Chuletas y apuntes de Arte y Humanidades

Barrokoa: Jatorria eta Esanahia

Barroko izena portugesezko barrueco hitzetik dator, "perla irregularra" esan nahi duena. XIX. mendean mespretxuz erabiltzen hasi ziren, baina gaur egun originaltasuna eta aberastasuna adierazten du. Barrokoa XVI. mendearen amaieran hasi eta XVIII. mendean amaitu zen, Rokokoarekin bukatuz. Geografikoki, Mendebaldeko Europan sortu zen eta Hego Amerikara zabaldu zen.

Sorrera Bultzatu Zuten Faktoreak

Barrokoaren sorrera bi faktore nagusik bultzatu zuten:

• Haustura erlijiosoa: Erreforma protestanteak (Luteranismoa) eta, ondoren, Katolikoen Kontrarreformak (Trentoko Kontzilioa).
• Monarkia absolutuen ezarpena: Erregeek eta Aita Santuek boterearen zentralizazioa eta propaganda bidez boterea indartu nahi izan zuten.

Gizarte Eragina

Fundamentos da Arquitectura Renacentista

Os arquitectos renacentistas baseábanse nos monumentos gregos e romanos. Seguindo as ideas de Vitruvio, introduciron o uso da perspectiva, a simetría e os cálculos matemáticos para lograr un equilibrio perfecto entre as partes e o todo. Usan elementos construtivos clásicos, como o arco de medio punto e o uso da liña recta. Os edificios son proporcionados ás medidas do corpo humano e as plantas son de cruz latina ou central.

Filippo Brunelleschi (Século XV)

Brunelleschi é un dos representantes típicos do artista polifacético e humanista máis destacados do século XV, xunto con Donatello e Masaccio. As súas obras máis importantes están en Florencia e nelas introduciu as leis da proporción... Continuar leyendo "Mestres e Obras Clave da Arquitectura Renacentista: Do Quattrocento ao Manierismo" »

Filippo Brunelleschi: El Genio Arquitectónico del Quattrocento

Contexto y Contribuciones

Filippo Brunelleschi, artista renacentista italiano del siglo XV, mejor conocido como el Quattrocento, periodo que tendría a Florencia como principal capital artística. Aunque Filippo Brunelleschi realizó también escultura (concurso de las “Segundas Puertas del Baptisterio de Florencia”), destacó por su faceta de arquitecto, que le llevó a renovar las vistas de Florencia. Tras el estudio de las ruinas de Roma, sentó las bases del racionalismo clásico y desarrolló técnicas novedosas de construcción, en las cuales aplicó su mayor descubrimiento: la perspectiva cónica.

Obras Destacadas

Su obra capital es la Cúpula de la Catedral de Santa Maria

Moises: Erroman bizi izandako bigarren epean berebizitzako obrarik nagusienaren enkargua jasoko du: Julio II.a Aita Santuaren mausoleoa, hasi arren ez zuena amaitu. Proiektu honetarako Moises eskultura egin zuen, eserita, tamaina handikoa eta aurpegian terribilitá, indarra, erakusten duena, israeliten idolatriak sortutakoa. Besoetan legearen tablak ditu eta nabaria da gorputz herkuleoa, titanikoa, gihartsua. Miguel Angel-en eskulturaren ezaugarri esanguratsuenak biltzen ditu eskultura honek: perfekzio teknikoa, kolosalismoa, sentimendua, figura gihartsuak edota argi-ilun efektuak, oro har, greziar garai helenistikoan nabarmendu zirenak. Aipa daitezke baita ere esklaboen proiektua, amaigabeak, marmol bloketik sortzen direnaren inpresioa ematen... Continuar leyendo "Moises eta Leon Battista Alberti: Artearen Maisuak" »

Errenazimentua: Sarrera eta Ezaugarri Orokorrak

Errenazimentua XIV. eta XVI. mendeen artean garatu zen, bereziki Italian, eta Antzinaroko kultura klasikoa berreskuratu zuen. Humanismoaren printzipioetan oinarrituta, gizakiaren balioa eta natura ulertzeko ikuspegi berria sustatu zen.

Ezaugarri Nagusiak

Bere ezaugarri nagusiak honako hauek dira:

• Antropozentrismoa: Gizakia unibertsoaren erdigunean kokatu zen.
• Zientzia eta arrazoia: Ezagutza arrazoiaren eta esperientziaren bidez bilatu zen.
• Natura eta edertasuna: Naturaren behaketa zorrotzarekin errealismoa eta harmonia bilatu ziren.
• Perspektiba eta espazioa: Perspektiba lineala eta aire-perspektiba garatu ziren.
• Gizakiaren heziketa integrala: Arte eta pentsamendu intelektualaren uztarketa sustatu zen.

