Noiz eta non argitaratu ziren Euskeldun Batzokiaren estatutuak?

1894ko maiatzaren 24an argitaratu ziren Bilbon, Bizkaitarra aldizkarian.

Nork idatzi zituen estatutuak?

Egilea ezezaguna da, baina seguruenik Arana anaiek idatzi zituzten, jeltzaleen buruzagiak izanik.

Zein da Euskeldun Batzokiaren helburua estatutuen arabera?

Bizkaiko Batzokiaren funtzionamendu arautua ezartzea eta nazionalistak elkartzeko lekua sortzea.

Euskeldun Batzokijaren estatutuak (1894): iturri historikoa eta analisia

Resumen

Testua 1894an Bilbon Bizkaitarra aldizkarian argitaratutako Euskeldun Batzokiaren estatutuei buruzkoa da, euskal nazionalismoaren hasierako iturri historiko eta juridiko gisa. Bere helburua Bizkaiko batzokiaren funtzionamendu arautua eta nazionalista elkartzeko lekua ezartzea da. Analisiak zortzi artikuluen edukia azaltzen du, foruak, euskara eta Euskal Herriaren lurraldeari buruzko printzipioak barne.

Puntos clave

Estatutuak 1894ko maiatzaren 24an Bizkaitarra aldizkarian argitaratu ziren, Bilbon.
Testua iturri historiko, sozial-politiko eta juridikoa da, euskal nazionalismoaren hasierakoa.
Egilea ezezaguna da, baina seguruenik Arana anaiak izan ziren, jeltzaleen buruzagiak.
Lehenengo artikuluak Bilbon biltoki bat sortzea ezartzen du 'Juan Goikua eta Lagi-zarra' lemarekin bat datozenentzat.
Bigarren artikuluak 'Bizkai-Batzar' erakundea aipatzen du, eta Sabin Aranak estatutuak idatziko zituela.
Laugarren artikuluak foruak Bizkaiko legeak direla, euskara hizkuntza ofiziala eta euskal arrazaren lehentasuna aldarrikatzen ditu.

Ponte a prueba

11. Euskeldun Batzokijaren estatutuak (1894)

SAILKAPENA:

Aztertzen ari garen testua oinarri iturri historikoa da aztertzen ari garen garaian jatorria duen idatzia delako.

Edukiaren aldetik, soziala-politikoa (soziala batez ere) da eta formaren aldetik juridikoa da.

Egilea taldekakoa da eta ezezaguna, baina seguruenik jeltzaleen buruzagiak idatzi zuten, konkretuki Arana anaiak Batzokiaren arauak Euskal nazionalismoaren printzipio ideologikoa jarraitzen egin zituztelako.

Testu publikoa da Bizkaiko nazionalistei zuzenduta dagoelako.

Bere helburua Bizkaiko Batzokiaren funtzionamendu arautu eta nazionalistak elkartzeko lekua ezartzea.

Nazionalismoaren hasieran idatzi zen, Bilbon 1894ko maiatzaren 24an argitaratu zen Bizkaitarra aldizkarian.

ANALISIA:

Testuari erreparatuz, Euskaldun Batzokiaren Estatutuen zortzi artikulu irakur ditzakegu.

Lehenengo artikuluan irakur dezakegunez, erakunde honen helburua da Bilbon biltoki bat sortzea bertan “Juan Goikua eta Lagi-zarra” lemarekin ados dauden guztiak bil daitezen eta haien arteko harremanak estutzea.

Bigarren artikuluan esaten da beste erakunde bat eratu dela (“Bizkai-Batzar”) eta erakunde honen estatutuak Sabin Aranak idatziko ditu eta Euskeldun Batzokia horren pean jarriko da.

Hirugarren artikuluan 6.Ean eta 7. Artikuluan Jaungoikoari buruz eta Legizarrari buruz hitz egiten da. Biak ezberdintzen dira eta, 7. Artikuluan esaten denez, jaungoikoa Legizarraren gainean egongo da. Legizarra aipatzean foruen aipamena egiten ari da.

4. Artikulua ere interesgarria da. Esaten da foruak izango direla Bizkaiaren legeak, euskara hizkuntza ofiziala eta euskaldun arrazaren lehentasuna aipatzen da.

8. Artikuluan E.Herriaren gainontzeko lurraldeei luzatzen zaie gonbidapena Euskal Herria lurraldea eratzeko, baina Bizkaiaren autonomiari kalte egin barik.