Chuletas y apuntes de Historia de Formación Profesional

Antic Règim i les seves bases

Al segle XVIII, Europa encara vivia a l'Edat Moderna en una societat feudal. Era una societat injusta i desigual, controlada per la noblesa i l'Església, que eren els estaments privilegiats.

Els Estaments Socials

Estaments: Són les classes socials. Els 1r (privilegiats): no pagaven impostos, tenien poder polític i la llei no els afectava. En canvi, el 3r estament era la majoria de la població que no era privilegiada i suportava la noblesa i l'Església.

La Crisi de Subsistència

Crisi de subsistència: Males collites que feien que la població morís de fam. Vivien en una societat injusta, endarrerida i controlada per una minoria social (la noblesa i l'Església).

L'Absolutisme Monàrquic

Absolutisme: A finals del... Continuar leyendo "Antic Règim i Revolucions Liberals: De l'Absolutisme al Canvi" »

El impacto histórico de la Segunda Guerra Mundial

Las consecuencias de los hechos descritos en el artículo periodístico son sobradamente conocidas. La Segunda Guerra Mundial ha sido el conflicto armado más destructor de la historia de la humanidad.

Alemania inició una guerra expansionista, seguida por Italia. Aunque en principio pareció que podría alcanzar la victoria, la resistencia de Gran Bretaña, la extensión del conflicto con la entrada de Japón junto al Eje, y la incorporación de Estados Unidos y la URSS junto a los aliados, hizo que la victoria se fuera decantando del lado de estos últimos. La entrada en Berlín de los rusos y los aliados —con el suicidio de Hitler— y el lanzamiento de dos bombas atómicas sobre Japón... Continuar leyendo "Impacto y Consecuencias de la Segunda Guerra Mundial en la Historia Global" »

1876ko Konstituzioa eta Errestaurazioaren Oinarriak

1876ko Konstituzioaren sarrera eta artikulu batzuk ditugu aztergai. Dokumentu historikoa, lehen mailakoa, publikoa, politikoa eta juridikoa da.

Konstituzioaren Sorkuntza eta Ezaugarriak

• 1875ean, Cánovas del Castillok adituen batzorde bati deitu zion Konstituzioaren aurreproiektua idazteko (berak ere ekarpenak egin zituen).
• 1876ko urtarrilean onartu zuten sufragio unibertsalez hautatutako Gorteek, eta maiatzaren 24an testu definitiboa onartu zen. Alfontso XII.ak berretsi ondoren aldarrikatu zen.
• Ekainaren 30ean argitaratu zen.
• 1845eko Konstituzioa baino aurreratuagoa eta 1869koa baino kontserbadoreagoa da.

1931. urtera arte egon zen indarrean, baina 1923-1931 urteen artean Primo de Riveraren diktadura... Continuar leyendo "Errestaurazioa (1875-1923): Konstituzioa, Nazionalismoa eta Langile Mugimendua" »

Majoria d'Edat d'Isabel II (1844-1868)

El regnat d'Isabel II es pot dividir en tres fases principals:

Dècada Moderada (1844-1854)

• El Partit Moderat es manté gairebé sempre al poder, amb el suport de la monarquia.
• 1846-1849: Segona Guerra Carlina, la qual acaba amb victòria liberal.

Bienni Progressista (1854-1856)

• 1854: Pronunciament militar de la Vicalvarada per part del general O'Donnell.
• Retorna al poder Espartero juntament amb O'Donnell.
• Sorgeix la Unió Liberal, partit format pels sectors menys radicals dels progressistes i més reformistes dels moderats.

Govern d'Unió Liberal i Moderats (1856-1868)

• Alternança en el poder entre els moderats i la Unió Liberal.
• Augmenta l'oposició.
• Tots els partits polítics marginats comencen a conspirar per

La muerte del emperador José I marcó el principio del fin de la Guerra de Sucesión española. El cambio de monarca cambiaba también el equilibrio continental porque, si Carlos de Habsburgo lograba la victoria en España, podría formarse un inmenso y poderoso imperio. Por lo que Gran Bretaña y las Provincias Unidas, empeñadas en imponer una política basada en el equilibrio continental, empezaron a negociar con Francia el fin de la guerra. Se configuró el sistema de Utrecht, formado por los tratados de Utrecht y Rastatt. El Tratado de Utrecht (1713) y el de Rastatt (1714) supusieron el reconocimiento de Felipe V como rey de España y de las Indias, aunque renunciaba al trono francés y a diversos territorios en Europa.

