Talde-dinamikak eta Gizarte Trebetasunak: Gida Osoa

Taldearen kontzeptua eta sozializazioa

Taldearen kontzeptua: Ezaugarri komunak dituen elementu-multzoa, helburu bera edo berdintsua duten pertsonen multzoa eta elkarrekin komunikatzen diren pertsonen multzoa da.

Sozializazio prozesua: Gizakiak bere inguruko pertsonekin eta gauzekin elkarreragin behar izaten du. Oinarrizko beharrek (sozialak eta biologikoak) talde batekoa izatera bultzatzen dute.

Lehen eta bigarren mailako sozializazioak

• Lehen mailakoa: Jaiotzen denetik haurrak igarotzen duen lehen sozializazio-aldia da. Lehen adimen-gaitasunak eta gaitasun sozialak ikasten ditu haurrak, batez ere familia-inguruan. Haurraren nortasun-osaketan garrantzia handia du.
• Bigarren mailakoa: Lehen mailako sozializazio-garaian oinarritzen da eta familiatik kanpoko taldeetan gertatzen da.

Bizi-etapak

• Haurtzaroa: Haur jaioberriak amarekin eta zaintzaileekin izaten ditu lehen harremanak. Eskolatzearekin batera agertzen da taldea haurraren bizitzan.
• Nerabezaroa: Emozio, adimen, sexu eta jokaera sozialen trantsizio-garaia da. Norberaren nortasuna aurkitzea desafioa da.
• Helduaroa: Bi aldi nagusi bereizten dira: heldu gaztea (20-40 urte, rol sozialak) eta heldu ertaina (40-65 urte, bizitza berrikustea).
• Zahartzaroa: 65 urte aldera hasten da. Garapen eskaseko etapa da eta egokitze-ahalegin psikologiko handiak eskatzen ditu.

Talde motak eta dinamikak

• Lehen mailako taldeak: Lotura afektibo estuko taldeak, kohesio eta intimitate handikoak.
• Bigarren mailako taldeak: Handiagoak, lotura instituzionalduak eta izaera formalekoak.
• Pertenentzia-taldea: Norberak aukeratu gabe kide duen taldea (familia, auzoa).
• Erreferentzia-taldea: Partaideak bere balioak eta arauak hartzen dituen taldea.
• Talde formalak eta informalak: Nahita osatutakoak (formalak) edo bat-batean sortutakoak (informalak).

Talde bizitzaren faseak

1. Orientazio-aldia: Harremanen sorrera eta desorientazio afektiboa.
2. Arauak ezartzen diren aldia: Komunikazioa errazten da eta truke afektiboak sortzen dira.
3. Eraginkortasunaren aldia: Gatazkak elkarrizketaren bidez konpontzen dira.
4. Amaieraren aldia: Helburuak lortu ondoren taldea banatu egiten da.

Gizarte trebetasunak eta ebaluazioa

Gizarte trebetasunen gabezia: Harremanetarako beldurra, estresa eta elkarrizketak hasteko zailtasuna dira ezaugarri nagusiak. Adierazpenak: blokeoa, gainegokitzapena, oldarkotasuna eta antsietate soziala.

Gaitasun sozialaren ebaluazioa

• Elkarrizketa: Informazioa jasotzeko.
• Behaketa: Trebetasunak aztertzeko.
• Testak edo galdetegiak: Eskala estandarizatuak.
• Johariren leihoa: Komunikazioa eta elkarreragina azaltzeko eredua.

Emozioen kontrola eta hobekuntza

Adimen emozionala hobetzeko teknikak: autoezagutza, autokontrola, automotibazioa eta besteen emozioen onarpena. Horrez gain, arnasketa teknikak eta autoestimua lantzea funtsezkoak dira.

Gizarte trebetasunen entrenamendua

Prozesu hau modelatuaren, portaera saiakeraren, moldeatzearen eta etxeko lanen bidez egiten da, azken helburua orokortzea izanik.

Berregituratze kognitiboa

Pentsamendu negatiboak identifikatu eta positiboagoekin ordezkatzean datza. Faseak: identifikazioa, ezkortasunaren azterketa, pentsamendu baikorrak sortzea eta eskemak aldatzea.