Zientzia esperimentala

GAIA. 1.SARRERA

EAEn 236/2015 DEKR, ab22, Oin.Hezk. Curriculuma zehaztu eta ezartzen duenak hau Guztia jasotzen du. Aurrerantzean, konpetentzietan oinarritutako hezkuntza Eramango da aurrera. Oin. Konp. Dira, Europako Erkidegoen Batzordeak Proposatutakoaren arabera (2006), "pertsona guztiek behar dituztenak beren Burua errealizatzeko eta garatzeko, herritartasun aktiborako, inklusio Sozialerako eta enplegurako".Heziberri2020 dekretuak markatzen duen moduan, NZZk eta GZZ arlo ezberdinak izango dira; hortaz, hemendik aurrerako lerroak bi Arlo horiei buruzkoak izango dira.

IKUSPEGIA, EZAUGARRIAK ETA HEZKUNTZAN ESKU HARTZEKO PROPOSAMENAK

Defini

NZZ: Zientziaren jakintza eta metodologia eta Aplikazio zientif. Ta teknol. Nagusiak modu zuzen batez erabiltzea testuinguru Esanguratsuetan, sistema eta fenomeno naturalak interpretatzeko, natura Ebidentzia zientifikoaren ikuspegitik ulertzeko, eta erabaki arduratsuak Hartzeko bizitzaren esparru eta egoera guztietan. GZZ: Nork bere burua, Taldea ta eta mundua ezagutu eta ulertzea da, gizarte zientzien jakintzak Eskuratuz; zientzia horien prozedurak eta metodologiak erabiltzea, autonomiaz Eta herritarrei dagokien arduraz jarduteko bizitzaren ohiko egoeretan.

Ezaugarriak eta barne hartzen dituen Ikasgaiak

NZZ: Zientziaren ezagutza eta zientziaren gaineko Ezagutza biltzen ditu jakintza zientifikoak. Zientzia-diziplina nagusien bidez Natura ezagutzea da zientziaren ezagutza izatea. Zientziarako konpetentziak Giza gorputzaren, naturaren eta emakumeek eta gizonek naturarekin duten Hartu-emanaren gaineko jakintza du oinarri, eta bizitzeko modu askotarikoek Dituzte ondorioei buruzko argudio arrazionalak emateko bide ematen du. Osasuna ere hartzen du kontutan. Zientziaren Oinarrizko nozioak, kontzeptuak eta teoriak ulertu eta aplikatu behar ditu zientziarako konpetentzia duenak. Konpetentzia honen baitan, LHn Naturaren Zientziak arloa Aurki dezakegu. GZZ: Gizarte Zientziak arloa konpetentzia sozial eta Zibikoaren barnean sartuko genuke, Balio Sozial eta Zibikoak ikasgaiarekin Batera. Konpetentzia sozial eta zibikoa izango du ikasleak, gizarteari buruz ikasi dituen ezagutzak Erabiltzeko trebetasuna baldin badu, arazo sozialak interpretazen baditu eta Erantzunak ematen eta erabakiak hartzen baditu, talde sozialeko arauekin Elkarrekintzan arituz. Konpetentziaren xedea: ikasleek garaiko gizarteen, Sistema demokratikoen eta haien oinarri diren balioen antolaketa, Funtzionamendu eta bilakaera zehatzari buruzko jakintza egokia izatea.

Ikuspegia

NZZ: Ikasgai Horien edukien ezaugarri nagusia da enpirikoki aztertzen dutela mundu naturala; Hori horrela, kontzeptuak eraikitzen dituzte eta haien arteko erlazioak Bilatzen, eta horri esker, ereduak sor daitezke mundu naturala hobeto ulertzen Laguntzeko. Zientziak, natura ezagutzen eta haren eraldaketak ulertzen Laguntzeaz gain, giza espezieko eta planetako kide garen izaki bizidunon Baldintza fisiko-kimikoak ulertzen laguntzen du. Pentsamendu zientifikoak Laguntza handia ematen die ikasleei beren eguneroko bizitzako arazoei aurre egiteko, Euskal gizartean moldatzeko, eta jarrera arduratsuak lantzeko bizitza eta ingurumenarekiko Eta osasunarekiko. GZZ: pertsonak gizabanako sozialtzat hartzen dituzte Gizarte Zientzietako zientzia-diziplinek, eta alderdi geografiko, soziologiko, Ekonomiko eta historikoetatik aztertzen dute haien errealitatea. Etapa Horretan, ikasleen ahalmenak lantzea da Gizarte Zientzien helb., inguruan duten Errealitatea interpretatzeko, esku-hartzeko eta gizartean bizitzen ikasteko.

