Euskara: Hitz Arraro eta Dialektalen Glosarioa

Enviado por Comunidad Xuletas y clasificado en Lengua y literatura

Escrito el 24 de Noviembre de 2025 en euskera con un tamaño de 12,71 KB

Ondorengo zerrendan, euskarazko hitz ez hain ohikoak, dialektalak edo esamolde zehatzak eta haien esanahiak aurkituko dituzu, alfabetikoki antolatuta:

A hizkia

Adats: Ile luze multzoa.
Aditu: Ulertu.
Agiraka egin: Errieta egin.
Ahardi: Txerri emea.
Ahituta: Agortuta.
Aiene: Intziria.
Aihotz: Matxetea.
Aipu: Aipamena.
Aitajaun: Aitita.
Aitzalki: Estakuru.
Aje: Mozkor ostea.
Akorde: Zentzudun.
Akordu: Oroipenez.
Ale: Unitate.
Aldarte: Umorea.
Aldioro: Aldi guztietan.
Amandre: Amama.
Amu: Beitarako euskarria.
Antz: Itxura.
Antzinako: Aspaldiko.
Antzu: Umorik ez.
Apukadu: Gertatu.
Arakatu: Aztertu.
Arnasestuka: Hatsanka.
Arrakala: Pitzadura.
Arran: Joera.
Arerio: Etsaia.
Arlote: Bizimodu traketsekoa.
Arretaz: Artoski.
Arrotz: Ezezaguna.
Artean: Orduan.
Asti: Denbora librea.
Ataka: Estualdi.
Ate joka: Deika.
Atondu: Antolatu.
Atzamarka egin: Atzaparka egin.
Azpijoko: Jarduera makurra.
Aztarren: Aztarna.

B hizkia

Bafa: Arnasaldia bota.
Balbe: Heriotza.
Baldar: Traketsa.
Baltsamu: Lasaigarri.
Bare: Lasai.
Bariku: Ostirala.
Bart: Aurreko eguna.
Bat-batean: Kolpean.
Begiratu: Behatu.
Begirune: Errespetua.
Begitandu: Iruditu.
Begitarte: Aurpegiaren itxura.
Behar: Lana.
Behargin: Langile.
Beharleku: Lantoki.
Behinik behin: Behintzat.
Berbaro: Hitz-hotsa.
Berbetan: Hizketan.
Bits: Aparra.
Blasta: Luze.
Bortizki: Gogor.
Burbuila: Anpulua.
Burrundara: Astrapala.

D hizkia

Damutu: Damu izan.
Danbada: Kolpe zaratatsua.
Deklarazio: Adierazpena.
Dir-dir: Diz-diz.
Ditik: Ditu.
Domeka: Igandea.
Doministiku: Eztul kolpea.
Duk: Duzu.

E hizkia

Egonean egon: Denbora pasan.
Egotzi: Bota.
Ei: Omen.
Ekandu: Ohitu.
Ekidin: Sahiestu.
Ene: Nire.
Enparauak: Gainerakoak.
Eper: Hegazti.
Eragotzi: Oztopatu.
Erakutsi: Irakatsi.
Eralgi: Dirua gastatu.
Erantzi: Arropa kendu.
Erditu: Umea egin.
Erkin: Ahula.
Ernegu: Amorrua.
Errekadu: Mandatu.
Errementari: Su-arotza.
Esanak esan: Dena dela.
Eskorbutu: Gaixotasuna.
Estropezu egin: Behaztopatu.
Estropozo egin: Tupust egin.
Etsipen: Desesperazio.
Ezin eroan: Ezin jasan.
Eztegu: Ezteia.

F hizkia

Flexo: Lanpara.

G hizkia

Gaitiztek: Gaituzte.
Gaitz: Gatxa.
Galbahe: Bahetzeko tresna.
Galanta: Itzela.
Galeper: Pospolina.
Galtzarbe: Besapea.
Gangar: Gandorra.
Ganora: Behar bezala.
Garraztasun: Zapore azidoa.
Garraztu: Mingostu.
Gaztigatu: Abisatu.
Gertatu: Agitu.
Gertu egon: Prest egon.
Gogaikarri: Jasanezina.
Gomuta: Oroipena.
Gordintasun: Larritasuna.
Goroldio: Leku umeletako belarkara.
Gura adina: Nahi beste.
Gurari: Desioa.
Gurtu: Adoratu.

