Guía da Lírica Medieval Galego-Portuguesa
Cantigas de amor
O trobador expresa os seus sentimentos amorosos por unha dona. O código do amor cortés é a filosofía amorosa que mantén certas regras:
- A muller aristocrática encarna o papel de señor feudal.
- O trobador asume o papel de vasalo.
- A muller podía ser casada ou solteira.
Personaxes: muller, namorado, lausengiers (miscradores) e as gardas.
Temáticas: eloxio da dama, declaración de amor do poeta, reserva da dama e coita de amor.
Características estruturais:
- Cantiga de refrán: verso ou conxunto de versos que se repiten de forma regular ao final de cada estrofa.
- Cantiga de mestría.
- Rima: femia (sílaba grave) ou macho (sílaba aguda).
Procedementos formais:
- Dobre: repetición dunha palabra ou grupo de palabras en lugares simétricos.
- Mordobre: repetición dun mesmo lexema con variación dos sufixos flexivos.
Variedades: a pastorela (diálogo entre cabaleiro e pastora).
Cantigas de amigo
Marcas de xénero: voz poética feminina, a palabra "amigo", a localización topográfica, a presenza dun repertorio de símbolos naturais, descrición de pequenas escenas da vida cotiá e uso de elementos repetitivos.
Temas: a ausencia do amigo (amor desgraciado) ou amor correspondido.
Personaxes: a muller namorada, o amigo, a nai e a amiga confidente.
Modalidades xenéricas: as mariñas, as cantigas de romaría, as bailadas e a alba.
Recursos formais:
- Paralelismo:
- Literal: repetición case completa dun verso, introducindo un sinónimo poético, ou completa, cambiando a orde de certos elementos.
- Estrutural: repítense as mesmas estruturas sintácticas pero con outras palabras.
- Semántico: cando unha idea expresada na primeira cobra se repite nas estrofas sucesivas con palabras diferentes.
- Leixaprén: procedemento que consiste en repetir o segundo verso da primeira estrofa como primeiro verso da terceira.
Lingua oral vs. Lingua escrita
Lingua oral
Desenvólvese en presenza do emisor e receptor nun mesmo espazo. As mensaxes están ligadas ao contexto, permite a interacción dos participantes e acompáñase de moitos signos non verbais.
Lingua escrita
Non é inmediata, compónse sen a presenza do destinatario, a información preséntase de xeito máis organizado e é permanente.