Espainiako historia garaikidea: Pertsiarren Manifestua, Fronte Popularra eta Cadizko Konstituzioa
HistoriaActualizado el 2,68 KB
Resumen
Testuak Espainiako historia garaikideko hainbat dokumentu historiko laburtzen ditu, XIX. mendetik Francoren erregimenera arte. Pertsiarren Manifestuaren, Fronte Popularren programaren, 1812ko Cadizko Konstituzioaren, 1967ko Estatuaren Lege Organikoaren, 1962ko Municheko Manifestuaren eta 1939ko Erantzukizun Politikoen Legearen testuingurua, edukia eta garrantzia azaltzen dira.
Puntos clave
- Pertsiarren Manifestua (1814, Madril): 69 diputatu absolutistek sinatu zuten, Fernando VII.a absolutismoa berrezartzeko eskatuz.
- Pertsiarren Manifestuak Estamentuzko Gorteak biltzea eta 1812ko Konstituzioa indargabetzea eskatzen zuen.
- Fronte Popularra (1936ko urtarrilaren 16a): ezkerreko alderdi eta sindikatuek sinatu zuten; preso politikoen amnistia eta 1931ko Konstituzioaren berrezarpena proposatu zuten.
- 1812ko Cadizko Konstituzioa (martxoaren 19a) Espainiako lehen konstituzioa izan zen; subiranotasun nazionala eta botere banaketa aldarrikatu zituen, baina estatu konfesionala izan zen.
- 1967ko Estatuaren Lege Organikoak Gobernuaren eta Estatuaren buruzagitza bereizi zituen, diktadura izaera mantenduz.
- 1962ko Municheko Manifestuak Francoren erregimena Europako erakundeetan sartzearen aurka egin zuen, demokrazia eta askatasun politikoak exijituz.
- 1939ko Erantzukizun Politikoen Legeak galtzaileen ondasunak konfiskatu eta eskubide zibilak kendu zituen, errepresioa legeztatuz.
Pertsiarren Manifestua (1814)
Kokapena
Lehen mailako testu historiko eta politikoa da, 1814ko apirilaren 12an Madrilen idatzia. Independentzia Gerra amaitu ondoren, Fernando VII.a tronura itzultzean, diputatu absolutista talde batek (69 diputatu) sinatutako manifestua da. Testu publikoa da, erregeari eta Espainiako herriari zuzendua, absolutismoa berrezartzeko helburuarekin.
Analisia
- Absolutismoaren defentsa: Liberalismoa anarkiarekin lotzen dute eta sistema absolutista jotzen dute arrazionalena eta hoberena.
- Eskariak: Estamentuzko Gorteak biltzea eta 1812ko Konstituzioa zein legedia indargabetzea.
Iruzkina
Dokumentu honek sektore absolutisten erreakzioa erakusten du. Fernando VII.ak, kleroaren eta lurjabeen laguntzarekin, absolutismoa berrezarri zuen, Seiurteko Absolutista hasiz eta liberalismoaren aurkako jazarpena bultzatuz.
Fronte Popularra (1936)
Kokapena
1936ko urtarrilaren 16an Madrilen argitaratutako programa politikoa da. Ezkerreko alderdi eta sindikatuen koalizioak (PSOE, PCE, UGT, etab.) sinatu zuen, Espainiako herriari beren proposamenak ezagutarazteko.
Analisia
- Amnistia preso politikoei.
- 1931ko Konstituzioa berrezartzea.
- Nekazaritza erreformarekin jarraitzea.
- Askatasun demokratikoen errepublika ezartzea.
Testuingurua eta Garrantzia
1933ko eskuineko gobernuaren ondorengo mobilizazioen testuinguruan sortu zen. Fronte Popularraren garaipenak polarizazioa areagotu zuen, azkenean Gerra Zibila piztuko zuen kolpe militarra erraztuz.
1812ko Cadizko Konstituzioa
Ezaugarriak
Espainiako lehen konstituzioa da, 1812ko martxoaren 19an aldarrikatua. Subiranotasun nazionala, botere banaketa eta berdintasun juridikoa aldarrikatzen ditu. Hala ere, estatu konfesionala da eta erregeari eskumen garrantzitsuak mantentzen dizkio.
1967ko Estatuaren Lege Organikoa
Deskribapena
Francok sinatutako legea, erregimena instituzionalizatzeko eta Europako ereduetara egokitzeko saiakera. Gobernuaren eta Estatuaren buruzagitza bereizten ditu, baina diktadura izaera mantenduz.
1962ko Municheko Manifestua
Garrantzia
Espainiako oposizio demokratikoak (barnekoak eta erbesteratuak) Francoren erregimena Europako erakundeetan sartzearen aurka egindako adierazpena. Demokrazia eta askatasun politikoak exijitzen zituen.
1939ko Erantzukizun Politikoen Legea
Ondorioak
Gerra Zibila amaitzean, irabazleek galtzaileak zigortzeko erabilitako tresna juridikoa. Ondasunak konfiskatu eta eskubide zibilak kendu zituzten, errepresioa legeztatuz.
Descargar
PDF Word HTMLPreguntas frecuentes
Zer izan zen Pertsiarren Manifestua?
1814an Madrilen sinatutako manifestua da, 69 diputatu absolutistek idatzia. Fernando VII.a absolutismoa berrezartzeko eskatzen zuen eta liberalismoa anarkiarekin lotzen zuen.
Zein neurri eskatzen zituen Fronte Popularrak 1936an?
Preso politikoen amnistia, 1931ko Konstituzioaren berrezarpena, nekazaritza erreforma jarraitzea eta askatasun demokratikoen errepublika ezartzea eskatzen zituen.
Zer ezaugarri zituen 1812ko Cadizko Konstituzioak?
Subiranotasun nazionala, botere banaketa eta berdintasun juridikoa aldarrikatzen zituen. Hala ere, estatu konfesionala zen eta erregeari eskumen garrantzitsuak mantentzen zizkion.
Ponte a prueba
Tarjetas de repaso
Pulsa una tarjeta para ver la respuesta.
Test
Preguntas generadas con IA a partir del documento: comprueba las respuestas con el texto.