Lan Baldintzen Aldaketa: Mugikortasuna eta Funtsezko Ezaugarriak
Mugikortasun Motak eta Lan Baldintzen Aldaketa
Mugikortasun Funtzionala
Mugikortasun funtzionala: Enpresaburuak langilea postuz aldatzen du. Lan hori egiteko behar diren tituluak eta gaitasun profesionalak kontutan hartuta, eta langilearen duintasuna errespetatuz.
Mugikortasun Geografikoa
Mugikortasun geografikoa: Arrazoi ekonomikoak, teknikoak edo antolakuntzakoak edo ekoizpenekoak direla eta, enpresaburuak langileari agintzen dio bere eginkizunak egiteko beste udalerri batean dagoen bere beste lantoki batera joatea, eta ohiko egoitzaz bultzatzera aldatzen du. Bi mugikortasun mota: Lekualdatzea eta joanaraztea.
Lan Baldintzen Funtsezko Aldaketa
Lan baldintzen funtsezko aldaketa: Enpresak lan baldintza funtsezko aldaketak erabaki ditzake, arrazoi ekonomikoak, teknikoak, produkziokoak eta antolakuntzakoak argudiatuta. Kolektiboak zein banakakoak izan daitezke.
LAN BALDINTZA FUNTSEZKO ALDAKETAK
Funtsezko aldaketak alderdi hauei eragiten die:
- Lanaldia.
- Ordutegia eta denboraren aldaketa.
- Txandakako lanaren erregimena.
- Ordaintze sistema eta soldataren zenbatekoa.
- Lan eta errendimendu sistema.
- Mugikortasun funtzionalaren mugak gainditzen dituen eginkizuna.
PROZEDURA
- Banakakoa: Enpresaburuak langileei eta langileen ordezkariei jakinarazi behar die funtsezko aldaketa, 15 eguneko aurrerapenez.
- Kolektiboa: Enpresaburuak kontsulta aldia zabaldu behar du langileen ordezkariekin. Edozein momentutan, enpresaburuek eta langileek kontsulta aldia, bitartekaritza eta arbitraje prozeduraz ordezkatu daiteke. Kontsulta aldia amaituta adostasuna lortu ala ez, enpresaburuak bere erabakiak jakinaraziko dizkie langileei, eta jakinarazi eta biharamunean izango du eragina.
LANGILEAREN AUKERAK
Langileak bi aukera ditu:
- Aldaketa onartzea.
- Aldaketa onartzea ados egon gabe. Ado ez badago, 20 egun ditu aldaketaren aurka egiteko.
Lan kontratua deuseztatzea eta lan egiteko une bakoitzeko 20 eguneko soldata kalte-ordaina jasotzea, paragrafoetan kaltetuta urten bada bakarrik.
LAN KONTRATUA ETETEKO KAUSAK
- Enplegu soldaten eragina disciplina arrazoiengatik.
- Aldi baterako ezinbesteko kausa eta arrazoi ekonomikoak, teknikoak eta antolakuntzakoak eta produkziokoak.
- Greba eta enpresaren legezko itxiera, arazoak irauten duen bitartean.
- Enpresak langileari eskainitako langile birmoldaketarako edo hobekuntzarako ikastaroa, langileak bere postuan izandako aldaketa teknikoetara egokitu dadin: gehienez 3 hilabete.
- Amatasun biologikoa, eta 6 urtetik beherako haurren edo haur ezinduen adopzioa eta harrera, etena 16 aste, eta hauek 3 edo gehiago edizten baditu amak, 2 aste luzatu haur bakoitzeko.
- Enpresaburuaren erabakiz, kausa ekonomiko, tekniko, antolaketa, eta produkziokoak, aldi baterako enplegu erregulazioko espedientea.
- Borondatezko ez-egonez, nahitaezko ez-egonez, seme alabak zaintzeko eta senideren bat zaintzeko ez-egonez.
Hiru aukera (Kontratua Amaitzeko):
Enpresaren eta langilearen erabakiz, enpresaburuaren erabakiz, langilearen erabakiz.
Enpresaburuaren/Langilearen erabakiz**:
- Alde bateko adostasuna: Alderdi kontratugileek lan harremana amaitutzat ematea erabakitzen dute, kalte ordainik gabe.
- Kontratuan adierazitako baliozko arrazoiak: Alderdi biek kontratuan sar ditzakete lan harremana kalte ordainik jaso gabe amaitzeko baldintzak: adibidez, ikastaro bat ez egitea esnadako denboran.