ARLOAK OIN. ZEHAR KONP. GARAPENARI EGITEN DION EKARP

NZZ: Hitz- hitzik Gab kom. T kom.Dig.

Konp

.: Zientziak mundua ulertzeko eta azaltzeko modu Bat erakusten die ikasleei. Hauek munduaren gaineko bestelako errepresentazio Batzuk izaten dituzte, modu inplizituan jakintza arruntari edo zentzu komunari Dagozkionak. Komunikazioa lan zientifikoaren oso atal garrantzitsua da. Komunitate zientifikoko aurkikuntzak ez dira guztion ezagutza-ondasunaren parte Bilakatzen komunikatzen diren arte. Ikasleek gero eta eskuragarriago dituzte IKTek, eta horrek diziplina anitzeko taldeetan lan egiteko eta Lankidetza-sareak sortzeko aukera ematen du. Ikas eta pents. Ikast. Konp.: Zientziek egiteko garrantzitsua dute Ikasleen pentsamendu logikoa lantzeko prozesuan eta natura interpretatu eta Ulertzeko esparru teorikoaren eraikuntzan. Elkarb. Konp.: Ikaskuntza errazten da jarduerak elkarlanean eginez. Zientzien edukiek eta metodoek hainbat ebidentzia ematen dituzte, eta Lankidetza, zorroztasuna, malgutasuna, koherentzia eta zentzu kritikoa Bultzatzen dute. Ekim. Ta espiri. Ekintz. Konp.: Zientziek lantzen dituzten arazo-egoerak egokiak dira ikasleentzat, Haien bidez helburuak proposa ditzaketelako, zientziaren ikuspegitik bidera Daitezkeen produktuak planifikatu eta gauza ditzaketelako, eta proposatutako Zereginak eta planak betetzeko ekintzak egin ditzaketelako. Norb.Iz.Ikas. Konp.: Arazo-egoerak Lantzean, elkarrekin loturiko jarrerak barneratzen dituzte: jarrera Autokritikoa, erabakiak hartzeko jarrera, berrikuntzen aldeko jarrera… Norberaren autonomia garatzen laguntzen dute guztiek. GZZ: Hitz- hitzik gab kom. T kom.Dig. Konp.:konp.Honetako Ikasgaiek beste kultura batzuetara gerturatzeko, ezagutzeko eta haiek Errespetatzeko eta aintzat hartzeko aukera ematen dute. Elkarrekin bizitzeko Eta arazoei aurre egiteko ahalmen eraginkorraren osagaia da komunikazioa, eta Bitarteko egokia izan daiteke berdintasuna landu eta estereotipoak, adierazpen Sexistak, etnizistak, arrazistak… gainditzeko. Ikas eta pents. Ikast. Konp.: Konp. Honetako ikasgaiek hainbat tresna ematen Dituzte gero eta autonomia handiagoz lantzeko gizarte-errealitatearen gainerako Azterketa kritiko eta zorrotza. . Elkarb. Konp.: Gizarte-taldeen ezaugarriak ikasten dituzte eta talde horietan arduraz Parte hartzeko trebetasun giltzarriak eskuratzen dituzte. Ekim. Ta espiri. Ekintz. Konp.: Pentsatzeko, antolatzeko, buruz Ikasteko eta informazioa berreskuratzeko estrategiak lantzen laguntzen dute Konpetentzia honetako ikasgaiek. Planifikatzeko eta gauzatzeko ekimenak eta Erabakitzeko prozesuak osatzen laguntzen dute. Norb.Iz.Ikas. Konp.: Beren burua hobeto ulertzen laguntzen die, pertsona errepikaezinak Diren aldetik. Gizartean beste pertsona batzuekin bizi garela ulertuko dute, Eta taldeetan antolatzen garela, helburu askotarikoak izanda maila bakoitzean.

