Ordenagailuaren Oinarriak: Hardware, Software eta Osagaiak Azaltzen

Informatikaren oinarriak

HARD: ordenagailu bat edo sistema informatiko bat osatzen duten elementu fisiko edo materialen multzoa. SOFT: ordenagailuari zeregin batzuk egiteko aukera ematen dioten programen multzoa. INF: ordenagailuaren bidez informazioa automatikoki tratatzeko behar diren tekniken eta ezagutzen multzoa.

Ordenagailua

Ordenagailua informazioa erabiltzeko eta kudeatzeko diseinatuta dagoen makina da. Informazioa eskuratu, lan egin eta emaitzak oso azkar ematen ditu.

Funtzionamendua

Informazioa jaso, biltegiratu, prozesatu eta irteera.

Lengoaia

Ordenagailuen funtzionamenduan informazio digitala, bi balio erabiliz (1, 0).

Unitate zentrala

Plaka nagusia

Mikroprozesadorea, RAM eta ROM memoria, txipak, eta abar.

Korronte elektronikoaren iturria

Ordenagailuak behar duen korronte elektrikoa ematen duen osagaia.

Biltegiratze unitateak

Diska gogorra, disketearen unitatea, CD-ROM grabagailua eta irakurgailua.

Oinarrizko plaka

Oinarrizko plaka ordenagailuaren gailu guztiak konektatzen dituen plataforma da. Gailuak busen, hadenen bidez eta ataken bidez konektatzen dira. Plakan bertan komunikazioak pistaren bidez gertatzen dira.

CPU (Prozesatzeko unitate zentrala)

CPU ordenagailuaren garuna da. Programaren aginduak interpretatu eta prozesatzen ditu, eta sistema osoa gobernatu eta kontrolatzen du.

• Kontrol unitatea: prozesu guztiak koordinatu eta kontrolatzen ditu.
• Unitate aritmetiko-logikoa: eragiketa matematikoez arduratzen da.

Memoriak

• ROM: ordenagailua pizterakoan behar duen informazioa gordetzen du (memoria mota).
• RAM: irakurtzeko eta idazteko memoria. Ordenagailua itzaltzean edukia ezabatzen da.
• Zokaloa: oinarri-plakan RAM memoria txertatzen da.

Hedapen txartelak

Gailu desberdinak konektatzen dituzte (monitorea, bozgorailua, mikrofonoa). Hedapen-ranuren bidez konektatzen dira oinarri-plakarekin eta softwarearekin.

Elikatze iturria

Plaka nagusira lotuta dago. 220 voltioko korronte alternoa 5 eta 12 voltioko korronte zuzena bihurtzen duen transformadorea da.

Barne biltegi masibo eusgarriak

Diska gogorra

Ezaugarriak: informazioa gordetzeko ahalmena eta abiadura. Sistema eragilea, aplikazio programak eta erabiltzen diren datuak gordetzen ditu.

Kanpo biltegi masibo eusgarriak

• USB memoriak: informazioa leku batetik bestera eramateko eta konektatu bezain laster informazioa irakurtzeko edo grabatzeko erabiltzen dira.
• Memoria txartelak: memoria flashean oinarrituta daude, gehienak argazki-kamerak eta telefono mugikorrak erabiltzen dituzte. Irakurgailuak behar dira.

Periferikoak

• Sarrerakoak: ordenagailuari datuak eta aginduak sartzeko aukera ematen dute (adibidez, sagua eta teklatua).
• Irteerakoak: datuak prozesatu ondoren, ordenagailutik informazioa ateratzeko balio dute (adibidez, inprimagailua).
• Sarrera/irteera: ordenagailuari datuak sartzeko eta hortik informazioa ateratzeko aukera ematen dute.

Pantailaren kalitatea

Maiztasuna, erresoluzioa eta kolore kopurua (txartel grafikoaren kalitateak mugatzen du). Motak: CRT eta TFT.

Konexio portuak

USB, PS/2, FireWire.