Mapak, Lurzoruak eta Landaredia: Euskal Geografiaren Oinarriak
Geología3,54 KB
Mapak eta kartografia
Mapetan koordenatu sistemak, eskala eta erabilitako proiekzioa, kurben arteko distantzia eta legenda agertzen dira. Barruan elementu fisikoak (topografia, erliebea, landaredia, ibaiak) eta elementu ez naturalak (azpiegiturak, toponimoak, erpin geodesikoak, lur erabilerak) bereizten dira.
Funtzio nagusiak
- Iparraldea
- Eskala
- Koordenatu sistema
- Altuera
Mapa tematikoak
Kuantitatiboak eta kualitatiboak. Mapa analitikoa (aldagai bakarra) eta sintetikoa. Kloroplethiko eta isopletiko mapak ere badira.
Mapa motak
- Puntualak
- Fluxu mapak
- Sinbolikoak
- Kartodiagramak
- Kartogramak
- Erliebe estatistikoko mapak
- Geologikoak
- Landaretza mapak
Erliebea eta geomorfologia
Munduko erliebeko elementu nagusiak
Sokaloa, endizerra eta lautada.
Sistema morfogenetiko nagusiak
Fluviala, karstikoa, kostaldekoa, periglaziarra eta torrentziala.
Erliebe formak
Erliebe tubularra, aldapa erliebea, falatua eta tolestua.
Erliebe prozesuak
Erliebe primitibo konformea, deribatua, alderantzizkoa, errautsia eta gaztetuak.
Erliebearen konformazioan eragiten duten faktoreak
Litologia, malda, indar tektonikoa, klima eta landaredia.
Euskal Herriko erliebe elementuak
- Bizkaiko ipar antiklinala
- Bizkaiko sinklinala
- Kanpoko arku antiklinorioa
- Arabako lautada
- Gasteizko mendiak
- Trebiñuko arroa
- Kantabriar mendizerrako antiklinal samalkatua
- Ebro ibaiaren arroa
Hidrologia eta lurzoruak
Infiltrazio faktoreak
Klima, topografia, litologia, landaredia eta faktore antropikoak.
Aintziak
Glaziarrak, arreoko lakuak, aintzira endorreikoak eta gizakiak eratutako urtegiak.
Lurzoruak baldintzatzen dituzten faktoreak
Klima, ura, landaretza, litologia, topografia, adina eta gizakia.
Horizonteak
O, A, B eta C horizonteak.
Prozesuak
Argiloturbazioa eta edafogenesia.
Landaredia
Landaredia eta paisaia
- Gorbea: haritza eutrofikoa eta haritz oligotrofikoa, ametsa eta pagoa
- Arabako lautada: pagoa, erkametsa eta artadi azpiatlantiarra
- Urbasa: pagoa, erkametsa eta artadi azpimediterraniarra
- Artadi mediterraniarra eta abaristi edo artadia
- Ibai ertzetako basoa
Serie dinamikoak
- Azpimediterraniar serie dinamikoa: artadia, ipurdiak, Albitz belarra, kultibo lurrak
- Haritzaren serie dinamikoa:
- A) Harizti eutrofoa, arantzadia eta landa kaltzikoa
- B) Harizti oligotrofoak, txillardia eta landa azidofiloa
- Pagoen serie dinamikoa: pagoa, txillarra eta landa azidofiloa, mendiko larreak
Landare zerrenda
- Fagus sylvatica: pagoa
- Quercus coccifera: kermes artea
- Quercus faginea: erkametza
- Ilex aquifolium: artea
- Pirenaika: ametsa
- Quercus robur: haritza
- Populus nigra: makala
- Pinus sylvestris: pinu gorria
- Fraxinus sp.: lizarra
- Pinus radiata: insignis pinua
- Pinus halepensis: aleppo pinua
- Castanea sativa: gaztainondoa