Euskal Literatura eta Artearen Analisi Kritikoa
1.1. Juan Zurianoren balada eta Odisea: itzulera eta identitatea
Juan Zurianoren baladaren gai nagusia beranduko itzulera, nortasunaren ezagutza eta boterearen zilegitasunaren berrespena da. Jaun Zurianoren kondaira Bizkaiko lehen jaunaren kontakizun gisa aurkezten da, eta mota honetako narrazioek jatorri politikoa, boterea eta foruen esanahia azaltzeko balio dute. Istorioaren hasieran, Jaun Zuriano lo dagoenean, zerutar mezulari bat (aingeru bat) agertzen zaio. Honek bere emazteak, Doña Errosak, berriro ezkontzeko nahia duela esaten dio, senarra hiltzat jotzen duelako. Horren aurrean, Jaun Zuriano berehala doa etxera zaldiz, ezkontza hori garaiz oztopatzeko asmoarekin, erromes edo txiro gisa mozorrotuta.
Narrazio honek lotura estua du Odisea...