Madozen desamortizazioa: dekretuaren sarrera, arrazoiak eta ondorioak

HistoriaActualizado el 7,21 KB

Resumen

Testuak Mendizabalen desamortizazio dekretuaren sarrera eta laburpena biltzen ditu: Estatuak eliza-ondasunak nazionalizatu eta enkantean saldu zituen. Dokumentuak ekonomia, gizarte eta politika arrazoiak azaltzen ditu, eta desamortizazioak burgesiari eta nekazaritza proletarioari izan zituen ondorioak aztertzen ditu.

Puntos clave

  • Mendizabalen dekretuak ordena erlijioso eta komentu batzuen ondasunak Estatuari pasatzen zizkion.
  • Arrazoi ekonomikoa: zor publikoa eta Estatuaren defizita, karlistadei aurre egiteko maileguak.
  • Arrazoi sozialak: herritar gehienak jabetzan sartzea eta erdiko klaseak lurra eskuratzea.
  • Arrazoi politikoa: monarkia liberala eta Isabel II.aren tronua egonkortzea.
  • Bi urrats izan ziren: ondasunen konfiskazioa eta jendaurreko enkantean saltzea.
  • Laborantza lurren %50 saldu zen, eta burgesia izan zen onuradun nagusia.

Ponte a prueba

mendiSARRERA Testu  (Mendizábal) idatzitako dekretu baten zatia da, lege baten sarrera hain zuzen. Horren arabera Estatuak aurreko urtean ordena erligioso eta konbentu ezabatu batzuen onibarrak Estatura (nazionalizatuak) pasatzen dira. Ez zituen ume pobreak irakasteko ezta gaixoak zaintzeko ordenak ere  disolbatu, berriz. Hementxe, onibar nazionalen desamortizazioaren dekretuaren sarrera  dugu.Izaera juridikoa eta eduki ekonomiko sozialeko dokumentua da. Dokumentu publikoa dugu, Madrideko Gazetan argitaratua (garai hartako Agiri Ofiziala). Iturri zuzena eta lehen mailakoa, espainiar iraultza burgesa ezagutzeko:
eliza jabegoaren (esku hilak) eskualdatzea edo pribatizatzea (desamortizatzea). Legea gerra zibilaren edo
karlistadaren erdian argitaratu zen. Salmentan jarriko zituen klero erregeladunaren (fraide eta mojak)
ondasun
guztiak. Horrela, Estatuaren eskuetan geratu ziren eta enkantean saldu zituzten lurrak, etxeak, monastegiak eta komentuak haien tresna guztiekin. Hurrengo urtean, beste lege batek ekintza zabaldu zuen, klero sekularraren ondasunak salmentara atera baitzituen. GARAPENA Hasiera desamortizazioa definitzen du.”elizaren ondasunak saltzea..” proposatzen du. Lehenengo argudioa zor publikoari dagokio. Krisialdi ekonomikoa(defizita). Europako burtsetan maileguak eman eta horrela dirua karlistadetarako lortzen zuten.”zer nazionalari barne positiboa ematea soilik..”. Bigarren argudioa, ere ekonomikoa, merkataritza librea bultzatzen zuten. Lu sailen merkataritza”hildako aberastasuna berpiztea..”. Argudio soziala: Berria den espainar nazioa egiteko ahalik eta herritar gehien sartu desamortizazioan, guztiak partaide sentitzeko. Baita erdiko klaseek jabetza lortzea.”Aberria zabaltzea..”. Argudio politikoa: monarkia liberala eta iraultza burgesa egonkortzeko identifikazioa agertzen da, garapenarekin. Bere alaba isabel IIa tronuan ziurtatzea. Ordena eta askatasuna “isabel IIa tronuarekin identifikatzea..”
KONKLUSIOA Desamortizazioa prozesu luzea izan zen eta horren bidez Estatuak esku pribatura pasatu zituen aurretik instituzio batzuen ondasunak (Eliza eta udalerrien lur sailak eta hirietako eraikinak). Desamortizazioa liberalen programan zegoen eta helburua jabetza pribatua burutzea zen, errendimentuak hobetzeko eta kapitalismoa sartzeko erabat landa munduan. Bi urratsetan egin zuten: 1) estatuak ondasunak konfiskatzea eta, beraz,  ondasun nazional bihurtu ziren; 2) ondasunak saltzea jendaurreko enkantean. Salmentetan lortutarikoa estatuak bere beharrizanetarako erabili zuen. Desamortizazio guztien artean, Mendizabalena batik bat, adibidetzat hartu da.Burgesia diruduna onuradun nagusia izan zen, ideia liberaletara erakarriz. Laborantza lur guztien %50 izan zen salduta. Nekazaritza proletarioak egertu ziren, talde bat osatuz, jornalariak.

Descargar

PDF Word HTML

Preguntas frecuentes

Zer izan zen Madozen desamortizazioa?

Eliza-ondasunak (ordena erlijiosoenak eta komentuenak) Estatuaren esku pasatu eta enkantean saltzeko prozesua izan zen. Helburua jabetza pribatua zabaltzea eta kapitalismoa sartzea zen landa munduan.

Zergatik egin zen desamortizazioa?

Zor publikoa eta krisi ekonomikoa arintzeko, merkataritza librea bultzatzeko, erdiko klaseak lurrez hornitzeko eta monarkia liberala egonkortzeko.

Ponte a prueba

Tarjetas de repaso

Pulsa una tarjeta para ver la respuesta.

Test

1. Zein ondasun pasatu ziren Estatuaren esku Mendizabalen dekretuaren arabera?
2. Zein izan zen arrazoi ekonomiko nagusietako bat?
3. Zein klase sozial izan ziren onuradun nagusiak?
4. Zein bi urrats egin zituzten desamortizazioan?
5. Zein izan zen laborantza lurren ehunekoa salduta?

Preguntas generadas con IA a partir del documento: comprueba las respuestas con el texto.