Cal é a diferenza entre cantiga de amigo e cantiga de amor?

A cantiga de amigo é unha canción de amor feminina de orixe popular e autóctona. A cantiga de amor é unha adaptación da cançó occitana, na que o trobador expresa o seu amor pola dama.

Que é o refrán nas cantigas medievais?

É a repetición literal de versos ao final de cada cobra. Se a cantiga presenta refrán chámase cantiga de refrán; se non o ten, cantiga de mestría.

Que simbolizan o cervo, as aves e a auga na cantiga de amigo?

O cervo ou o vento representan o amigo, as aves cantoras simbolizan a amiga e a auga é símbolo de fertilidade.

Lírica galego-portuguesa medieval: cantigas de amigo e de amor, métrica e recursos

Resumen

O texto presenta conceptos lingüísticos básicos, a métrica e estrutura das cantigas medievais galego-portuguesas e os recursos estilísticos máis habituais. Despois analiza os dous xéneros principais, a cantiga de amigo e a cantiga de amor, cos seus subxéneros, a simboloxía recorrente e o concepto de amor cortés. Ao rematar, o estudante coñecerá as características fundamentais desta lírica.

Puntos clave

A cantiga de amigo é o xénero máis antigo da lírica galego-portuguesa e o único de orixe autóctona, con voz feminina.
A cantiga de amor adapta a cançó occitana e presenta ao trobador cantando á dama segundo os principios do amor cortés.
Na rima, o tipo macho corresponde a verso agudo e o tipo femia a verso grave; o cómputo silábico faise na última sílaba tónica.
O refrán repetido ao final de cada cobra distingue as cantigas de refrán das cantigas de mestría.
O leixaprén enlaza o segundo verso dunha cobra co primeiro verso da seguinte cobra impar.
Subxéneros da cantiga de amigo: mariña, cantiga de romaría, bailada e alba.

Ponte a prueba

Conceptos Fundamentais da Lírica Galego-Portuguesa

Terminoloxía Lingüística

Pseudogaleguismo: Lingua coa que o galego está en contacto.
Bilingüismo: Competencia que un individuo posúe en dous idiomas.
Diglosia: Lingua que queda relegada a unha serie de hábitos ou usos específicos.
Normalización Lingüística: Serie de normas que ten unha lingua e das que antes carecía.
Substitución Lingüística: Perda de transmisión xeracional da lingua dominada en favor da dominante.

Métrica e Estrutura das Cantigas

Existen diferenzas entre a métrica medieval e a actual, como os tipos de rima, aínda que tamén algunhas variacións. As estrofas denomínanse cobras e os versos, palavras.

Rima: Nas cantigas medievais, a rima presenta dous tipos principais:
- Macho: O último termo do verso é agudo.
- Femia: O último termo do verso é grave.
O cómputo silábico realízase na última sílaba tónica.
Palavra Perduda: Pode aparecer un verso que non rima con ningún outro na estrofa.

Recursos Estilísticos Clave

A lírica medieval galego-portuguesa emprega diversos recursos estilísticos para enriquecer a súa expresión:

Refrán: Repetición literal de versos ao final de cada cobra. Se as cantigas presentan refrán, denomínanse cantigas de refrán; se non o tiveren, cantigas de mestría.
Paralelismo: Repetición dunha palabra ou grupo de palabras, a miúdo con lixeiras variacións.
Leixaprén: O segundo verso da primeira cobra reaparece como primeiro verso da terceira; e o segundo verso da segunda reaparece como primeiro da cuarta, e así sucesivamente.
Dobre: Repetição dun ou de varios vocábulos en lugares simétricos dentro dunha estrofa.
Mordobre: Variación do dobre, que implica unha flexión ou cambio morfolóxico na palabra repetida.
Fiinda: Cobra máis breve que aparece ao final da composición, a modo de peche.
Atá-fiinda: Recurso no que o sentido dunha cobra complétase na seguinte, creando unha continuidade temática.

Xéneros Principais da Lírica Medieval Galego-Portuguesa

A Cantiga de Amigo

A Cantiga de Amigo é o xénero máis antigo da lírica galego-portuguesa e o único xénero autóctono. Forma parte da lírica popular, e diferentes mostras literarias europeas certifican a existencia dunha canción de amor feminina con elementos en común.

Influencias e Contexto

As kharxas mozárabes, que datan dos séculos XI-XII, presentan temas como o lamento pola ausencia do amigo. As mulleres que as protagonizan gozan de maior liberdade que as da nosa lírica.

Subxéneros da Cantiga de Amigo

Mariña ou Barcarola: Cantiga ambientada no mar ou relacionada con el.
Cantiga de Romaría: Desenvolvida en capelas, festas ou puntos de encontro dos namorados.
Bailada: Un convite á danza, a miúdo con estribillo.
Alba: Cantiga que describe o momento de despedida dos amantes ao amencer.

Simboloxía Recorrente

A Cantiga de Amigo emprega unha rica simboloxía:

O cervo ou o vento: Representan o amigo.
As aves cantoras: Simbolizan a amiga.
A auga: Símbolo de fertilidade.
A moza protagonista: Se lava o cabelo ou a roupa no río, pode aludir a un encontro sexual.
O mar: É o confidente da amiga e, á vez, o elemento que separa os namorados.

A Cantiga de Amor

A Cantiga de Amor é unha adaptación ao contexto cultural galego-portugués da cançó occitana, orixinaria do sur de Francia, que penetra no noso territorio polo Camiño de Santiago. Nela, o trobador expresa o seu amor pola dama.

O Concepto de Amor Cortés

O Amor Cortés establece unha relación entre o trobador e a senhor baseada na vasalaxe feudal. Para chegar a ser merecedor do amor da dama, o trobador percorrerá un longo camiño de servizo e devoción. O fin último destas etapas é alcanzar o goce dos namorados, aínda que este adoita ser máis espiritual que físico.