Ehun motak: ezaugarriak eta funtzioak

BiologíaActualizado el 4,57 KB

Resumen

Dokumentuak gorputzeko ehun nagusiak aurkezten ditu: ehun kartilaginosoa, ehun adiposo zuria eta marroia, hezur-ehun trinkoa, nerbio-ehuna, muskulu-ehun kardiakoa eta odol-ehuna. Ehun bakoitzaren zelula motak, egitura eta kokapena azaltzen ditu, eta funtzio nagusiekin lotzen ditu.

Puntos clave

  • Ehun kartilaginosoak eskeletoari euskarria eta elastikotasuna ematen dizkio, eta kondroblastoek eta kondrozitoek osatzen dute.
  • Ehun adiposo zuriaren adipozitoek zitoplasma bakuola erraldoi batekin dute, eta nukleoa baztertuta dute.
  • Ehun adiposo marroiak lipido-tanta ugari eta odol-kapilare asko ditu, eta hibernazioa egiten duten animalietan agertzen da.
  • Hezur-ehun trinkoa osteonez osatuta dago; Haversen hodietatik odol-hodiak eta nerbio-zuntzak igarotzen dira.
  • Nerbio-ehunean neuronek kinada elektrikoa garraiatzen dute, eta gliako zelulek (astrozitoak, oligodendrozitoak eta Schwann zelulak) neuronak elikatu eta mielina sortzen dute.
  • Muskulu-ehun kardiakoaren miozuntzak paraleloak dira (sarkomeroak), eta zelulen artean diska interkalarrak ditu.
  • Odol-ehunaren matrizea plasma da, eta eritrozitoek oxigenoa garraiatzen dute hemoglobinari esker; leukozitoek defentsan parte hartzen dute.

Ponte a prueba

GKMcNiEWa_6Lm5yKzu9E-xW9NM9npv4MUgug-3HvWuIomELTs3ZcLtiK-epPOVLGn-42yIwxxq6HdYaL3tPZ8EohO2HugGBb_n7Qj-ByjQlcmqyzNXAK-DeekmK9tumELNqgSL0b

aqLXXPXhygV-zuU5vIMoWr3yxkkG4COwrbWF15Pv_GGXkdQmoimclfOG2VRCKmWbx00lEm4MAAXVH5GcxEIq82baLSR65hK16-uK-FAJBgSvd-OODkz24B9VtScxSrn1MIOcqJ0I

bxy_RWXu8x1ZM9BZuKkmQeas2aJiR_BE9pO84HDuChmy5iA3XMqOs1W05aeFg5Ud7t3m_t7dfaRposej61x-xyovSYbHMU8c84YEBzERfkymPOMJGesYxxjGFcGweFRpootjKFI7

aWv3BopQtr6vbwzvTYzI71voDg22lbnPPkWxtXSJa5GqNarxrDUO48YtzLxkTzGEVEvpt1qlZ9LiQgUENNDiIF3WBUh-AY2OLFWHz-KtbaUC12b8VydPwnUE6YhItDiB0dhvfGJC

1. Ehun kartilaginosoa

Kartilagoak eratzen ditu, eskeletoari euskarria eta elastikotasuna emanez. Bere zelulak kondroblastoak eta kondrozitoak dira. Kondrozitoak matrizean zulatutako hutsuneen barruan daude (aintzirak). Zuntzak kolageno eta elastina dira, biskositate handiko oinarrizko substantziekin nahasita.

2. Ehun adiposo zuria

Larruazalaren azpian aurkitzen da. Zuntz erretikularren artean adipozitoak daude: zelula handiak, zitoplasman bakuola erraldoia dutenak eta nukleoa baztertuta dutenak.

3. Ehun adiposo marroia

Zelula txikiagoak ditu eta zitoplasman lipido-tanta ugari. Odol-kapilare asko ditu zelulen artean. Hibernazioa egiten duten animalietan agertzen da.

4. Hezur-ehun trinkoa

Paraleloan kokatutako osteona edo Haversen sistema ugariz eratuta dago. Ezaugarri nagusiak:

  • Hezur-xaflatxoak erdiko hodi baten (Haversen hodia) inguruan kontzentrikoki kokatuta daude.
  • Haversen hodietatik odol-hodiak eta nerbio-zuntzak igarotzen dira.
  • Hodiak elkarren artean komunikatzen dira zeharkako hodien bidez (Volkmanen hodiak).

