Agriparen Panteoia Erroman: historia eta arkitektura

Arte y HumanidadesActualizado el 2,9 KB

Resumen

Dokumentuak Erromako Agriparen Panteoia aztertzen du: noiz eta nork eraiki zuen, Adrianok nola berritu zuen eta zein den bere oinplano zirkular-laukizuzena. Artea, kanpoko eta barneko altxaera, kupularen ingeniaritza eta kontserbazio maila ere azaltzen ditu.

Puntos clave

  • Agriparen Panteoia tenplu erromatarra da, K.a. 27 urtean eraikia Augustoren garaian, jainko guztiei eskainia.
  • Adrianok tenplua berritu zuen eta oinplano zirkularra gehitu zion.
  • Oinplanoa laukizuzena (pronaosa) eta zirkularra (cella edo naos) konbinatzen ditu.
  • Kanpoaldean ordena korintoarra, 12 metroko zutabeak eta M.AGRIPPA.L.F.COS.TERTIVM.FECIT inskripzioa daude.
  • Kupulak 43,3 metroko diametroa du eta erdian 9 metroko oculus bat dauka.
  • Eliza kristaua bihurtu zenez, kontserbazio maila bikaina du.

Ponte a prueba

Agriparen Panteoia Erroman

Erroman, tenplu erromatarra. Augustoren garaian ereikia, honen ordezkariak bidali zuen K.a. 27 urtean. Jainko guztiei eskeinia (pan/teo). Gaur egun, soilik pronaosa gelditu da.

Adrianok tenplua berritu koilan (oinplano zirkularrekoa horkoa) (tenpluari orijinaltasuna emanez). Agriparen Panteoia izena K.a. 27an eskaria egin zuen agintariarengatik datorkio.

Artea eta Periodizazioa

Artea estatuaren zerbitzura zegoen (monumentala eta erabilgarria). Barnealdea landu zen material hauek erabiliz: harria, adreilua eta hormigoia (stucco edo marmolarekin estaliak).

Periodizazioa

  • Erregetza (K.a. VIII-VI)
  • Errepublika (K.a. 509-27)
  • Inperioa (K.a. 27 - K.o. 476)

Oinplanoa eta Kanpoko Altxaera

Oinplano berezia eta orijinala du, laukizuzena gehi zirkularra. Sarbide bakarra du (erromatar tenpluen ezaugarria).

  • Oinplano laukizuzena: Pronaosa (oktastiloa, hiru nabe, erdikoa konektatuta).
  • Zirkularra: Cella edo naos.

Kanpoko altxaera

  • Podium baten gainean (5 harmailaz ostua).
  • Ordena korintoarrak.
  • Zutabeak (harroina + akantozko hostodun kapitela), 12 metrokoak.
  • Entaulamendua:
    • Arkitrabea (3 fascia)
    • Friso epigrafikoa (M.AGRIPPA.L.F.COS.TERTIVM.FECIT inskripzioarekin)
    • Erlaitza
  • Frontoia.
  • 2 isurialdeko teilatua.

Barneko Altxaera eta Kupula

Bi mailako danbor zilindrikoa (entaulamenduek banatua):

  • 1. mailan zutabe korintoar eta absideak (frontoi triangeluar edo semizirkularrak tartekaturik).
  • Entaulamendua.
  • 2. mailan nitxoak (leiho itxiak) frontoi triangeluarrekin.
  • Kupula.

Kupula eusteko ingeniaritza teknikak

  • Deskarga arkuen erabilera (muruaren barnean, absideen atzean).
  • Murrua mehetua (6 metrotik 1,4 metrora).

Kupularen ezaugarriak

  • Elementurik esanguratsuena da.
  • 43,3 metroko diametroa eta erdian oculus bat (9 metroko diametrokoa).
  • Bost kasetoi maila, ondorengo funtzioekin:
    • Pisua arindu.
    • Tamaina txikitu perspektiba urrunduz.
    • Monotonia hautsi argi-ilunen jokoarekin.
  • Kupula toba-harriz osatua pisua arintzeko.
  • Kupula mehetua.

Material desberdinak erabili ziren funtzionalitatearen eta dekorazioaren arabera: hormigoia, adreilua eta toba-harria (estaltzeko), eta travertino harrobiko harria (kanpoaldean).

Ondorioak eta Kontserbazioa

  • Barne-espazio erraldoia.
  • Oculum-a fededuna zeruarekin konektatzeko (jainko guztiei eskeinia).
  • Kontserbazio maila bikaina (eliza kristaua bihurtu zutelako).
  • Erromatarren ingeniaritza lanen adibiderik hoberenetakoa.

Descargar

PDF Word HTML

Preguntas frecuentes

Noiz eraiki zen Agriparen Panteoia?

Testuaren arabera, K.a. 27 urtean eraiki zen Augustoren garaian. Agintariaren eskariz egin zen.

Zein da Panteoiaren kupularen neurria?

Kupulak 43,3 metroko diametroa du, eta erdian 9 metroko diametroko oculus bat dauka.

Ponte a prueba

Tarjetas de repaso

Pulsa una tarjeta para ver la respuesta.

Test

1. Noiz eraiki zen Agriparen Panteoia?
2. Nork berritu zuen tenplua?
3. Zenbat metrokoa da kupularen diametroa?
4. Zein ordena arkitektonikoa erabili zen kanpoaldeko zutabeetan?

Preguntas generadas con IA a partir del documento: comprueba las respuestas con el texto.