O Problema da Verdade e o Método Científico

O problema da verdade

O problema da verdade: o concepto de verdade acompaña a filosofía dende o principio, pero non sempre significou o mesmo. Os primeiros filósofos dicían que a verdade era desvelamento (alétheia: verdade de tipo ontolóxico).

Conceptos de verdade

• Verdade como correspondencia: cando o que dicimos se adapta, ou non, á realidade dos feitos.
• Verdade como coherencia: baséase no principio lóxico de non contradición; é verdade cando segue a lóxica e, cando se contradí, é falsa.
  • Verdade tautolóxica: cando a verdade é lóxica e non aumenta o coñecemento.
• Verdade como éxito (teoría práctica da verdade): tomamos como verdade o que nos axuda nun momento para solucionar unha cuestión. Algo é verdadeiro se leva ao éxito; se non, é falso.
  • Concepto subxectivo da verdade: depende da circunstancia, do momento e da persoa.
• Verdade como consenso (intersubxectividade): a verdade ten que poder ser comunicada e compartida por todos. A verdade non pode ser un feito privado, senón intersubxectivo.

Criterios e certeza

• Evidencia: claridade coa que se nos presenta algo a través dos sentidos, da experiencia interna e dos primeiros principios lóxicos e matemáticos. Pero o evidente é subxectivo.
• Verificabilidade: Karl Popper non está de acordo con isto porque algo é verdade provisionalmente ata que apareza un feito que a contradiga (criterio falsacionista).
• Consenso dos especialistas: ás veces din criterios que poden estar errados. Básanse na autoridade.
• Coherencia: unha nova teoría será máis aceptada cando non contradí as que xa existían. Segundo o requisito, ten que ser aceptada polos científicos.
• Utilidade: aceptamos provisionalmente unha teoría se funciona e nos axuda a vivir.

Características das ciencias

• Linguaxe rigorosa e formalizada.
• Formación dun conxunto sistemático de enunciados.
• Integración de diferentes tipos de leis, teorías e modelos.
• Uso dunha metodoloxía adecuada.
• Posuír coherencia interna e (nas ciencias empíricas) contrastabilidade empírica.
• Posuír obxectividade e comunicabilidade.
• Ser revisable e modificable.

O método indutivo: etapas

1. Observar e rexistrar todos os feitos, dun modo obxectivo e libre de prexuízos. As observacións débense repartir nunha ampla variedade de condicións.
2. Comparar e clasificar os feitos para poder facer xeneralizacións que se refiran ás relacións causais entre os feitos. As xeneralizacións son consideradas como leis.
3. Deducir consecuencias das leis así obtidas.

Obxeccións

• Toda observación depende dunha teoría: non existen os feitos puros.