Enpresaren Dimentsioa, Hazkundea eta ETEen Ezaugarriak

Enpresaren Dimentsioa

Enpresa ekoizpen-unitatetzat hartzen badugu, haren dimentsioa, bere tamaina ez ezik, bere ekoizpen-ahalmena da. Zenbait faktorek zehazten dute dimentsio hori; esaterako, teknologiak, langile kopuruak edo merkatuak. Enpresen helburuetako bat ekoizpen-ahalmena handitzea izaten da, eta hori bi eratara eman daiteke:

Barne Hazkundea

Espezializazioa: Enpresak ekoizten dituen produktuen ekoizpenarekin jarraitzea da, ekoiztutako kantitatea handituz. Modu hauetara egin daiteke:

• Merkatuan areago barneratzea.
• Merkatua garatzea.
• Produktuak garatzea.

Dibertsifikazioa: Produktu berriak ekoiztean datza, merkatu berriak lortzeko. Adibidez: BIC metxeroak.

Kanpo Hazkundea

Barne-hazkundearekin nahikoa ez denean, enpresek kanpo-hazkundera jotzen dute. Jada badauden enpresak erosiz edo kontrolatuz lortzen den hazkundea da.

Kanpo Hazkunde Motak

• Bat egitea: Enpresa batzuk elkartzea da, beste enpresa bat sortzeko. Guztiak batzean, bakarrik lortuko ez lituzketen helburuak lortzen dituzte. Adibidez: bankuen arteko bat-egiteak.
• Xurgapena: Enpresa batek beste bat edo batzuk erosten ditu. Beste horiek desegin egiten dira eta haien ondarea enpresa erosleak berenganatzen du.
• Holding: Enpresa nagusi batek beste enpresa batzuetako akzioak eta partaidetzak erosten ditu, eta enpresa horiek kontrolatzen ditu.
• Kartelak: Ekoizpen-sektore bereko enpresa-elkarteak dira. Merkatuaren gaineko kontrola dute eta ados jartzen dira prezioetan zein salmenta-estrategietan. Adibidez: Petrolio Esportatzaileen Erakundea.
• Trustak: Enpresa-multzoak dira, denen artean ekoizpen-prozesuko fase guztiak hartzen dituztenak, kostuak murrizteko eta merkatuan nagusi izateko. Adibidez: Repsol.
• Klusterra: Interes bera duten enpresen kontzentrazio geografikoa da. Adibidez: automobilgintzan.
• Joint ventureak: Bi enpresa edo gehiagoren arteko akordioa da, non kapitala edo baliabideak jartzen dituzten. Herrialde desberdinetako enpresekin ere egiten da.

ETEen Oinarrizko Ezaugarriak

Ezaugarri Negatiboak

• Finantza-gaitasun gutxi: Enpresa familiarrak izaten dira, eta hazteko finantza-baliabideak aurkitzea zaila egiten zaie.
• Zaharkitzapen teknologikoa: Aurrerakuntza teknologikoetara egokitzeko zailtasunak izaten dituzte, behar adina baliabide ekonomiko ez izateagatik.

Ezaugarri Positiboak

• Enplegu-sortzaileak: Proportzionalki enpresa handiek baino lanpostu gehiago sortzen dituzte. Kapitalean inbertitzeko finantzaketa-falta dutenez, giza baliabide gehiago behar dituzte.
• Langileen integrazioa: Langileak, oro har, enpresan integratuta egoten dira, ardurak hartzen dituzte eta motibazio handiagoa dute.