HELBURUAK, EDUKIAK ETA EBALUAZIO IRIZPIDEAK: ALDERDIRIK NABARMENENAK

Helburuak

NZZ (II.Erans.190): 1.Nork bere burua eta osasuna Zaintzeko eta bizimodu osasungarria izateko jarrerak eta ohiturak garatzea. 2.Gizakiak Ingurumenean izandako esku-hartzeen eragin batzuk aztertzea. 3.Norbere Ezagutzan sakontzea. 4.Natura-inguruneko elementu esanguratsuekin lotutako Galderak eta problemak identifikatzea, planteatzea eta ebaztea. 5.Zientziaren Eta teknologiaren berezko prozedurak aplikatzea. 6.Mezu, produktu, gertaera edo fenomeno Zientifikoak interpretatzea. 7.Zientziaren saiaketa-izaerari eta izaera Sortzaileari buruzko ezagutza baliatzea, eta gizadiaren historian zehar Egindako aurrerapen handiak balioestea. 8.Natura-ingurunean agerian jartzen Diren ezaugarriei eta erlazioei erreparatzea, haiei buruzko galderak egitea, Identifikatzea, sailkatzea eta azaltzea. GZZ (II.Erans.208-9): 1.Ezaug. Bereizgarriak dituzten gizarte- eta kultura-taldeetako kide direla ohartzea eta Balioestea. 2.Talde-lanean jardutea. 3.Historiako etapa bakoitzaren ezaugarri Nagusiak zein diren jakitea, etapa bakoitzeko gertaera garrantzitsuenak ezagutzea. 4.Gizakiak ingurune fisikoan eta gizarte-ingurunean dituen esku-hartzeen Zenbait adibide ikusi eta kritikoki aztertzea. 5.Ingurune fisiko, sozial eta Kulturaleko gertaerak, kontzeptuak eta prozesuak zenbakizko kode eta beste kode Batzuen bidez adieraztea. 6.Inguruko testuinguru geografiko, sozial eta Historikoko elementu garrantzitsuei lotutako zalantzak eta problemak zein diren Jakin, planteatu eta ebaztea. 7.Gatazkak izan badirela jakitea, eta Eztabaidetan eta mahai-inguruetan jarrera konstruktibo, kritiko eta tolerantez Parte hartzea. 8.Nork bere nortasuna eratzea, eta norberaren ahalegina eta Hobetzeko nahia sustatzen duten estrategiak bultzatzea. 9.Unibertsoaren Jatorria jakitea, eguzki-sistema irudikatzea, eta sistemaren osagaietako Batzuk, higidura batzuk eta ondorio batzuk identifikatzea. 10.Lur planetaren Egitura, itsasoen eta kontinenteen banaketa, erliebea eta hidrografia identifikatu Eta irudikatzea, eta elementu geografiko nagusiak bereiztea. 11.Espainiako eta EAEko lurralde-antolaketa Nolakoa den eta zer erakundek osatzen dituzten jakitea, baita Europar Batasunaren eginkizuna ere.

Edukiak

NZZ: 1.Multzoan eduki komunak aurki daitezke. 2. Eduki multzoan (Gizakia Eta osasuna): norberaren gorputza, organoak eta haien funtzioak; gorputzaren Zaintza; jarrera positiboak eta arriskuen prebentzioa; osasuna eta gaixotasuna; Eta erabakiak hartzea. 3. Eduki multzoan (Izaki bizidunak), izaki bizidunen, Ekosistemen, haien ezaugarrien eta haien arteko erlazioen ezagutza jorratuko Da. 4. Eduki multzoan (Materia eta energia): fenomeno fisikoak, substantziak, Aldaketa fisikoak eta kimikoak, energia-iturriak, eta baliabideen erabilera Zentzuzkoa eta jasangarria. 5. Eduki multzoan (Teknologia, objektuak eta Makinak), proiektuak egitea proposatu da, aurrez zehaztutako behar edo problema Bati erantzuteko makina soilak eraikitzeko, alfabetatze digitala landuz eta Teknologiak erabiliz.

