Espainiako Estatuaren Antolaketa Politikoa eta Lurralde Egitura

Estatuaren Sailkapena

Espainiako Estatua 17 autonomia erkidegotan eta 2 autonomia hiritan banatzen da.

Estatuaren Eskumen Esklusiboak

• Nazionaltasuna, atzerritartasuna eta asiloa.
• Nazioarteko harremanak eta aduanak.
• Defentsa eta indar armatuak.
• Jabetza intelektualari eta industriari buruzko legeria.
• Moneta, bankuen eta aseguruen antolamendua.
• Ogasun orokorra eta estatuaren zorra.
• Aire-eremua eta meteorologia zerbitzuak.
• Zirkulazioa, posta eta telekomunikazioa.
• Meatzaritza eta energia.
• Armak eta lehergailuak.
• Titulu akademikoak eta profesionalak.
• Erreferendum-deialdiak.

Autonomia Erkidegoetako Gobernua

• Batzarra eta gobernu-batzordea.
• Batzarrak:
  • Legeak onartu.
  • Autonomia-erkidegoaren aurrekontuak onartzea.
  • Gobernu-batzordearen ekintzak kontrolatzea.
  • Konstituzioak eta autonomia-estatuak ematen dizkien eginkizunak egitea.
• Gobernu-batzordea: Autonomia-erkidegoaren botere betearazlea eta erregelamenduak egiteko ahala erabiltzea.

Udalerrietako Gobernua

Zinegotziak eta alkateak. Zinegotziak sufragio unibertsalaren bidez hautatzen dira. Alkateak zinegotziek edo herritarrek aukeratzen dituzte.

Espainiako Estatuaren Egitura

Sistema Politikoa

1978ko konstituzioak zuzenbide-estatu sozial eta demokratiko gisa definitzen du Espainia.

• Estatuak gizarte bidezkoago bat lortzeko esku hartzen duelako da gizarte-estatu bat.
• Herritarrek gobernaketan parte hartzen dutelako da estatu demokratiko bat.
• Legeak espainiar guztiei eta erakunde guztiei ezartzen zaizkielako da zuzenbide-estatua, eta herritarrei eskubide jakin batzuk aitortzen zaizkielako.

Erakunde Nagusiak

Espainiako erakunde nagusiak: Koroa, Gorte Nagusiak, Gobernua, auzitegiak eta epaitegiak.

• Koroa: Erregea da estatuburua. Espainia monarkia parlamentarioa da. Eginkizun sinbolikoak ditu.
• Gorte Nagusiak:
  • Diputatuen Kongresua: 300etik 400era diputatu artean daude, sufragio unibertsalez hautatzen dira 4 urtez behin.
  • Senatua: Sufragio unibertsalez hautatutako senatariak.
  • Eginkizunak: Legeak egitea. Aurrekontuak onartzea. Gobernuaren jarduna kontrolatzea. Gobernuko presidentea hautatzea.
• Gobernua: Presidentea. Presidenteordeak. Ministroak. Eginkizunak: Barne- eta kanpo-politika zuzentzen du. Administrazioa eta defentsa zuzentzen du. Konstituzioari eta legeei jarraituz gobernatzen du.
• Auzitegiak eta Epaitegiak: Epaileak eta magistratuak. Auzitegi Gorena. Auzitegi Konstituzionala. Eginkizuna: Legeak betearaztea.

Lurralde Antolamendua

Udalerrietan, probintzietan, autonomia-erkidegoetan eta hiri autonomoetan dago antolatuta.

• 8.100dik gora udalerri daude, udalek gobernatuta.
• Udalerriak 50 probintziatan daude antolatuta. Probintzia-diputazioek administratzen dituzte probintziak. Uharteek beren administrazioa dute: kabildoak, Kanarietan, eta kontseiluak, Balearretan.
• Probintziak 17 autonomia-erkidegoetan eta 2 hiri autonomotan daude antolatuta (Ceuta eta Melilla).