Lurraren Barnealdea Aztertzeko Metodoak: Zuzeneko eta Zeharkakoak

Zuzeneko Metodoak

Geosferaren harrietan eta laginetan aplikatzen diren behaketak dira.

Azaleko Harrien Azterketa

Azaleko harriak zuzenean behatuta, iraganean jasan zituzten prozesuak ondoriozta daitezke. Lurraren barneko harriak azalean ere aurki daitezke.

Sakoneko Harrien Azterketa

Zientzialariek geosferaren barnealdera sar daitezke, tutu zurgailuekin 13 km-ko sakoneraraino iritsiz, eta horrela haien tenperatura neur dezakete.

Laginen Azterketa Laborategian

Hemen, laginak proba kimiko eta fisikoekin azter daitezke. Horien bitartez, haien konposizioa eta eratze-prozesua zehaztu daitezke.

Meteoritoen Azterketa

Geruzetan antolatutako Lurraren antzeko protoplaneta bat omen zegoen, eta talka handi baten ondorioz zatitu egin zen. Zati horiek espazioan geratu ziren, Lurrera etengabe eroriz. Hiru meteorito mota nagusi daude:

• Sideritoak
• Siderolitoak
• Aerolitoak

Zeharkako Metodoak

Eskura ez dauden geosferako eremuei buruzko datuak lortzeko erabiltzen dira.

Metodo Grabimetrikoa

Planetaren hainbat eremutan grabitatearen azelerazioaren balioa grabimetro batekin neurtzen da.

Metodo Elektrikoa

Hainbat eremutako harrien propietate elektriko zehatz batzuk neurtzen ditu.

Metodo Geotermikoa

Lurraren eratze-prozesuan sortutako bero zati bat barnean gordetzen da. Bero hori kanpora ateratzen da fluxu geotermiko gisa. Fluxu hori ez da berdina lurrazaleko eremu guztietan, eta horrela neurtzen da:

• Fluxu handia: Lurrazal mehea edo mantuan harri beroak.
• Fluxu txikia: Lurrazal lodia edo mantuan harri ez hain beroak.

Metodo Sismikoa

Harkaitzek energia biltzen dute eta tentsio dinamikoaren eraginez bat-batean askatzen da, lurrikarak sortuz. Metodo honek lurrikaren bibrazioak aztertzen ditu.

Uhin Sismiko Barnekoak

P Uhinak

Norabide berean dar-dar egiten dute, eta solido, likido zein gasetan hedatzen eta konprimitzen dira.

S Uhinak

Norabidearekiko noranzko perpendikularrean dar-dar egiten dute, eta soilik solidoetan hedatzen dira.

Uhin Sismiko Azalekoak

R Uhinak

Azala mugitzen dute, gandorrak eta haranak eratuz.

L Uhinak

Norabidearekiko noranzko perpendikularrean eta plano horizontalean mugitzen dira.

Metodo Magnetikoa

Lurrak eremu magnetikoa du; adituek diote magnetismo hori barne nukleoko metal urtuagatik sortzen dela.

Uhin Sismikoen Hedapena

• Uhin sismikoen abiadura zeharkatzen dituzten materialen zurruntasunarekin eta dentsitatearekin batera handitzen da.
• Konposizio uniformeko geruza batean, uhinen abiadura sakontasunarekin handitzen da.
• P uhinak S uhinak baino azkarragoak dira.
• Solidoetatik uhin guztiak hedatzen dira.
• P uhinak solido, likido eta gasetan hedatzen dira, S uhinak, berriz, soilik solidoetan.

Uhin Sismikoak eta Lurraren Barnealdea

Uhinak Lurraren barnealdean hedatzen direnean, norabidea eta abiadura aldatzen zaizkie sakonera jakin batzuetan. Eten nagusiak:

• Mohorovicic (50 km)
• Repeti (650 km)
• Guttenberg (2900 km)
• Lehman (5100 km)