Hezur lauen kanpoaldean eta hezur luzeen diafisietan dago.

XyYYIZ8qrqoRRXatRAOSeqy4iVVfKwi6uREZeM9tQHGrTg_qxWTd8T1Hg8bl3e4bG-Tv-iTEdfnbma9eM7O5k8y4y5roE4IeWPOvlzuXOclhlp_-v_hupz46OE3hwViuF3rthUQD

310_Jk3b7SV_psPnJcENXCMD0-PYF3zZqR9CBJ8rar9Mg1ksN56EuAqkNogfiFWOfFA9LMUG-F__8ByPJ6PCPkVisr8fn-afspuLyykx8NoisvmDpEeZdFNOBScWHXd-GCFuC__q

s--lBLfHZJaTY9I_9qI-3ZmE8DjvEWJxfVjpGVl8EvHxwSNh4a9tHdMM3KELjrFnwtxQdnM7Ye9aQoLY0pz9CmYQVHzBUoIOOHOPEaAidPEUr2OprvBwB5gJtGxnBuRYDEz4i_u2

5. Nerbio-ehuna

Bi zelula mota nagusi ditu:

  • Neuronak: Kinada elektrikoa garraiatzen dute.
  • Gliako zelulak:
    • Astrozitoak: Neuronaren nutrizioaz arduratzen dira.
    • Oligodendrozitoak: Mielinazko estaldura sortzen dute N.S. zentralean.
    • Schwann zelulak: Mielinazko estaldura sortzen dute N.S. periferikoan.

6. Muskulu-ehun kardiakoa

Nukleoa zelularen erdian du. Miozuntzak paraleloak dira (sarkomeroak) eta zelulen artean diska interkalarrak ditu.

7. Odol-ehuna

Matrizea plasma da (%90 ura eta %10 substantzia organiko/inorganikoak: proteinak, gluzidoak, gantzak, elektrolitoak eta hormonak).

Zelulak:

  • Eritrozitoak: Ahurbiko disko itxura dute eta ez dute nukleorik. Hezur-muin gorrian eratzen dira. Zitoplasmaren %34 hemoglobina da (oxigenoa garraiatzen du).
  • Leukozitoak: Gorputzaren defentsaz eta hondakinen garbiketa-lanaz arduratzen dira.

Descargar

PDF Word HTML

Preguntas frecuentes

Zer zelula mota ditu ehun kartilaginosoak?

Ehun kartilaginosoa kondroblastoek eta kondrozitoek osatzen dute. Kondrozitoak matrizean zulatutako hutsuneetan (aintzirak) daude.

Zein da ehun adiposo zuriaren eta marroiaren arteko ezberdintasun nagusia?

Ehun adiposo zuriaren adipozitoek bakuola erraldoi bat dute, eta marroiak zelula txikiagoak eta lipido-tanta ugari, odol-kapilare asko dituzte. Marroia hibernazioa egiten duten animalietan agertzen da.

Non dago hezur-ehun trinkoa?

Hezur lauen kanpoaldean eta hezur luzeen diafisietan dago.

Zer funtzio dute eritrozitoek?

Eritrozitoek oxigenoa garraiatzen dute, zitoplasmaren %34 hemoglobina baita. Ez dute nukleorik eta hezur-muin gorrian eratzen dira.

Ponte a prueba

Tarjetas de repaso

Pulsa una tarjeta para ver la respuesta.

Test

1. Zein zelula osatzen du ehun kartilaginosoa?
2. Zer ezaugarri dute ehun adiposo marroiak?
3. Zer funtzio du hezur-ehun trinkoaren Haversen hodiek?
4. Zein zelulek sortzen dute mielina sistema nerbio periferikoan?
5. Zein da odol-ehunaren matrizea?
6. Zer ezaugarri dute muskulu-ehun kardiakoaren zelulek?

Preguntas generadas con IA a partir del documento: comprueba las respuestas con el texto.