Physis eta Nomos: Natura eta Kulturaren arteko harremana

Physis eta Nomos: Kontzeptuen analisia

1. Physis: Gizakia naturaren parte

Physis naturari dagokiona da:

• Naturala: Mugimenduaren eta atsedenaren barne-printzipioa.
• Berezkoa: Jaiotzetikoa.
• Bat-batekoa: Asmorik gabe gertatzen dena.
• Unibertsala: Gizaki guztiek partekatzen dutena.
• Absolutua: Baldintzarik gabekoa.

2. Nomos: Gizartearen arau eta ohiturak

Nomos gizatalde baten arau, lege, sinesmen eta portaera multzoa da:

• Artifiziala: Pertsonen esku-hartzeaz eratua.
• Hartua: Gizarteratze eta hezkuntza prozesuan ikasitakoa.
• Eratua: Boluntarioki eta kontzienteki alda daitekeena.
• Partikularra: Gizatalde, herri edo kultura bakoitzarena.
• Erlatiboa: Une historikoaren araberakoa.

Natura eta kultura gaur egun

Gaur egun, naturaren eta kulturaren arteko lotura aldatu egin da, faktore hauen ondorioz:

• Ezagutza kulturala: Naturari buruz dugun ezagutza bera kulturala da; beraz, kultura natura baino lehenagokoa eta funtsezkoagoa da.
• Natura arazo gisa: Jada ez dugu naturara jotzen konponbide bila; natura bera bilakatu da arazo. Haren zaintza gure espeziearen biziraupenerako ezinbestekoa da.
• Eredu aldaketa: Natura ez da jada gida gaitzakeen eredu baliagarria; gaur egun ekintza-aukera anitz ditugu.

Kulturaren analisia

Protokultura

Denboran izan den lehenengo kultura da, landu gabea. Gizakiez gain, animaliek ere ondorengoei zenbait jokabide irakasteko gaitasuna izan dezakete.

Kultura materiala eta ez-materiala

Kultura materiala giza talde batek ekoizten eta erabiltzen dituen objektuez, erakundeez eta egitura politikoez osatuta dago. Hori ikertuz, herri baten bizimoldearen eta pentsamoldearen berri izan daiteke.

Kultura ez-materiala, aldiz, sinesmen, balio, mito eta erlijioei dagokie. Bi kulturak estu lotuta daude eta etengabeko elkarreraginean aritzen dira.

Subkultura eta kultura nagusia

Subkultura batek ezaugarri komunak dituen pertsona talde bat deskribatzen du, zeinen bizimoduak kultura nagusiaren aldaerak diren. Kultura guztietan daude subkulturak, lokalismoak edo partikularismoak.