Pertsiarren Manifestua (1814): Testu Iruzkina

Kokapena eta Izaera

Hemen daukagu Pertsiarren Manifestuaren testu-iruzkina.

Testuaren Izaera

• Iturria: Lehen mailakoa.
• Ideologia: Absolutismoaren ideologia defendatzen eta azaltzen du, monarkia absolutuaren itzulera justifikatuz.
• Mota: Testu politikoa eta kolektiboa da, talde absolutista batek egina (69 diputatuk sinatua).
• Hartzailea: Nahiz eta "Jaunari" zuzenduta egon, testua publikoa izan zen herrialde osoak irakurtzeko.
• Data: 1814an idatzia, Seiurteko Absolutista (1814-1820) hasi zenean.

Testuaren Analisia: Ideia Nagusiak

Pertsiarren Manifestua monarkia absolutua defendatzen duen testu bat da, argi eta garbi. Bertan agertzen diren ideia nagusiak hauek dira:

• Monarkia Absolutuaren Itzulera: Fernando VII.a tronura itzultzeko eta liberalismoarekin amaitzeko nahia, monarkia absolutua berrezartzeko helburuarekin.
• Botere Absolutuaren Justifikazioa: Subirano absolutuak Jainkoaren, legearen eta justiziaren gainetik ez duela ahalmenik, baina agintea ezartzeko botere absolutua behar duela, bere mendekoen interesak babesteko eta obeditu nahi ez dutenak behartzeko.
• Cadizko Konstituzioa Deuseztatzea: Konstituzioaren ondorioak, Cadizen ezarritako dekretuak eta lege berriak bertan behera uzteko eskaera, injustizia eta desegonkortasuna desagerrarazteko.

Testuinguru Historikoa

Manifestua Fernando VII.aren gatibutasunarekin eta Independentzia Gerrarekin lotuta dago:

• Godoyk Frantziako tropei Espainian sartzen utzi zien.
• 1808ko Aranjuezko Matxinadan, Karlos IV.ak bere seme Fernando VII.aren alde abdikatu behar izan zuen.
• Ondoren, Fernando VII.ak eta Karlos IV.ak Napoleonekin negoziatu zuten Baionan.
• Independentzia Gerra amaitu ondoren, 1814ko Valençayko Itunaren bidez, Napoleonek Fernando VII.ari koroa itzuli zion.

Iruzkina eta Ondorioak

Fernando VII.a Espainiara iritsi zenean, Cadizko Gorteen deialdia legez kanpokoa zela adierazi zuen eta legegintza-lana bertan behera utzi zuen. Horren ondorioz, frantsestu gehienek erbestera ihes egin behar izan zuten.

Balorazioa eta Garrantzia

Manifestu honek talde politiko absolutista baten iritziak azaltzen zituen. Haien helburua Antzinako Erregimena itzultzea zen, eta lortu zuten, Fernando VII.ak absolutismoa ezartzea bultzatu baitzuten.

Honetan datza Manifestuaren garrantzia: Espainiako historian lehen konstituzio liberala (1812koa) albo batera utzi zuen agiri nagusia izan zen.

Hala ere, Hirurteko Konstituzionalean (1820-1823), Cadizko Gorteen legeria berriro indarrean egon zen. Fernando VII.a hil ondoren, 1833an, liberalismoak garaipena lortu zuen, eta aldaketa politiko, sozial eta ekonomikoaren prozesu geldiezina hasi zen.