Euskal literaturaren autoreak, esaera zaharrak, izenondoak eta sinonimoak
Clasificado en Lengua y literatura
Escrito el en 
euskera con un tamaño de 5,03 KB
Actualizado el
Resumen
Dokumentuak euskal literaturako idazle nagusien zerrenda ematen du, generoen arabera (poesia, nobela, antzerkia), eta euskarazko esaera zaharrak, izenondoak, sinonimoak, antonimoak eta euskalkien arteko sinonimoak biltzen ditu. Ikasleak hiztegi eta literatura oinarrizko baliabide gisa erabil ditzake.
Puntos clave
- Idazle batzuk poesia, nobela eta antzerkia landu zituzten, besteak generoren bat.
- Esaera zaharrek jakinduria herrikoia islatzen dute, esaterako: "Baleki gazteak, baleza zaharrak".
- Izenondoek pertsonaren ezaugarriak deskribatzen dituzte, adibidez "Ahobero" edo "Begi-labur".
- Sinonimo eta antonimo parea ematen da hitz bakoitzeko, hiztegia zabaltzeko.
- Euskalkien arteko aldaerak agertzen dira, esaterako "anaia/neba" edo "astelena/astelehena".
Resumen generado con IA a partir del documento. Ponte a prueba
Euskal Literaturaren Autoreak
Poesia
Ormaetxea (Orixe): Poesia/Saiakera/Nobela
Jauregi (Jautarkol): Poesia
Arrese: Poesia
Mozon: Poesia/Antzerkia
S. Mitxelena (Abendats): Poesia/Saiakera
Onaindia: Poesia/Saiakera - Milla euskal olerki eder (1954)
Mirande: Poesia/Nobela - Orhoituz, Poemak 1950-1966
Lekuona: Poesia - Muga beroak, Ilargiaren eskolan, Mimodramak eta ikonoak
Gandiaga: Poesia - Elorri, Hiru gizon bakarka, Uda batez Madrilen, Denbora galdu alde
Lasa, Mikel: Poesia - Poema bilduma (arrebarekin batera)
Lasa, Amaia: Poesia - Poema bilduma (anaiarekin batera)
Ihartza (Iratzeder): Poesia/Antzerkia - Zakalar, Zeru-menditik, Biziaren olerkia
Lete: Poesia - Egunetik egunera orduen gurpilean, Bigarren poema liburua, Urrats desbideratuak
Artze (Hartzabal): Poesia - Isturitzetik Tolosan barru (1969), Laino guztien azpitik, Sasi guztien gainetik, Bide bazterrean hi eta ni kantari
Sarasola: Poesia - Poemagintza
Urretabizkaia: Poesia/Nobela - San Pedro bezperaren ondokoak
Nobela eta Antzerkia
Aresti: Poesia/Nobela/Antzerkia - Maldan behera, Harri eta herri (1964), Harrizko herri hau, Euskal harria
Esaera Zaharrak
- Baleki gazteak, baleza zaharrak: Gazteari adinekoaren jakinduria falta zaio, eta adinekoari gaztearen indarra.
- Alferra beti lantsu: Alferra beti ibiltzen da lanik ez egiteko aitzakiaren bila.
- Geroa, alferraren leloa: Alferrak gerorako uzten du beti lana.
- Zenbat buru, hainbat aburu: Nork bere iritzia du.
- Umearen zentzuna, etxean entzuna: Haurrek etxean ikusitakoa barneratzen dute.
- Egunari berea eman behar zaio: Egun bereziak ospatu egin behar dira.
- Hontzari, bere umeak eder: Norberaren seme-alabak ederrenak iruditzen zaizkigu.
- Diruak malkarrak zelaitzen: Diruak gauza zailak erraztu egiten ditu.
- Astarrak kumea egiten duenean ikasiko du: Ez du inoiz ikasiko.
- Horrek lehengo lepotik burua!: Lehen bezalaxe jarraitzen du, ez da aldatu.
Izenondoak
- Ahobero: Mintzatzean, gauzak diren baino areagotuagoak azaltzen dituena.
- Oilobusti: Arriskuari ihes egiten diona, koldarra.
- Gibel-handi: Gauzak patxada handiegiaz hartzen dituena.
- Kopetilun: Aurpegian tristura edo haserrea adierazten dituena.
- Odolbero: Gutxigatik sutzen edo sumintzen dena, haserrekorra.
- Burusoi: Buruan ilerik ez duena.
- Burubero: Grina batek eramanik neurritasuna galtzen duena, fanatikoa.
- Muturluze: Berari ez dagozkion gauzetan gehiegizko jakin-nahia duena.
- Besomotz: Besoa edo eskua falta zaiona.
- Begi-labur: Ikusmen txarrekoa dena.
Sinonimoak eta Antonimoak
| Sinonimoak | Antonimoak |
|---|---|
| Ahaztu - Ahantzi, atzendu | Ahaztu - Gogoratu, oroitu |
| Berritsu - Mihiluze, ahobero, kontakatilu | Ahobero - Isil, ahomotel |
| Motel - Astiro, poliki, patxadaz | Astiro - Azkar, bizkor |
| Zabar - Axolagabe, arduragabe | Axolagabe - Arduratsu, axolati |
| Bukaera - Amaiera, akabera | Bukaera - Hasiera |
| Dotore - Apain, eder | Dotore - Itsusi, zatar |
| Trebe - Iaio, abil | Iaio - Baldar, trakets |
| Kopetilun - Goibel, haserrekor | Kopetilun - Alai, alegera |
| Lozorrotu - Lokartu, loak hartu | Lokartu - Esnatu, iratzarri |
| Kostata - Nekez | Nekez - Erraz |
| Ontzat eman - Onartu, onetsi | Onetsi - Gaitzetsi, txartzat eman |
| Haserretu - Samurtu | Samurtu - Gogortu |
| Artega - Urduri, kezkati | Urduri - Lasai |
Sinonimoak Euskalkietan
Anaia/neba, aitita/aitona, amama/amona, izeko/izeba
Astelena/Astelehena, martitzena/Asteartea, eguastena/Asteazkena, eguena/Osteguna, barikua/Ostirala, zapatua/Larunbata, domeka/Igandea
bere/be, barik/gabe, ostean/ondoren, aldats/aldapa, arerio/etsai, artez/zuzen, arineketan/korrika, atondu/prestatu, behar/lan, beilegi/hori
ei/omen, eskatz/sukalde, itaun/galdera, jaramon egin/kasu egin
lain/adina, lar/gehiegi, legez/bezala, otu/bururatu, sats/simaur, sein/ume
zelan/nola
Preguntas frecuentes
Zer esan nahi du "Zenbat buru, hainbat aburu" esaerak?
Esaera honek esan nahi du pertsona bakoitzak bere iritzia duela. Dokumentuaren arabera, nork bere iritzia du.
Zer esan nahi du "Ahobero" izenondoak?
Mintzatzean, gauzak diren baino areagotuagoak azaltzen dituen pertsona adierazten du. Dokumentuaren definizioak hala dio.
Zein da "Ahaztu" hitzaren antonimoa?
"Ahaztu"ren antonimoa "gogoratu" edo "oroitu" da, dokumentuan ageri den bezala.
Ponte a prueba
Tarjetas de repaso
Pulsa una tarjeta para ver la respuesta.
Test
Preguntas generadas con IA a partir del documento: comprueba las respuestas con el texto.