GZZ: 1.Multzoan Eduki komunak aurki daitezke. 2. Multzoan (Gure mundua eta haren kontserbazioa): Unibertsoa, Lurraren irudikapena, orientazioa espazioan, ura eta kontsumo Arduratsua, klima eta klima-aldaketa, paisaia eta gizakiaren esku-hartzea Ingurunean. 3. Multzoan (Gizartean bizitzea): desberdintasunak errespetatu eta Aintzat hartzea, nork osatzen duten, nola banatzen diren espazio fisikoan, nola Banatzen den lana kideen artean, nola produzitzen diren eta banatzen dituzten Kontsumo-ondasunak, herritarren bizitza ekonomikoa, gizarteko kideen Ekintzailetza-ahalmena, gizarte-antolaketa, antolaketa politikoa eta lurralde Antolaketa, Europako erakundeen ezagutza, biztanleria, ekoizpen-sektoreak eta Oinarrizko finantza-hezkuntza. 4. Multzoan (Denboraren arrastoa), denbora Historikoaren eta haren neurketaren ulermena eta gertaera historiko batzuk eta Beste gertaera garrantzitsu batzuk denboran antolatzeko gaitasuna landuko dira. Gizateriaren etapa historiko handiak ikasiko dira, Historiaren aroak zer diren Jakiteko eta Historiaren bost aroei data jartzeko, haien hasiera eta amaiera Eragin zuten gertaerei lotuta. Horretarako, zenbait alditako egoera Historikoak, gertaerak eta pertsonaia garrantzitsuak zein ziren jakin behar da.

Eb irizp

NZZ: Natur Zientzietako ebaluazio irizpideak ere bi ziklotan banatzen dira, bakoitzaren Barruan lorpen adierazleak zehazten direlarik. 236/2015 Dekretuaren II.Eranskinaren 199.Orrialdetik aurrera jasotzen dira. GZZ: Gizarte Zientzietako ebaluazio irizpideak ere bi ziklotan banatzen dira, bakoitzaren Barruan lorpen adierazleak zehazten direlarik. 236/2015 Dekretuaren II.Eranskinaren 220.Orrialdetik aurrera jasotzen dira.

CURRICULUMAREN BESTE ARLO BATZUEKIKO HARREMANA

NZZ: Hizkuntza- eta literatura-komunikaziorako konpetentzia: Hizkuntza funtsezkoa da Zientzian, ideia zientifikoak eraikitzeko ezinbesteko tresna den aldetik. Matematikarako konpetentzia: Inguruan dugun errealitatea hobeto ulertzeko Tresna lagungarria da hizkuntza matematikoa. Teknologiarako konpetentzia: Ikasgai Zientifikoek teknologiarako konpetentzia eskuratzen laguntzen dute, objektuak, Prozesuak, sistemak eta ingurune teknologikoak ezagutzen eta ulertzen laguntzen Dutelako eta objektuak zehaztasunez eta segurtasunez erabiltzeko trebetasun Teknikoak eta abileziak lantzen dituztelako. Arterako konpetentzia: Zientziak, oro har, Ikuspegi arrazional, objektibo eta emozionala lantzeko joera du eta arteak, Berriz, ikuspegi subjektiboa eta emozionala lantzekoa; hala ere, irudimena, Inspirazioa eta sormena behar dira zientzia egiteko. Eta artea, lan Sistemikoaren ondorioz sortzen da, teknika jakinak oinarri arrazionalen gainean Landu ondoren. Konpetentzia motorra: Giza gorputzaren funtzionamendua eta Ingurunearekin dituen interakzioak azaltzen ditu jakintza zientifikoak, eta Hori da, hain justu, konpetentzia motorrari egiten dion ekarpena. GZZ: Matematikarako konpetentzia: Konpetentzia sozial eta zibikoko ikasgaiek datu Kuantitatiboak ulertzen laguntzen dute. Ingurune fisikoaren ezaugarri Espazialak, mapak, profil topografikoak eta beste alderdi asko ezagutzeko bide Ematen dute. Zientziarako konpetentzia: Konpetentzia sozial eta zibikoak giza Jardueraren espazio fisikoari eta eremu geografiko handiei eta ikaslearen Inguruneari erreparatzen die. Ingurunea norberaren nahiz komunitatearen Esparruan zaindu eta babestu beharraz kontzientziatzen ditu ikasleak. Arterako Konpetentzia: Konpetentzia sozial eta zibikoak artearen adierazpenak ezagutzen Eta balioesten laguntzen du.

OND. 7.BIBL

236/2015 DEKR, ab22, Oin.Hezk. Curriculuma zehaztu eta EAEn ezartzen duena.