Gramática del Latín: Pronombres, Verbos, Tiempos y Conjugaciones
Gramática del Latín: Pronombres, Verbos, Tiempos y Conjugaciones
Este documento ofrece un resumen completo de la morfología latina, abarcando desde los pronombres demostrativos, fónicos y relativos, hasta la conjugación verbal completa, la voz pasiva, los infinitivos y los participios.
1. Pronombres en Latín
Pronombres Demostrativos
- 1. Proximidad (este, esta, esto):
- Masculino: hic, hunc, huius, huic, hoc / hi, hos, horum, his, his
- Femenino: haec, hanc, huius, huic, hac / hae, has, harum, his, his
- Neutro: hoc, hoc, huius, huic, hoc / haec, haec, haec, his, his
- 2. Distancia Media (ese, esa, eso):
- Masculino: iste, istum, istius, isti, isto / isti, istos, istorum, istis, istis
- Femenino: ista, istam, istius, isti, ista / istae, istas, istarum, istis, istis
- Neutro: istud, istud, istius, isti, isto / ista, ista, istorum, istis, istis
- 3. Lejanía (aquel, aquella, aquello):
- Masculino: ille, illum, illius, illi, illo / illi, illos, illorum, illis, illis
- Femenino: illa, illam, illius, illi, illa / illae, illas, illarum, illis, illis
- Neutro: illud, illud, illius, illi, illo / illa, illa, illorum, illis, illis
Pronombres Fónicos (Anafóricos / Personales)
- 1. Este, ese, aquel:
- Masculino: is, eum, eius, ei, eo / ei, eos, eorum, eis, eis
- Femenino: ea, eam, eius, ei, ea / eae, eas, earum, eis, eis
- Neutro: id, id, eius, ei, ea / ea, ea, eorum, eis
- 2. El mismo, la misma, lo mismo (Idem):
- Masculino: idem, eundem, eiusdem, eidem, eodem / eidem, eosdem, eorundem, eisdem, eisdem
- Femenino: eadem, eadem, eiusdem, eidem, eadem / eadem, easdem, earumdem, eisdem, eidem
- Neutro: idem, idem, eiusdem, eidem, eodem / eadem, eadem, eorundem, eisdem, eidem
Pronombre Relativo
- Masculino: qui, quem, cuius, cui, quo / qui, quos, quorum, quibus, quibus
- Femenino: quae, quam, cuius, cui, qua / quae, quas, quarum, quibus, quibus
- Neutro: quod, quod, cuius, cui, quo / quae, quae, quorum, quibus, quibus
2. Verbos en Latín
Verbo Sum (Conjugaiones y Tiempos)
- Subjuntivo Presente: sim, sis, sit, simus, sitis, sint (libere)
- Pretérito Imperfecto: essem, esses, esset, essemus, essetis, essent (liberare)
- Pretérito Perfecto: fuerim, fueris, fuerit, fuerimus, fueritis, fuerint (haya liberado)
- Pretérito Pluscuamperfecto: fuissem, fuisses, fuisset, fuissemus, fuissetis, fuissent (hubiera liberado)
Desinencias y Formaciones Verbales
- Pretérito Imperfecto de Indicativo: -eba- (3ª-4ª conjugación y mixta), -ba- (1ª-2ª conjugación)
- Futuro Imperfecto de Indicativo: -a- (3ª-4ª y mixta), -b, -bi, -bu- (1ª-2ª conjugación)
- Pretérito Perfecto de Indicativo: 3ª raíz + -i, -isti, -it, -imus, -istis, -erunt
- Pretérito Pluscuamperfecto de Indicativo: 3ª raíz + -era- + -m, -s, -t, -mus, -tis, -nt
- Futuro Perfecto de Indicativo: 3ª raíz + -ero, -eris, -erit, -erimus, -eritis, -erint
- Presente de Subjuntivo: 1ª raíz + -a/-e- + -m, -s, -t, -mus, -tis, -nt
- Pretérito Imperfecto de Subjuntivo: 2ª raíz + -m, -s, -t...
- Pretérito Perfecto de Subjuntivo Pasivo: Supino + sim, sis... (haya sido amado)
- Pretérito Pluscuamperfecto de Subjuntivo Pasivo: Supino + essem, esses... (hubiera sido amado)
Voz Pasiva
- Presente de Indicativo Pasivo: -or, -ris, -tur, -mur, -mini, -ntur
- Pretérito Imperfecto de Indicativo Pasivo: -bar, -baris, -batur, -bamur, -bamini, -bantur (eran preparados)
- Futuro Imperfecto de Indicativo Pasivo: -bor, -beris/-biris, -bitur, -bimur, -bimini, -buntur
- Pretérito Pluscuamperfecto de Indicativo Pasivo: Supino (-us, -a, -um) + eram, eras... (había sido amado)
- Pretérito Perfecto de Indicativo Pasivo: Supino + sum... (fui amado)
- Futuro Perfecto de Indicativo Pasivo: Supino + ero, eris... (habré sido amado)
3. Infinitivos y Participios
Infinitivos del verbo Sum
- Presente: esse (ser)
- Perfecto: fuisse (haber sido)
- Futuro: futurum/-am/-um esse (ser en el futuro), futuros/-as/-a esse
Ejemplo con el verbo Taceo, tacui, tacitum (callar)
- Presente: tacere (callar) | Pasivo: taceri (ser callado)
- Perfecto: tacuisse (haber callado) | Pasivo: tacitum/-am/-um esse / tacitos/-as/-a esse (haber sido callado)
- Futuro: taciturum/-am/-um esse / taciteros/-as/-a esse (callar en el futuro) | Pasivo: tacendum/-am/-um esse / tacendos/-as/-a esse (ser callado en el futuro)
Participios
- Presente: tacens, -ntis (que calla, al callar, callando)
- Perfecto: tacitus, -a, -um (callado)
- Futuro: taciturus, -a, -um (que callará, al callar) | Pasivo (Gerundivo): tacendus, -a, -um (que será callado, siendo callado)