Euskarazko Perpaus Menderakideen Egiturak eta Adibideak

Perpausak

Perpaus motak eta egiturak

• Perpaus erlatiboak: -(e)n; -tako/-dako/-(r)iko.
• Konparazio-perpausak: bezain, -(e)n baino... -ago.

Adibidea:

Euskara onartuko bazenigu, mesede handia egingo zeniguke.

Denborazko perpausak

Denbora-motak:

• Aurrekotasuna
• Aldikotasuna
• Berehalakotasuna
• Ondokotasuna
• Maiztasuna

Egiturak:

• -(e)n beste / adina
• -(e)n baino... gehiago / gutxiago
• -(e)n bezala / ez... -(e)n bezala

Adibideak:

• Zuk guri euskara onartuz gero, mesede egingo...
• Bilbora etorriko bazinete, poztuko nintzateke.
• Zuek Bilbora etorriz gero, poztuko nintzateke.

Moduzko perpausak

Nola?

• -(e)n bezala
• -(e)n moduan
• -(e)n legez
• -(e)n eran
• -(e)n gisan

Nolakoa?

• -(e)n bezalakoak
• -(e)n modukoak

Adibideak:

• (Gaztelaniaz: Que me lo pida si quiere) -> Eska diezadala nahi du.
• Ikusi bazintuztet, autoan eramango zintuzkedan.
• Nik zuek ikusiz gero, autoan eramango zintuzkedan.
• Irakasleak ariketa horiek egin zenitzaten nahi zuten. -> Irakasleak ariketa horiek zuek egitea nahi zuten.
• Itzul iezazkiguzu liburuak, Inesi eman diezazkiogun.
• Zuk guri itzuli liburuak, Inesi guk gero emateko.

Helburuzko perpausak

Galderak: Zertara? Zertarako?

• -(e)n
• -t(z)era
• -t(z)eko
• -t(z)eko asmotan / -t(z)ekotan
• -t(z)eagatik / -t(z)earren

Adibideak:

• Azkenaldian patiora joan zaitezke, kalera, ordea, joan zintezke.
• Azkenaldian patiora joan ahal zara, kalera joan ahal zinateke.
• Ikusi ez bazintut, ez zintuzkedan gonbidatuko.
• Nik zu atzo ikusi ezean, ez zintudan gonbidatu.
• Eska diezadakezue esaldi bat esan diezazuedan.
• Iaz Mutrikura joan gintezkeen, aurten joan gaitezke.

Ondorio-perpausak

Egiturak:

• Hain... non/ezen... bait-/-(e)n
• Halako... non/ezen... bait-/-(e)n
• Hain beste... non/ezen... bait-/-(e)n

Adibideak:

• Zuek niri eskatu ahal didazue esaldi bat esan diezazuedan.
• Iaz Mutrikura joan gintezkeen, aurten joan ahal gara.
• Erdaraz mintzatu bazintzaizkidate, asko gustatuko zitzaidakeen.
• Erdaraz mintzatuz gero, asko gustatuko zitzaidan.
• Hurbildu nintzaien, jarrai ziezazkidan.
• Ni haiei hurbildu nintzen, haiek niri jarraitzeko.

Kausazko perpausak

Egiturak:

• -(e)lako
• -eta / bait-
• -(e)nez
• -(e)nez gero
• -(e)la-eta
• -(e)la bide / -(e)la kausa / -(e)la medio
• -t(z)eagatik / -t(z)earren

Adibideak:

• Gu gero Bilbora joanez gero, alde zaharrera joango ginateke.
• Gu gero Bilbora joaten bagara, alde zaharrera joango ginateke.
• Bihar etor zatzaizkigu. -> Bihar zu guregana etorriko zara.
• Klasean erne egon izan bagina, gehiago ikasiko genukeen.
• Erdaraz mintzatu zitzaizkigun.

Kontzesio-perpausak

Egiturak:

• -(e)n arren
• Nahiz eta... -(e)n
• Ba-... ere / arren / nahiz ere
• -ta / -da ere
• -(r)ik ere

Adibideak:

• Gu klasean erne egonez gero, gehiago ikasiko genuen.
• Haiek gurekin erdaraz mintzatu ziren.
• Hori zuri gertatu ahal izango litzaizuke.
• Bideari jarraitu genion.

Baldintza-perpausak

Egiturak:

• Ba- (bazara, bazina...)
• -(e)z gero
• -t(z)ekotan
• Ezezkoak: ezean / ezik

Adibideak:

• Hori zuri gertatu ahal izango litzaizuke.
• Gu hari bideari jarraitu genion.

Oharrak:

• Askotan: ...gero..., eta beste batzuetan zuk guri... etab.

Zorte on! :)