Errenazimentuko Zientzia eta Absolutismoaren Loraldia

Ciencias sociales2,68 KB

Ezagutza zientifikoa

Errenazimentuan, mundua ezagutzeko interesa agertu zen; Grezian eta Erroman erabilitako metodo zientifikoa bere egin zuten, behaketan eta esperimentazioan oinarrituz. Fenomenoen azalpenak arrazoitu zituzten eta horien froga enpirikoa bilatu zuten, esperientziaren eta esperimentazioaren bidez. Aurrerapenetako askok talka egin zuten artean oso tradizionalak ziren gizarteekin eta haien buru erlijiosoekin.

Zientzialariak eta aurkikuntzak

Miguel Servet

Odolaren birika-zirkulazioaren funtzionamendua aurkitu zuen.

Medikuntza

Hainbat aurrerapen egin ziren: Vesalio flandestarraren anatomia-tratatua eta farmakologiaren garapena Parazeltso suitzarraren eskutik. XVII. mendean, mikroskopioa asmatu zen.

Geografia

Lurraren esferikotasuna egiaztatu zen eta kartografia modernoa sortu zen. Mapak egin ziren, Gerhard Mercatorek 1569an mapamundia abiapuntutzat hartuta.

Astronomia

Teoria heliozentrikoa nabarmendu zen: Nikolas Koperniko poloniarrak 1534an formulatu zuen. Teoria berriaren arabera, Lurra eta gainerako planetak Eguzkiaren inguruan biratzen dira orbitetan. Teoria geozentrikoa Ptolomeok formulatu zuen K.a. II. mendean.

Absolutismoa: Luis XIV.aren Frantzia

XVII. mendean zehar, monarkia absolutu deitutakoak eratu ziren zenbait erresumatan. Erregearen boterea beste edozein botereren gainetik jartzen zuen ideologia zen. Aldeko pentsalari nagusiak Jacques Bossuet eta Thomas Hobbes izan ziren. Lehenak absolutismoa justifikatu zuen, esanez erregeen boterea Jainkoarengandik zetorrela; bigarrenarentzat, absolutismoa pertsonen eta subirano baten arteko itun bat zen, azken horrek bakea berma zezan.

Monarkia absolutuaren ezaugarriak

  • Erabaki politiko eta administratiboak errege-gortean gero eta gehiago zentralizatzea.
  • Armada iraunkorra, soldadu profesionalek osatua.
  • Errege Ogasunaren diru-bilketarako ahalmenak.
  • Estamentuzko gorte eta parlamentuak baztertzea.
  • Erregearen boterea beste guztien gainetik dagoela defendatzen duen ideologia.

Errege-erreginen joera absolutistez oharturik, estamentuzko gorte eta parlamentuek aurkako jarrerak agertu zituzten. Batzuetan, lehia hori akordioen bidez konpontzen zen; beste batzuetan, liskar-iturri izaten zen. Monarkia absolutuaren adibiderik adierazgarriena Luis XIV.aren Frantzia izan zen. Haren erregealdian Fronde deitutakoa gertatu zen: nobleen, hirien eta parlamentuak zituzten probintzien eta erregearen eta haren aldekoen arteko gatazka.

Descargar

PDF Word HTML