A Nova Narrativa Galega: Temas, Técnicas e Autores Clave (Ferrín e Casares)

A NOVA NARRATIVA GALEGA

Entre os anos 60 e 70 xorde unha nova promoción de autores que, influenciados polas correntes literarias de Europa do momento, protagonizaron unha renovación importante da nosa narrativa. É a nova narrativa galega, e estes son os seus trazos básicos:

Temas

• A soidade e a angustia ante o absurdo da existencia
• O mundo do subconsciente: soños, pesadelos...
• Espazos urbanos imprecisos ou claustrofóbicos

Técnicas

• Narración en primeira persoa en forma de monólogo interior
• Ruptura da liña temporal: avances e retrocesos no tempo
• Pluriperspectivismo: diversas voces narrativas

Alguns dos autores da nova narrativa son Ferrín, Casares, G. R. Mourullo e María Xosé Queizán.

XOSÉ LUÍS MÉNDEZ FERRÍN

Obras narrativas representativas

• Percival e outras historias (1958)
• O crepúsculo e as formigas (1961): relatos cos trazos propios da nova narrativa galega.
• Retorno a Tagen Ata (1971)
• Amor de Artur (1982)
• No ventre do silencio (1999)

Nestas obras aborda novas técnicas e novos contidos: a loita contra a ditadura, a materia de Bretaña...

Liñas temáticas

Hai tres liñas básicas. Por un lado, nas súas primeiras obras domina a exploración da angustia humana e do sometemento individual e colectivo ao ambiente opresor. Noutras obras afloran os contidos socio-políticos, como a loita nacionalista durante a ditadura, de forma realista (No ventre do silencio) ou de forma máis alegórica e simbólica (Retorno a Tagen Ata e Amor de Artur).

Forma

Ferrín posúe unha lingua de gran vigor e forza expresiva, desde os rexistros populares aos máis cultos. Utiliza un riquísimo vocabulario e manexa con maestría diferentes técnicas narrativas: monólogo interior, relato epistolar, pluriperspectivismo...

CARLOS CASARES

Este destacado narrador destacou tamén intensamente na vida cultural galega, desde o mundo editorial, político e xornalístico.

Obras

• Vento ferido (1967)
• Xoguetes para un tempo prohibido (1975): obras inseridas temática e formalmente na nova narrativa.
• Os escuros soños de Clío (1979)
• Ilustrísima (1980)
• Deus sentado nun sillón azul (1996): relatos e novelas que mesturan realidade e fantasía, momentos e personaxes históricos.

Evolución temática

Na traxectoria literaria de Casares hai unha clara evolución temática. Nas tres primeiras obras predominan os contidos propios da nova narrativa, con certa pegada autobiográfica: a angustia existencial, a soidade, a opresión... Nas obras posteriores decántase pola recreación de acontecementos históricos, centrándose en períodos máis afastados no tempo e cun ton teñido de humor e fantasía (Os escuros soños de Clío, Ilustrísima), ou ben na nosa historia recente, recreando os ambientes das vilas galegas na guerra e na posguerra (Deus sentado nun sillón azul).

Forma

Hai unha evolución paralela á temática. O experimentalismo das primeiras obras, con monólogo interior, ollo cinematográfico (descricións moi minuciosas) ou rupturas do espazo-tempo, dá paso, a partir dos anos 70, a narracións de estrutura máis sinxela, de ritmo áxil e de linguaxe clara e depurada.

PERFIL

Xinzo (1941) – Vigo (2002). Nos seus anos de estudante de instituto en Ourense coñeceu a Vicente Risco, quen iniciou na literatura galega. Fixo estudos universitarios en Santiago, e alí comezou a militancia política antifranquista. Foi deputado no Parlamento de Galicia na primeira lexislatura da democracia. Ata a súa morte residiu preto de Vigo, onde compaxinou o seu labor literario coa dirección da editorial Galaxia e do Consello da Cultura Galega.