Chuletas y apuntes de Otras lenguas extranjeras de Bachillerato y Selectividad

O Contexto Sociolingüístico e os Prexuízos contra o Galego

A situación lingüística predominante é a da convivencia de dúas ou máis linguas nun mesmo territorio. O galego fálase tanto no rural como nas cidades e entre a xente nova de todas as ideoloxías políticas. Non é unha lingua imposta, senón de consenso, pois todas as medidas de política lingüística foron aprobadas por unanimidade no Parlamento galego (LNL de 1983, PXNL de 2004). Ademais, o galego tamén ten utilidade fóra de Galicia, xa que nos conecta cos millóns de falantes da lusofonía.

Cada lingua ten o seu acento e a súa fonética, e iso constitúe a súa idiosincrasia. Os prexuízos lingüísticos son inaceptables, sen importar o tipo de prexuízo.

Lexislación

Karl Marx: Traxectoria Vital

Karl Marx nace en Tréveris (Renania, Prusia) en 1818. Foi o segundo de oito irmáns. O seu pai, avogado, de orixe xudea pero convertido ao protestantismo, simpatizaba coas ideas ilustradas e liberais.

Primeiros Anos e Estudos

Realiza os seus primeiros estudos na súa cidade natal e en 1833 trasládase á universidade de Bonn para estudar dereito. Máis tarde estuda en Berlín filosofía e historia. Desde a súa chegada á capital alemá, seis anos despois da morte de Hegel, mantén contactos cos mozos hegelianos do chamado Club dos Doutores.

En 1841 presenta a súa tese Diferencia da doutrina da natureza en Demócrito e en Epicuro, e pretende unha cátedra de filosofía na universidade de Bonn, pero o ascenso ao poder... Continuar leyendo "Karl Marx: Traxectoria Vital e Fundamentos do Materialismo" »

Característiques de la poesia
:

• Perfecció formal i rigor en l’aplicació de les pautes mètriques.

• Presentació d’un món idealitzat per mitjà d’una estètica classicitzant, lluny de la realitat convulsa del moment.

• Predomini de la descripció dels llocs i situacions ambientals.

• Anàlisi de la natura i del món rural des d’una òptica ciutadana, domesticada.

• Visió platònica de l’amor, presentat d’una manera idealitzada i distant.

• Idealització de la dona com a transmissora, dins la llar, de valors com l’ordre, l’harmonia i el seny.

• Presentació del tema del pas el temps d’una manera distant i no apassionada.

• Recurs a la ironia, una arma poderosa de desrealització.

Josep Carner i els Fruits Saborosos:

• Josep Carner i Puig Oriol

Modernisme

poesia: J Marag: contra tradició jocs florals:

poesia sincera, llje real,actual, pero culte

- c poetics europeus: parnacian, símbol, perafeal, vitalisme

JM

Poesies

La vaca cega visions i cants:
l'oda a Esp Enllà:
L'himne ibèric

Disperses amics morts Seqüencies:
Oda nova a Barcelona, El compte Arnau, Cant espiritual

Narrativa modern

Vic cat:
No f noves, pot vell + act modern

- costumista: s,adapta etica,no contingut - decadentista: efectes - mon , - novel.La rural: curtes, rurals i conflicte

caract: llngtge in estilista, traged m rural,  c erotica, símbols

Vic cat :

cat albert , formació autodid

teatre poesia i narrat :
Drames rurals ,solitud

Teatre mod santi rusi: renov prof, art tot: + impo mov

- regene:crit soc idees, - estetici: realit... Continuar leyendo "Anàlisi del Modernisme, Noucentisme i les Avantguardes a la Literatura Catalana" »

Modernisme vs Noucentisme

Modernisme (—1911) vs. Noucentisme (1906—)

El noucentisme es defineix per oposició al modernisme i, alhora, n'és el continuador natural. S'insereix dins la renovació cultural posada en marxa pels modernistes i n'aprofita tot allò pragmàtic, gràcies a la confluència d'interessos de polítics i intel·lectuals. Van continuar el projecte de creació d'una cultura catalana moderna i de transformació de la societat, ja que tenien el poder polític i les infraestructures. Es defuig de l'idealisme irrealitzable i dels extremismes radicals que s'oposen als interessos de la classe burgesa.