Acuerdos Territoriales

Sektore honen finkatze eta garapenean erabakigarria izan zen gobernuak emandako babesa. Izan ere, Bizkaiaren industrializazio berantiarraren eraginez enpresei Europako merkatuan lehiatzea ezinezkoa egin zitzaien eta beraz, merkatu espainiarra bakarrik geratzen zitzaion aukeran. Merkatu hau Europako konkurrentziatik babestu beharra zeukaten beraz, eta horregatik, Bizkaiko industria oligarkiaren helburu politiko nagusia barne merkatuaren kontrola bermatuko zion legeria protekzionista lortzea izan zen.

1891n Cánovasen gobernuak ezarritako arantzel protekzionista ondo onartua izan bazen ere, Bizkaiko industria gizonen kezka nagusia gobernuak merkataritza hitzarmenen bidez muga-zergak beheratzeko erabakia hartzea zen. Kezka errealitate bihurtu zen... Continuar leyendo "Bizkaiko Industria Oligarkiaren Garapena" »

Bipartidisme i Torn Pacífic

El bipartidisme, un sistema polític ideat per Cánovas del Castillo, consistia en l'alternança de dos partits en el poder. Aquest sistema es va crear per evitar pronunciaments militars.

Els dos partits eren:

• Partit Liberal-Conservador – liderat per Cánovas del Castillo.
• Partit Liberal-Fusionista – liderat per Mateo de Sagasta.

Ambdós partits defensaven la Constitució, la propietat privada i un estat unitari i centralista.

Funcionament del Sistema

Durant la Restauració, quan un partit experimentava desgast en el govern, s'avisava el rei i es feia un canvi de govern. El rei dissolia les Corts i es decidia que el següent president seria el del partit alternant (Sagasta o Cánovas). Les eleccions eren manipulades... Continuar leyendo "Bipartidisme, Classes Socials i Obrerisme a Espanya (S. XIX)" »

E.A. 115. La Segunda República Española: Causas y Dificultades en la Crisis de los 30

1. Causas de la Proclamación de la Segunda República

Las causas que llevaron a la proclamación de la Segunda República Española son las mismas que las que provocaron el final de la Dictadura de Primo de Rivera:

• Fracaso de la Dictadura: La dictadura perdió apoyos debido a su propio planteamiento y afán de perpetuarse en el poder.
• Desprestigio del Rey Alfonso XIII: La figura del rey se asociaba a la dictadura de Primo de Rivera, lo que erosionó su imagen.
• Creciente oposición: Surgieron movimientos republicanos, socialistas, monárquicos, sindicatos, intelectuales y militares que se oponían a la dictadura y al régimen monárquico.

El curso de los acontecimientos... Continuar leyendo "La Segunda República Española: Causas y Dificultades en la Crisis de los 30" »

Altxamenduaren hasiera eta banaketa geografikoa

Estatu-kolpea eman ondoren, Casares Quirogaren ordez, Jose Giral gobernuburu izendatu zuten; berak erabaki zuen armak banatzea Fronte Popularreko sindikatu eta alderdietako miliziei.

Matxinadaren arrakasta eta porrota

Matxinadak arrakasta lortu zuen ideologia kontserbadorea zuten eremuetan:

• Bi Gaztelatan
• Guadalquivir aldeko Andaluzian
• Galizian
• Nafarroan
• Aragoiko zati batean

Altxamenduak, ordea, porrota izan zuen Espainiako gune industrializatuetan eta baita jornaleroen indarra zuten lekuetan ere, hala nola, Katalunian, Euskadin, Levanten, Madrilen eta Asturiasen.

Bi bandoen osaera ideologikoa

Nazionalak: Matxinatuen bandoa

Matxinatuen alderdiari —militar kontserbadoreek, eskuineko erregezaleek, talde katolikoek,... Continuar leyendo "Espainiako Gerra Zibila: Altxamendua eta Kanpoko Laguntza" »

Alderdi Politikoak Bigarren Errepublikan

Alderdi Nazionalistak

EAJ alderdiak indar gehiena zuen. Katolikoa eta kontserbadorea zen, eta bere indarra hauteskundeetan lortzen zuen babesetik eta gizarteko sektore guztietan zuen presentziagatik zetorkion. Hainbat erakunde kontrolatzen zituen.

Beste indar bat Eusko Ekintza Abertzalea (EEA) zen, alderdi txikia eta EAJren banaketa batetik sortua. Alderdi abertzalea, akonfesionala eta aurrerakoiagoa zen, Errepublikaren aldekoa, eta 1931n koalizio errepublikarrean bat egin zuen.

Alderdi Errepublikazaleak

Txikiak ziren, oso zatituak eta hiri handienetatik kanpo eragin eskasa zuten. EAJrekin aurrez aurre egon ziren auzi erlijiosoa zela eta.

Langile Alderdiak

Langile alderdi garrantzitsuenak hauek izan ziren:

• PSOE