Aro Modernoko Esplorazioak: Kausak eta Ondorioak

Esplorazioen Kausak

Garai hartako esplorazioak bultzatu zituzten faktore nagusiak hauek izan ziren:

• Ekonomikoak: Espezie, zeta eta metal preziatuen beharra. Elikagaiak kontserbatzeko ezinbestekoak ziren, baina urrutitik ekarri behar zirenez, luxuzko produktu garestiak ziren.
• Politikoak: Konstantinopla otomandarren esku erori izana.
• Kulturalak eta erlijiosoak: Elizak lurralde berriak kristautzeko zuen nahia.
• Geografikoak: Munduari buruzko ikuspegia aldatzen ari zen; Lurra esfera bat zela pentsatzen hasi ziren (Kolon bera, besteak beste).

Nabigaziorako Aurrerapen Teknologikoak

• Mapak (Portulanoak): Portuak, itsasoko oztopoak eta distantzia laburrenak erakusten zituzten.
• Ontziak (Karabela): Zama handiko belaontzi azkarrak, ozeanoetan ibilbide luzeak egiteko aproposak.
• Tresnak:
  • Astrolabioa: Astroen bidez orientatzeko tresna.
  • Iparrorratza: Lurraren ipar magnetikoa seinalatzen duen orratz imanduna.
  • Sestantea: Objektu astronomikoen garaiera neurtzeko, latitudea ezagutzeko erabiltzen dena.

Esplorazioen Ondorioak

Europarrentzat

• Ekonomikoak: Produktu berriak (patata, tomatea, artoa, babarrunak), lehengai ugari (urrea, zilarra) eta mundu mailako merkataritzaren garapena.
• Sozialak eta politikoak: Gaztelak eta Portugalek botere politiko handia eskuratu zuten; lurralde berrien jabe egin ziren.
• Kulturalak: Herri, ohitura eta hizkuntza berrien ezagutza.

Indigenentzat

• Ekonomikoak: Produktu berriak (azukrea, garia, mahastiak, olibondoak) eta animaliak (zaldia, txerria, behia). Hala ere, meen ustiapen handia eta sail handien sorrera jasan zuten.
• Sozialak: Indigenen murrizketa nabarmena, lan gogorrak meategietan, Afrikako esklaboen ekarpena eta arrazen nahasketa (mestizoak, mulatoak).
• Politikoak: Amerika Espainia eta Portugalen artean banatu zen, eta bertako herri eta agintarien desagerpena gertatu zen.
• Kulturalak: Bertako hizkuntzen gainetik gaztelania eta portugesa ezarri ziren, eta bertako erlijioen gainetik katolizismoa.