Coincidències

• Procés de transformació de la cultura i la societat catalanes.
• Antiparlamentarisme i europeisme.
• Lluita per la creació

JOSEBA SARRIONANDIA

● Joseba Sarrionandia Uribelarrea.

● 1958ko apirilaren 13an jaio zen, Bizkaian.

● Euskal idazlea da.

● Olerkiak, narrazio laburrak eta eleberriak idatzi ditu.

● Euskal filologia ikasi zuen Deustoko Unibertsitatean .

● 1985ean kartzelatik ihes egin zuen, eta ordutik aurrera 31 urtez ezkutuan bizi izan zen.

● Erbestetik idazten eta zabaltzen zituen bere lanak.

TESTUINGURUA

● 1980an etakide izateagatik 27 urteko espetxe zigorra.

● 1985ean, Imanol Larzabalen kontzertua, Martutenen.

● Iñaki Pikabearekin batera ihes egin bozgorailu batean sartuta.

● Iñaki harrapatu eta berriro espetxera bidali zuten baina Sarrionandia ez zuten aurkitu.

● Durangoko Azokan urtero liburu bat argitaratu.

● 2016an Etxepare Euskal Institutuak

El Exilio Gallego

Tras la victoria de los sublevados, muchos gallegos se exiliaron a América, siendo Buenos Aires un centro clave de difusión cultural. Surgieron iniciativas editoriales, periódicos y campañas teatrales.

Poesía del Exilio

Luís Seoane: Fardel do esiliado, poesía social-realista que construye la memoria de la emigración. Na brétema, Sant-Iago, con el tema central de la conciencia y la denuncia.

Lorenzo Varela: 4 poemas para 4 gravados, figuras históricas (María Pita). Lonxe, tema mítico-histórico centrado en la Guerra Civil y sus consecuencias.

Narrativa del Exilio

Ramón de Valenzuela: Non agardei por ninguén, narrador protagonista, guerrilleros. Era tempo de apandar, vida en Francia, narrador protagonista.

Teatro Popular

Poesía

1.2. Contexto histórico: Galiza na Idade Moderna

Dominio político castelanizador: A partir do reinado de Isabel a Católica, o proceso de integración de Galicia no reino de Castela intensificouse. Jerónimo Zurita, cronista de Isabel, falou da “doma y castración del Reino de Galicia”, sinalando a perda de autonomía política. A alta nobreza galega marchou á Corte castelá e participou activamente nas decisións políticas e militares. A fidalguía local encargouse da administración das terras e o goberno das aldeas, pero a súa presenza na sociedade urbana galega foi menor. A Xunta do Reino de Galicia, que anteriormente tiña poderes de autogoberno, viu as súas funcións limitadas a tarefas como o cobro de impostos ou o reclutamento... Continuar leyendo "Evolución Literaria e Sociolingüística en Galicia: Idade Moderna ao Pre-Rexurdimento" »

El Lirismo Medieval Gallego-Portugués: Cénit de la Cultura Trobadoresca

El lirismo medieval gallego-portugués se desarrolló entre los años 1200 y 1350, constituyendo una parte fundamental de la cultura medieval en Galicia y en el contexto europeo. La lírica de este periodo se clasifica fundamentalmente en dos grandes grupos:

• Cantigas profanas: Estas incluyen las cantigas de amigo, las cantigas de amor, y las cantigas de escarnio e maldicir.
• Cantigas religiosas: Centradas en la figura de la Virgen María, como se observa en las célebres Cantigas de Santa María.

Los trobadores y xograres fueron los artífices de estos textos, dejando una huella indeleble en la historia literaria peninsular.

Contexto Histórico: El Reino Medieval de Galicia

1. Etapas do Pensamento de Ortega y Gasset

Etapa obxectivista

Influenciada polo neokantismo e a ciencia. Ortega busca unha filosofía rigorosa, centrada no obxectivo.

Etapa perspectivista e raciovitalista

Cada persoa ten unha perspectiva única do mundo (perspectivismo). Aquí aparece o raciovitalismo, onde a razón está subordinada á vida.

Etapa histórica

A razón histórica entende o ser humano como un ser temporal, que se fai a si mesmo a través da súa biografía e historia.

2. Raciovitalismo

Teoría desenvolvida por Ortega y Gasset que combina razón e vida. Afirma que a vida é o fundamento da razón (non ao revés), e que a razón debe servir para entender a realidade vital de cada persoa: "Eu son eu e a miña circunstancia."

3. "A rebelión