Historia, Política e Economía: Resumo e Conceptos Chave
Aparición dos válidos e crise da monarquía hispánica
A crise de 1640 e a Guerra dos Trinta Anos
España participou na Guerra dos Trinta Anos, o que provocou unha gran falta de diñeiro e homes.
- Válidos: Persoas que gozaban da plena confianza do rei e gobernaban no seu nome.
O parlamentarismo inglés
- 1649: Triunfo do parlamento na guerra civil.
- 1688: Novo triunfo do parlamento na Revolución Gloriosa.
Reformas dos Reis Católicos
Os Reis Católicos crearon novos cargos e institucións:
- 1475: Nomearon o primeiro gobernador de Galicia.
- 1480: Crearon a Real Audiencia.
Outros feitos destacables:
- Os Reis Católicos realizaron unha viaxe polo Pacífico.
- Ordenaron aos monxes agruparse nos mosteiros. Os monxes deberían ir vivir aos mosteiros, e substituíron abades galegos polos casteláns.
Foro: Pago, contrato.
Política e organización social
Democracia e separación de poderes
- Democracia: Réxime político que organiza as sociedades da maioría dos países desenvolvidos.
- Separación de poderes: Lexislativo, executivo e xudicial.
Tipos de goberno
- Monarquías: Goberna un só xefe. Poden ser hereditarias ou electivas.
- Repúblicas: Gobernan varios xefes. Poden ser democráticas ou non democráticas.
Unión Europea: 27 países (28 contando o Reino Unido).
Distribución do tempo
- Traballo: Tipo de actividade humana.
- Descanso: Tempo para tomar forzas.
- Ocio: Tempo no que non se fai nada.
A poboación e o mercado laboral
- Poboación activa: Participan na economía. Divídese en ocupada (con traballo) e desempregada (buscan traballo).
- Poboación inactiva: Non participan na economía.
- Taxas: Taxa de ocupación (traballan) e taxa de desemprego (non traballan).
Economía, sindicatos e sectores produtivos
Sindicatos e organizacións empresariais
- Sindicatos: Persoas que traballan para defender os intereses doutras persoas.
- CEOE: Confederación Española de Organizacións Empresariais.
- CEPYME: Confederación Española de Pequeñas e Medianas Empresas.
- CEG: Confederación de Empresas de Galicia.
Fontes de enerxía
- Non renovables: Carbón, petróleo, gas natural e enerxía nuclear.
- Renovables: Hidráulica, eólica e solar.
Tipos de industrias
- Base: Gasolina.
- Bens de equipo: Vidro.
- Lixeiros ou de uso e consumo: Medicina e roupa.
Agricultura e gandería
Agricultura: Cereais, vide, oliveira, legumes, froitas, hortalizas, arroz, cultivos industriais e floricultura.
Gandería:
- Porcino (porcos)
- Ovino (ovella)
- Cabrino (cabra)
- Avícola (aves)
- Bovina (vacas)
- Equino (cabalos)
Modelos de gandería
- Intensiva: Animais sempre dentro.
- Extensiva: Animais sempre fóra.