H hizkia

Har: Jankimina.
Harrezkero: Ordutik hona.
Harriko: Ontzietarako konketa.
Hasperen: Zizpurua.
Hatz egin: Azkura kentzeko.
Higuindurik: Nazkaturik.
Honezkero: Oraingo.
Horrenak egin: Akabatuta egon.
Hozkirri: Freskura.
Huke: Zenuek.
Hutsal: Ergela.

I hizkia

Idoro: Aurkitu.
Igarri: Hauteman.
Ihar: Errea.
Ikarati: Beldurbera.
Ikuskatu: Aztertu.
Inausi: Kimatu.
Infografia: Informatikan.
Inguratu: Hurreratu.
Ipurterre: Haserrekorra.
Ira: Iratzea.
Iretargi: Ilargia.
Itaundu: Galdetu.

J hizkia

Jalki: Altxatu.
Jaramon: Kasu.
Jasan: Aguantatu.
Jendaila: Jendilajea.
Jipoitu: Astindu.
Judegu: Judua.

K hizkia

Kalatxori: Kaioa.
Kliskatu: Kliska egin.
Kokots: Aurpegi azpialdeko intergunea.
Konorte: Kordea.
Konturatu: Ohartu.
Kopeta: Bekokia.
Koskondu: Kozkortu.
Kresal: Gezala.

L hizkia

Laga: Utzi.
Lanbrotsu: Lainotsua.
Lar: Gehiegi.
Larrugorritan: Biluzik.
Legez: Bezala.
Leher eginik: Oso nekatuta.
Lera: Trineoa.
Libra: Kilo-erdi.
Lisatu: Zimurrak kendu.
Lixazko: Latza.
Lupu: Zitala.
Lurregaz berdindu: Eraitsi.

M hizkia

Makulu: Txanka.
Mantxu: Besamotza.
Mardul: Potoloa.
Marmarka: Ahapeka.
Masail: Ahutza.
Mesfidati: Fidagaitza.
Motots: Moñoa.
Mozolo: Inuzentea.
Musu: Aurpegia.

N hizkia

Nafarreri: Gaixotasun birikoa.
Nahigabe: Atsekabe.
Negargura: Negar egiteko gogoa.
Neskato: Neskatxoa.
Nondar: Zein jatorrikoa.

O hizkia

Oinaztu: Inisitua.
Olgetan: Jolasetan.
Onguramin: Apeta.
Oniritzi: Maitatu.
Ordain: Pareko.
Ortzemuga: Ostertza.
Ospa egin: Alde egin.
Osterantzeko: Bestelakoa.
Ostu: Lapurtu.
Ozpindu: Garraztu.

P hizkia

Pairatu: Jasan.
Papar: Bular goialdea.
Patin: Ur-zuloa.
Patxadaz: Astitsu.
Pitxerkada: Jarrokada.
Poliki: Astiro.
Pozarren: Poz-pozik.
Premia: Estutasuna.
Puzka hasi: Ufaka.

S hizkia

Saihestu: Ekidin.
Sail: Atala.
Sakon: Barruraino.
Samin: Tristura.
Samurtasun: Biguntasun.
Sarraila: Giltzarrapoa.
Sarri: Itxia.
Sits: Bipia.
Suertatu: Egokitu.
Sugar: Garra.
Suete: Sukaldea.
Sumatu: Igarri.

T hizkia

Tamalgarri: Negargarri.
Tenkatu: Tiratu.
Trapu: Sorkia.
Tregoa: Su-etena.
Trosta: Galapan.
Tupust egin: Behaztopatu.
Txindik ere: Tutik ere.
Txirikorda: Ile-korda.
Txolet: Edalontzia.
Txopin: Litro-erdia.

U hizkia

Udagoien: Udazkena.
Ugazaba: Jabea.
Uhal: Hedea.
Ukendu: Pomada.
Untza: Iltzea.
Urkamendi: Urkatzeko lekua.
Uxatu: Aldendu.
Uztartu: Elkartu.

Z hizkia

Zaildu: Gogortu.
Zapuztu: Hondatu.
Zaparro: Potoloa.
Zarraparra: Iskanbila.
Zeritzan: Deitzen zen.
Zezeila: Otsaila.
Zipi: Pozoina.
Zirrikitu: Zuloa.
Ziurrenera: Seguruenik.
Zizeilu: Zitzailua.
Zohi: Lur puska.
Zuri: Faltsua.
Zurrut: Edatea.