Basailutza eta sistema feudala: jaunak, basailuak eta jopuak

Resumen

Dokumentuak sistema feudalaren oinarriak azaltzen ditu, IX. eta X. mendeetan Europa mendebaldean sortu zena. Basailutza eta jaunen eta basailuen arteko betebeharrak eta eskubideak deskribatzen ditu. Gainera, jopuen egoera eta hiru ordenen gizarte antolaketa aztertzen ditu.

Puntos clave

IX. mendetik aurrera erregeek boterea galdu zuten eta armadak sortzeko gaitasuna ere bai, horregatik basailutza itun feudala egiten zuten.
Basailuak lurrak jasotzen zituen eta gerran jaunari laguntzea zuen betebehar, zin egin ondoren.
Jaun feudalek justizia banatzeko eskubidea zuten beren feudoetan eta isunen zati bat jasotzen zuten.
Jopuak jaiotzaz jopu ziren, lege erregimen gogorra zuten eta zerbitzu pertsonalak egin behar zituzten, esaterako corvea.
Gizarte feudala hiru ordenetan antolatuta zegoen: nobleziak babesten zuen, kleroak otoitzez zaintzen zuen eta nekazariek gizartea mantentzen zuten.

Ponte a prueba

Sistema feudala:

IX. Eta X. Mendera, mendebaldeko Europan feudalismo deritzon sistema politiko, sozial eta ekonomikoa sortu, Aro modernorarte.

Basailutza

: IX. Mendetik aurrera , erregeak boterea galdu. Monarkien ahultasunaren ondorioz, erregeak ezin zituzten armadak sortu, horregaitik, itun feudala edo basailutza egiten zuten.

-Jaunak: feudo bat eman, basailua han bizi eta haren agintari izan dadin.

-Basailua: Lurrak jaso, laguntza militarren truke. Jaunari gerran laguntzea behartuta dago. Zeremoniari, jaunari leial izango dela zin egiten du, zin egin hori sakratua da, hautziz gero feudoa galtzen da

Jaun feudalak:

-Eskubide jurisdikzionalak: -Haiek bakarrik justizia banatu ahal zuten haien feudoetan. -Epaiketetan jarritako isun ekonomikoen zati bat jaiotzen zuten.

-Jaun eskubideak: - Ez zituzten feudoetako lurrak lantzen, nekazariek egiten zuten lan hori.

-Ez zituzten zergak ordaintzen, haientzako biltzen zituzten feudoaren barruan. -Monopolio

ekonomikoak zituzten; 1-isunak kobratzea 2-Nekazarien jardueragaitik kobratzea,

adibidez; ehizatzea, egurra moztea, errotak erabiltzea, labeak erabiltzea.

Jopuak:

- Morrontza erregimena:
Jopuak jaiotzaz ziren jopu, eta onartzera behartuta zeuden. - Lege erregimena: Jaun leega oso gogorra zen jopuekin. - Zerbitzu pertsonalak: Jaunarentzat zenbait lo egiteko betebeharra ere bazuten, zaintza lanak egitea eta gaztelu feudalaren haarresiak konpontzea ziren CORVEA.

Hiru ordenak:

Gizarte feudala hiru taldeetan antolatuta. Bakoitzak bere betebeharrak eta eskubideak. Talde txikiak, oso zaila ordena sozialez aldatzea.

Gailurrean, erregea. Urrengoa, pribilegiodunak, noblezia eta kleroa. Nobleak; gizartea babesteko ardura, borrokaren eta gerraren bidez. Elizgizonak; gizartea zaintzen zuten, otoitzen bidez. Azkenik, pribilegio gabeak, nekazariak; gizartea mantentzen zuten.

Preguntas frecuentes

Zer da basailutza?

Basailutza IX. mendetik aurrera egin zen itun feudala da, non jaunak feudo bat ematen zion basailuari eta basailuak laguntza militarra eskaintzen zion jaunari. Zin sakratua egiten zen eta hautsiz gero feudoa galtzen zen.

Zein eskubide zituzten jaun feudalek?

Jaun feudalek justizia banatzeko eskubidea zuten beren feudoetan eta epaiketetako isunen zati bat jasotzen zuten. Ez zuten lurrik lantzen eta ez zuten zergarik ordaintzen.

Nor ziren jopuak?

Jopuak jaiotzaz jopuak ziren eta jauna onartzera behartuta zeuden. Lege erregimen gogorra zuten eta jaunarentzat zerbitzu pertsonalak egin behar zituzten.