Lurreko hiria eta jainkoaren hiria

Enviado por Comunidad Xuletas y clasificado en Filosofía y ética

Escrito el en euskera con un tamaño de 5,17 KB

ZORIONTASUNA ETA JAINKOA EDUKITZEA

Agustinen kezka nagusia ez zen izan egia filosofikoak eta abstraktuak Topatzea, baizik eta, ororen gainetik, bihotza aseko zuen Egia aurkitzea, Zoriontasuna horrela baino ezin da lortu. Esan daiteke, hortaz, Agustin Filosofo eudemonista dela. Baina zoriontasuna ezin da galdu edo suntsi Daitezkeen ondasunen jabetzan oinarritu, ezta plazer moderatuak eskuratzean edo Gorputzeko grinak asetzean (Agustinek ondo baino hobeto jakin izan zuen hori, Eta bere Aitorkizunak ditugu horren Lekuko), horiek guztiak gizakia zeharo ase ezin dituen zoriontasun galkorrak Baitira. Zein da gizakion bihotza ase dezakeen ondasun iraunkor bakarra? Jainkoa ezagutzeak eta edukitzeak, Jainkoarekin bat egiteak, alegia, Zoriontasuna eskaintzen digun gauza bakarra da.

Zer da “Jainkoa ezagutzea” edo “Jainkoa edukitzea”? Argitu beharra dago Jainkoa ezagutzea ez dela prozesu intelektual edo teoriko hutsa, borondateak (fedea eta maitasuna) ezinbesteko funtzioa betetzen baitu. Jainkoa eskuratzeko Jainkoa maitatzea da lehenengoa, eta Jainkoa maitatzea bere nahia betetzea da. Funtsean, Jainkoaren nahia agindu honetan laburbiltzen da: “Maite ezazu Jainkoa Gauza guztien gainetik eta lagun hurkoa zeure burua legez”

Azken finean, gizakiak berezkoa duen maitatzeko ahalmenean dago Zoriontasuna eta salbazioaren gakoa. San Agustinen etika maitasunaren etika bat Da: “Ama, et fac quod vis” (“Maite Ezazu eta egin nahi duzuna”). Hala ere, maitasun mota guztiak ez dira zilegi: Gizakiaren maitasuna Jainkoarenganantz zuzendu behar da, gizakiak eta Kreazioaren gauzak maitatuz Jainkoaren arabera. Aitzitik, gizakiaren maitasuna Norbere buruarenganantz eta munduko gauzetarantz zuzentzen bada, gizakia Bekatari bihurtu eta Jainkoarengandik urruntzen da, arima "garbia" ez Duenak ezin baitu Jainkoaren jabe izan.

Edonola ere, bizitza Erabat zoriontsua ezin da “negarrezko ibar” honetan (bizitza tenporal honetan) Eman; bere burutze osoa –haragian eta espirituan– beste bizitzarako (betiereko Bizitzarako, alegia) gordeko da, Jainkoarekin erabateko bat egitearekin batera.



HISTORIAREN FILOSOFIA: MUNDUKO HIRIA ETA JAINKOAREN HIRIA

Mendebaldeko filosofian, historiaren filosofia, hau da, gertakari Historikoen gaineko interpretazio filosofikoa, Agustin Hiponakoaren (354-430) De Civitas Dei (“Jainkoaren Hiria”) obrarekin hasten da. Agustinek idazlan hau Erromaren gainbeheraren zergatiak argitzeko asmoarekin idatzi zuen, Giza Historia unibertsalaren zentzua sistematikoki aztertu zuen lehen pentsalaria Bilakatuz.

Alarikoren godoak Erroman sartu ziren 410. Urtean, Inperioaren hiriburua Arpilatuz eta suntsituz. Gertaera horrek zirrara handia sortu zuen, Erromatar Inperioak betirako iraungo zuela uste baitzuten askok. Gogoeta egin beharra Zegoen gertatutakoaz. Erromatar jentilek kristauei leporatu zieten jazotakoaren Erantzukizuna: kristauek aldarrikatutako biolentzia ezaren praktikaren erruz, Erromak bere eraginkortasun politiko eta militarra galdu zuen. 413. Urtetik 426. Urtera bitartean idatzitako Jainkoaren Hirian, Agustinek jentilen erasoei aurre egiten die, Eliza kristaua Babesteko asmoz: Hiponako filosofoaren ustetan, Erroma paganoaren Harropuzkeria, handinahikeria eta luxu eta plazer grina (erromatar virtus
-a, hain zuzen ere) izan ziren Hondamendiaren benetazko kausak, Inperioa ahuldu baitzuten.

Hasieran esan bezala, Agustin historiaren filosofiaren lehen egilea dugu. Grekoen ikuspegi ziklikoari aurka eginez, giza historiaren ikuspegi lineal bat Proposatu zuen: historia gertakari errepikaezinez eta etapa ezberdinez osatuta Dagoen prozesu teleologikoa da; hau da, historia helburu transzendente bat Daukan prozesua da (telos: “helburu”, grekeraz), helburu hori Jainkoaren Borondatea izanik. Horrexegatik, Agustinen ustez Inperio Erromatarraren Amaierak ez du inolaz ere munduaren amaiera adierazten, etapa baten amaiera Baizik.

Agustinek burututako giza historiaren interpretazio honen arabera, giza Historia bi hiri sinbolikoen arteko borrokaren kronika da: Munduko Hiriaren eta Jainkoaren Hiriaren artekoa, alegia. Gizadia bi taldetan banatzen du Agustinek: Batetik, Jainkoa mespretxatuz, beren burua Jainkoa baino gehiago maite dutenak Dira Munduko hiritarrak; bestetik, norbere buruaren mespretxuraino Jainkoa Gauza guztien 250gainetik maite dutenak dira Jainkoaren Hirikoak. Jainkoaren Hiriko eta Munduaren Hiriko hiritarrak nahasirik daude historian zehar, baina Azken Egunaren Epaiketaren bitartez bananduak izango dira: haragiaren arabera Jokatu dutenak zigortuak izango dira; espirituaren arabera jokatu dutenak, Berriz, sarituak. (290 hitz)