Arkitektura: Errenazimendua

Errenazimendua kultura eta artearen berritze mugimendua izan zen, Aintzinate Klasikoaren berreskurapena eta Erdi Aroko pentsamoldearen gainditzea bilatuz. Humanismoaren ondorioz, giza arimaren eta gizakiaren gaitasun intelektualen garaipena aldarrikatu zen. Estilo artistiko honek artearen, literaturaren, filosofiaren eta zientzien esparruan eragin handia izan zuen. Erdi Aroko iluntasunaren sinboloari kontrajarrita, Errenazimendua argiaren garaia izan zen, eta Antzinate Klasikoaren ereduak gizartean berriz ezarri ziren. Arkitektura, eskultura eta pintura izan ziren diziplina nagusiak, eta greko-erromatar elementuak itzuli ziren, ez kopiatzera, baizik eta egokituz.

Quattrocento (XV. mendea)

Errenazimenduaren lehen garaian,... Continuar leyendo "Errenazimenduko eta Barroko garaiko Arte eta Arkitektura" »

Cinquecentoko Eskultura

• Arte klasiko eta kristauaren jarraipena.
• Naturalismoa: natura eta errealitatea imitatzen dituzte, batzuetan idealizatuta.
• Eskulturaren kontzepzio berria: gozamen estetikoa lortzeko, formek balio propioa izango zuten.
• Eskultura jadanik ez zen marko arkitektonikora mugatzen, exentua garatu zen.
• Perspektiba: honi esker errealismo handiagoa lortzen zen, irudiak proportzionatuak egotean.
• Konposizioa: triangeluarrak eta simetrikoak. Eskulturek jarrera lasaia erakusten zuten.
• Modelatua: normalean modelatu fina eta oso leundua erabiltzen zen. Miguel Angelen "non finito" delakoa.
• Gaien ugaritasuna: erlijiosoak, paganoak, alegorikoak, mitologikoak, funerarioak, errealismo handiko erretratuak (bustoak, gorputz osokoak, zaldunak, ...).
• Gai

Sarrera eta Testuingurua

Mendebaldeko kulturan funtsezko eragina izan zuen kultura greziar klasikoak. Eragin hau hainbat alorretan nabari da: filosofia, zientzia, literatura, politika eta artea, besteak beste. Horrela, antzinako Grezian sortutako artea historiako garai desberdinetan zehar sortu diren beste arte ugariren oinarria da.

Aurrekariak

K.A. 3000-1400: Kretar Zibilizazioa

• Kulturalki oso garatua zen zibilizazioa, eta merkataritza bikaina zuten.
• Dirudienez, itsasoz mugitzen ziren eta trukeak egiten zituzten.

K.A. 1400-1200: Zibilizazio Mizenikoa

• Zibilizazio gerlaria zen, eta haien eraikuntzak (harresiak, harri puskak erraldoiak) erasoetatik babesteko erabiltzen zituzten.
• Herri abeltzaina zen, eta ekoizten zutena kontsumitzen zuten.
• Puntu ezberdinak

Arte Grega: Termos Clave

1. Arquitrabe: Parte do entaboamento que se apoia directamente sobre o capitel.
2. Basa: Parte inferior da columna ou piar sobre a que repousa o fuste.
3. Canon: Norma que regula as relacións de proporcións ideais entre as partes dun edificio ou entre os membros do corpo humano a fin de establecer un modelo de máxima beleza e harmonía. É un termo de orixe grega que significa regra, modelo.
4. Capitel corintio: Elemento arquitectónico que se caracteriza pola súa aparencia de campá invertida ou cesta, con follas de acanto, volutas e caulículos nas súas esquinas.
5. Capitel dórico: O máis antigo dos capiteis clásicos gregos, constituído por ábaco (peza prismática a modo de taboleiro cuadrangular), equino (moldura circular

El Panteón de Roma es un edificio religioso, un templo dedicado a las divinidades clásicas, incluyendo emperadores divinizados.

Historia

La historia de su construcción comienza en la época de Augusto, cuando su ministro y yerno Agripa, mandó su realización, en pleno Campo de Marte, como homenaje al emperador. En el incendio del año 80 sufrió graves daños, siendo restaurado en la época de Domiciano. Volvió a incendiarse en la época de Trajano y se reconstruyó totalmente por mandato del emperador Adriano, según mandatos arquitectónicos diferentes a los iniciales.

Planta

En la planta se diferencian tres partes, también de distinta altura en alzado:

• Un pronaos
• Un cuerpo intermedio
• La cella circular

Combina la planta circular con la rectangular,... Continuar leyendo "El Panteón de Roma: joya arquitectónica de la Antigua Roma" »