Materialen propietate fisikoak: propietate termikoak eta mekanikoak

Tecnología Industrial15 sept 2025Actualizado el 7 nov 20263,4 KB

Resumen

Dokumentu honek materialen propietate fisikoak aztertzen ditu, bi multzotan banatuta: propietate termikoak (tenperatura, beroa, bero espezifikoa, galdagarritasuna eta dilatazio termikoa) eta propietate mekanikoak (elastikotasuna, deformazioa, erresistentzia, esfortzu motak, plastikotasuna, gogortasuna, hauskortasuna eta nekea). Ikasleak kontzeptu bakoitzaren definizioa eta oinarrizko formulak ikasiko ditu.

Puntos clave

Tenperatura gorputz baten maila termikoa neurtzen du, eta ºF = 9/5ºC + 32 formularen bidez bihur daiteke.
Beroa gorputz baten energia termikoa da, eta kilokaloriatan (kcal) neurtzen da.
Bero espezifikoa masa-unitate bat 1ºC igotzeko behar den bero kopurua da.
Galdagarritasunak egoera-aldaketak ditu: fusioa, solidifikazioa eta lurrun bero sorra.
Dilatazio termikoa tenperaturaren arabera gorputzek dimentsioan aldaketak jasatea da.
Elastikotasunean deformazioa desagertzean gorputzak jatorrizko forma berreskuratzen du; Δl = σ x L₀ x α formula da.

Materialen Propietate Fisikoak

Indar edo energia baten menpe dagoen materiala era batera edo bestera portatzearen erantzule dira.

Propietate Termikoak

Tenperatura
Gorputzen maila termikoa neurtzen du. Formula nagusiak: ºF = 9/5ºC + 32 eta ºC = 5/9ºF - 32.
Beroa
Gorputz baten energia termikoa da. Unitatea kilokaloria (kcal) da. Kilo 1 ur 14.5ºC-tik 15.5ºC-ra pasatzeko behar duen bero kantitatea adierazten du.
Bero Espezifikoa
Masa unitatearen tenperatura 1ºC igotzeko behar duen bero kopurua da.
Galdagarritasuna
Sustantzia batzuek tenperatura igotzean egoera solidotik likidora igarotzeko duten gaitasuna.
- Fusioa: Egoera solidotik likidora igarotzea.
- Solidifikazioa: Egoera likidotik solidora igarotzea.
- Lurrun bero sorra: Likidotik lurrunera igarotzea.
Fusio aldian dagoen beroa sare kristalinoa apurtzeko erabiltzen da.
Solidifikazio bero sorra: masa-unitateak solidifikatzeko tenperatura aldatu barik askatutako beroa.
Irakite bero sorra: masa-unitatea likidotik lurrunera pasatzeko behar duen beroa da.
Dilatazio Termikoa
Gorputzek tenperaturaren arabera dimentsio-aldaketa jasateko gaitasuna dute (zabalkuntza koefizientea bereizgarri).

Propietate Mekanikoak

Elastikotasuna
Gorputz batek deformazioa eragiten duen indarra desagertzen denean, hasierako forma berreskuratzeko duen ahalmena.
- Deformazio Elastikoa
  Materialaren eta esfortzuaren arabera, deformazioak handiagoak edo txikiagoak izan daitezke. Deformazioa eta esfortzua zuzenki proportzionalak dira.
- Elastikotasun Koefizientea (α)
  L₀ (gorputzaren luzera esfortzuaren noranzkoan)
  σ (materialak sekzio unitateko jasaten duen esfortzua)
  Δl (luzapena edo laburpena)
  Formula: Δl = σ x L₀ x α
- Deformazio Egonkorra
  Gorputzaren elastikotasuna plastiko bihurtzen da. Gorputzak ezin du jatorrizko egoerara itzuli.
- Elastikotasun Muga edo Limitea
  Elastikotasun muga tenperatura-aldaketen arabera aldatzen da. Muga horretan balioa txikiagotzen da tenperatura igo ahala.
Hausturarekiko Erresistentzia
Haustura karga, elementua apurtu ahal izateko aplikatu behar zaion gutxieneko indarra da.
Esfortzu Motak
- Erresilientzia
  Deformatu eta apurtu gabe gorputz batek esfortzu bortitzak jasateko duen gaitasuna.
- Trakzioa
- Konpresioa
- Ebakidura
- Makurdura
- Bihurdura
- Gilbordura
Plastikotasuna
Material solido batzuek apurtu barik deformazio egonkorra jasateko duten gaitasuna.
- Harikortasuna
  Material batzuek hari mehetan zabaltzeko duten gaitasuna da. Adibidez: Cu, Fe, Al, Au.
- Xaflakortasuna
  Xaflatan banatzeko gaitasuna.
Gogortasuna
Marratzearen kontra duen erresistentzia.
Hauskortasuna
Gorputz batek talka baten ondorioz hausteko duen erresistentzia.
Nekea
Nekea esfortzua intentsitatez aldika eta oso bizkor aldatzen diren indarrek sortzen du.

Descargar

Preguntas frecuentes

Zer da bero espezifikoa?

Bero espezifikoa masa-unitate baten tenperatura 1ºC igotzeko behar den bero kopurua da.

Zein da elastikotasunaren eta deformazio egonkorraren arteko aldea?

Elastikotasunean gorputzak jatorrizko forma berreskuratzen du indarra desagertzean. Deformazio egonkorrean, berriz, gorputza plastiko bihurtzen da eta ezin du jatorrizko egoerara itzuli.