Barne Produktu Gordina (BPG) eta Nazio Errenta: Oinarrizko Kontzeptuak
Enviado por Comunidad Xuletas y clasificado en Economía
Escrito el en
euskera con un tamaño de 4,5 KB
Balio Erantsiaren Arabera
Ekoiztutakoaren balioa da, lehengaien eta bitarteko produktuen kostua kenduta. BPGfk= Ekoiztutakoaren balioa - Lehengai eta bitarteko ondasunen kostua.
Gastu Nazionala edo Eskariaren Arabera
Ondasun eta zerbitzuetan egindako gastua batu. BPGmp= K + I + G + (X - M)
Osagaiak:
- K → Kontsumo pribatua
- I → Inbertsioak
- G → Gastu publikoa
- X → Exportazioa
- M → Inportazioa
Magnitude Batzuen Arteko Loturak
Barne Produktutik Nazio Produktura:
Ekonomia baten barruan eman den produkzio edo ekoizpena da. Kanpoko faktoreek hemen daudenak kendu eta hemen ez daudenak ere kentzen dute.
NPGd gordina = BPGd + Kanpoan ekoiztutakoaren balioa (Faktore Nazionalek) - Barruan ekoiztutakoaren balioa (Faktore Atzerritarrek).
Produktu Gordinetik Produktu Garbira:
BPGgarbia = BPGgordina - Amortizazioa
NPGgarbia = NPGgordina - Amortizazioa (Amortizazioa → galtzen duten balioa)
Produktua Merkatu Prezioetatik Faktore Kostuetara:
Faktore-Kostuaren (fk) eta merkatu prezioen arabera adierazita etor daiteke.
- Kostuen araberako produkzioa → Fabriketik irteteko prezioetan baloratzen da.
Ez dira zeharkako zergak sartzen. // Subentzioak bai.
- Merkatuko prezioen araberako produkzioa → Merkatuan saltzeko produktuetan baloratzen da, kontsumitzaileak ordaintzen duena.
Zeharkako zergak sartzen dira eta baina ez enpresek jasotako subentzioak.
BPGmp=BPGfk+ zeharkako zergak- enpresek jasotako subentzioak.
NPGmp=NPGfk+ zeharkako zergak- enpresek jasotako subentzioak.
PRODUKTU NOMINALETIK ERREALERA:
Merkatu prezioak erabiltzen dira eta hauek denborarekin pasa egiten dira. BPGerreala, konstanteak diren prezioetan, produkzioa baloratzen da. Produktu nominaletik errealera pasatzeko inflazioak izandako efektua kendu behar da.
NAZIO- ERRENTA, ERRENTA PERTSONAL ERABILGARRIA ETA BIZTANLEKO ERRENTA.
NAZIO- ERRENTA (ne): jarduera ekonomikoa neurtzeko hirugarren metodoa→ sarreren bat.
Produkzio- fak.= lana lurra eta kapitala
Errenta= soldatak, alokailuak, interesak, irabaziak edo etekinak.
NAZIO- ERRENTA= SOLDATAK+ALOKAILUAK+INTERESAK+IRABAZIAK
ERRENTA PERTSONAL ERABILGARRIA (epe): familiei iritsitako errenta. Kalkulatzeko:
KENKETAK
GEHIKETAK
ERRENTA PERTSONAL ERABILGARRIA= nazio errenta+estatutatik jasotako transf. - banatu gabeko mozk. - ordaindutako zerga zuzenak - gizrt. segurantzari ordaindutako kotizazioak.
BIZTANLEKO ERRENTA (be): biztanle bakoitzari zenbat dagokion ezagutzea. kontuan hartu behar da herrialde baten biztanle kopurua.
BIZTANLEKO ERRENTA= BPG/NE/EPE ( /→ EDO )
BIZT. KOP