Ekosistemak: osagaiak, biotopoa eta biozenosia

Resumen

Dokumentu honek ekosistemen oinarrizko kontzeptuak aurkezten ditu: biosfera, ekologia, ekosistema eta ekosfera. Ondoren biotopoaren osagaiak azaltzen ditu (ingurunea eta faktore abiotikoak) eta biozenosia, populazioa, habitata eta nitxo ekologikoa. Azkenik, espezieen arteko erlazioak laburtzen ditu: harrapakaritza, parasitismoa eta sinbiosia.

Puntos clave

Ekosistema biosferaren zati batek eta bertako izaki bizidunek osatzen dute.
Ekosfera Lurreko ekosistema guztien multzoa da.
Biotopoa izaki bizidunak bizitzeko behar dituzten material eta baldintza fisiko-kimikoen multzoa da.
Biozenosia ekosistema bateko izaki bizidunen multzoa da.
Faktore abiotiko nagusiak: argia, ura, tenperatura, gasak (oxigenoa eta karbono dioxidoa), lurzoruaren osaera eta kokapen geografikoa.
Espezieen arteko erlazio nagusiak: harrapakaritza, parasitismoa eta sinbiosia.

Ponte a prueba

1.EKOSISTEMAK ETA HAIEN OSAGAIAK

Biosfera:Bizia garatzeko baldintzak dituen atmosfera geosfera eta hidrosferaren eremuen multzoa.
Ekologia:Izaki bizidunen eta izaki bizidun horien ingurumena aztertzen duen zientzia.
Ekosistema:Osatzen dute biosferaren zati batek eta
Ekosfera:Lurreko ekosistema guztien multzoari deritzo

Biotopoa:Izaki bizidunak behar duten materialak ekosistema batean bizitzeko.
Biozenozia:Izaki bizidunen multzoa ekosistema batean

2-BIOTOPOA

Izaki bizidunak behar duten materialak ekosistema batean bizitzeko.Osagai nagusiak:Ingurunea eta faktore abiotikoak

2.1 INGURUNEA Ekosistema bateko izaki bizidunak bizi eta mugitzen diren lekua da,etengabe trukatzen dira energia eta materia.Bi ingurune mota:

Lehorreko ingurunea:
Kontinenteen gainazalean dago.
Uretako ingurunea:Urak osatzen du

2.2. FAKTORE ABIOTIKOAK(INGURUNE FAKTORE)

Biotopoaren baldintza fisiko eta kimikoen multzoa dira.Ekosistemako biozenosia baldintzatzen dute.Faktore nagusiak:

Argia:Ia ekosistema guztien energi-iturri nagusia,organismo fotosintetikoak non kokatuko diren baldintzatzen du
Ura:Funtzeskoa da bizia izateko,organismo guztiek behar dute bizirik egoteko.
Temperatura:Batez besteko temperaturak eta temperatura-aldaketak ekosistema batean zehazten du.
Atmosferan eta hidrosferan disolbatutako gasen artean oxigenoa eta karbono dioxidoa dira garrantztzuenak.Lehena izaki bizidunak arnasteko balio du.
Lurzoruaren osaerak:Zer substantzia izango diren elikagarri izango diren eskuragarri.
Kokapen geografikoak:Ezaugarri ugari ditu:garaiera edo sakonera,Eguzkiaren eragina,eta haizea edo korronte nagusiak

3. BIOZENOSIA: Izaki bizidun guztieko osatzen dute eta haiek erlazioak dituzte

Populazioa: Ekosistema batean bizi diren izaki bizidun banakoen guztien kopurua
Habitat:Izaki bizidunen espazio fisikoa
Nitxo ekologikoa:Espezie horrek zer funtzio betetzen duen ekosisteman

3.1 EZPEZIEARTEKO ERLAZIOAK

Biozenosia osatzen duten organismoen erlazioak etengabeak dira.Oso garrantzitsuak dira populasioa bizirik irauteko.

Harrapakaritza:Animali bat (harrapakaritza)
Beste animali (harrapakina) bati jaten du
Parasitismoa:Organismo bat parasitoa beste baten ostalaria bizkar bizi denean baina kalte egiten dio
Sinbiosia:Sinbiozia sinbionteari elkar bizi dira baina onura ekartzen dio

Preguntas frecuentes

Zer da ekosistema?

Ekosistema biosferaren zati batek eta bertan bizi diren izaki bizidunek osatzen dute. Biotopoa eta biozenosia elkarrekin hartzen dituen unitatea da.

Zer da biotopoa eta zein dira bere osagai nagusiak?

Biotopoa izaki bizidunak ekosistema batean bizitzeko behar dituzten materialen multzoa da. Bere osagai nagusiak ingurunea eta faktore abiotikoak dira.

Zein dira espezieen arteko erlazio nagusiak?

Harrapakaritza, non animali batek beste bat jaten duen; parasitismoa, non parasitoak ostalariari kalte egiten dion; eta sinbiosia, non bi espezieek elkarrekin bizi eta onura jasotzen duten.