SL eta SA: Sozietate mota, ezaugarriak eta organoekin lotutakoak
Sozietate Erantzukizun Mugatua (SL)
A. Ezaugarri nagusiak
- Sozietate kapitalista mota bat da, bazkide gutxik osatzen duten eta kapital handirik behar ez duten enpresentzat egokia.
- Bazkide batek edo gehiagok eratu behar dute.
- Bazkideen erantzukizuna sozietatean egindako kapital-ekarpenaren araberakoa da.
- Sozietatearen kapitala partaidetza izeneko zatitan banatuta dago; partaidetzen transmisioa mugatuta dago.
- Erantzukizun mugatuko sozietatearen gutxieneko kapitala 3.000 €-koa da; kapitala guztiz harpidetuta eta ordainduta egon behar du sozietatea.
- Sozietatearen izenean agertu behar du «Erantzukizun Mugatuko Sozietatea» edo «Sozietate Mugatua».
- Sozietatearen partaidetzak transmititzeko, administratzaileei jakinarazi behar zaie partaidetzak eskualdatu nahi direla.
- Sozietatearen gaineko zergak zergapetzen ditu erantzukizun mugatuko sozietateak.
B. Eratzea
Sozietate-mota hori eskritura publiko bidez eratu behar da, eta bi hileko epea dago Merkataritza Erregistroan inskribatzeko. Eratze-eskrituran, beste datu batzuen artean, sozietatearen estatutuak jaso behar dira.
C. Sozietatearen organoak
Batzar Orokorra
Batzar Orokorra eztabaidatzeko eta erabakiak hartzeko organoa da: sozietatearen kudeaketaren ikuskaritza egitea, urteko kontuak onartzea, ekitaldiko emaitzak aplikatzea, administratzaileak izendatu eta kargutik kentzea, eta beste gai garrantzitsuak ebaztea.
Administratzaileak
Enpresaren administrazioa administratzaile bakarraren edo Administrazio Kontseilu baten ardurapean egon daiteke.
D. Bazkideak
- Mozkinen banaketan parte hartzeko eskubidea.
- Sozietatetik atera diren bazkideen partaidetzak erosteko eskubidea.
- Sozietatearen erabakietan parte hartzeko eskubidea.
- Informazioa jasotzeko eskubidea, enpresaren jarduerari buruzkoak.
Sozietate Anonimoa (SA)
A. Ezaugarri nagusiak
- Sozietatea eratzeko, bazkide bat edo bat baino gehiago behar dira.
- Bazkideen erantzukizuna mugatua da.
- Kapitala akzioetan banatuta dago; sozietatea eratzerakoan kapital osoa harpidetuta egon behar du, eta gutxienez kapitalaren %25a ordainduta egon behar da.
- Izenan agertu behar du «Sozietate Anonimoa» edo «SA» siglak.
- Sozietatearen akzioen transmisioa askea da, sozietatea Merkataritza Erregistroan inskribatuta dagoen unetik aurrera.
- Sozietateen gaineko zergak zergapetzen ditu sozietate anonimoak.
B. Eratzea
Gainerako merkataritza-sozietate guztiak bezala, sozietate anonimoa ere eskritura publiko bidez eratu behar da, eta bi hileko epea dago Merkataritza Erregistroan inskribatzeko.
C. Sozietatearen organoak
Batzar Orokorra
Batzar Orokorra bazkideen bilkura da, eta bertan erabakitzen dira enpresari buruzko gai garrantzitsuak, bertaratuen edo ordezkatuen botoen gehiengo absolutuz.
Administrazioa
Sozietatearen administrazioa administratzaile bakarraren esku utz daiteke, edo talde baten esku, Administrazio Kontseilu baten bidez.
D. Akziodunak
- Akzioek mozkinen banaketan parte hartzeko eskubidea ematen dute.
- Likidaziotik gera daitekeen ondarean parte hartzeko eskubidea.
- Sozietatearen erabakiei aurka egiteko edo haien alde bozkatzeko eskubidea.
- Akziodunen Batzarrean aztertuko diren gaiei buruzko informazioa jasotzeko eskubidea, botoa eman ahal izateko.
Oharra: Eduki honek SL eta SA moten ezaugarri eta organoen ikuspegi orokorra eskaintzen du, informazio orokorra izateko. Zehaztasun juridikoetarako, aholku profesionala gomendatzen da.