Merkataritza Legedia eta Enpresen Sailkapen Gida

Merkataritza-legedia

Merkataritza-zuzenbidea da enpresa batek egiten duen jarduera ekonomikoa arautzen duen adarra. Alderdi hauek lantzen ditu: enpresa, enpresaburua, kontabilitatea, publizitatea eta enpresa-jardueraren babesa.

Merkataritza-kodea da Espainian egiten diren merkataritza-eragiketen lege-esparru nagusia. Enpresen jarduera arautzen duten lege berezi batzuk ere badaude:

• Patenteei eta markei buruzko legea: Jabetza industriala babesten duten arauen multzoa da.
• Lehia defendatzeko legea: Estatuko merkatuan lehia eragotzi, mugatu edo faltsutu dezaketen jarrerak zehazten ditu.
• Publizitatearen lege orokorra: Publizitatea eremu leial baten baitan egiteko helburua du.

Enpresen sailkapena

1. Neurriaren arabera

Handiak, ertainak edo txikiak izan daitezke. Sailkapen honetarako hainbat irizpide erabiltzen dira:

• Irizpide ekonomikoa: Salmentatik lortutako diru-sarrera.
• Irizpide teknikoa: Maila teknologikoa.
• Ondare-irizpidea: Enpresak duen ondarea.
• Antolaketa-irizpidea: Enpresaren langile kopurua eta haien antolaketa.

Enpresa motak tamainaren arabera:

• Mikroenpresak: 0-9 langile; ≤ 2 milioi euroko fakturazio-bolumena; ≤ 2 milioi euroko aktiboak guztira.
• Enpresa txikiak: 10-49 langile; ≤ 10 milioi euroko fakturazioa; ≤ 10 milioi euroko aktiboak.
• Enpresa ertainak: 50-249 langile; ≤ 50 milioi euroko fakturazioa; ≤ 43 milioi euroko aktiboak.
• Enpresa handiak: +250 langile; > 50 milioi euroko fakturazioa; > 43 milioi euroko aktiboak.

2. Jardueraren arabera

Hiru sektoretan banatzen dira:

• Lehen sektorea: Natura-baliabideekin jarduten duten enpresak.
• Bigarren sektorea: Industria-jardueretan lan egiten dutenak.
• Hirugarren sektorea: Merkaturatze-enpresak dira.

3. Eremu geografikoaren arabera

Honela sailka daitezke: tokiko enpresak, eskualdeko enpresak, enpresa nazionalak, nazioarteko enpresak (esportatzen dutenak) eta enpresa multinazionalak.

4. Etekinen helburuaren arabera

• Irabazi-asmoa duten enpresak: Ohikoenak dira.
• Irabazi-asmorik gabeko enpresak: Helburu sozialetarako sortuak.

5. Kapitalaren jabetzaren arabera

• Enpresa pribatua: Pertsona fisiko edo juridiko baten jabetzakoa da.
• Enpresa publikoa: Estatuaren edo erakunde publiko baten jabetzakoa da.
• Enpresa mistoa: Jabetza partikularraren eta estatuaren artean dago banatua.

6. Forma juridikoaren arabera

• Banakako enpresa: Enpresak nortasun fisikoa badu.
• Sozietatea edo bazkideen enpresa: Bakoitzak bere kapitala jarrita elkartzen diren pertsona fisikoez bestelako nortasun juridikoa duen enpresa.