Hurbilketa orokorra xx.Mendeko filosofia

Enviado por Chuletator online y clasificado en Filosofía y ética

Escrito el en vasco con un tamaño de 15,7 KB

 

XX. MENDEKO FILOSOFIAK

XIX. Mendean → Filosofiak eremua galdu (kezka eta krisia sortu). Zientzia naturalak, partikularretatik aldendu ziren eta giza-zientzia berriak sortu: soziologia eta psikologia. XIX.Mendeko bigarren zatian→ Hegelianismoaren aurkako jarrerak→ Jarrera batzuk filosofia bera kolokan jarri


XX. Mendean:

→ gaur egun indarrean dauden korronteak sortu

→ fisika eta matematika garrantzia handia hartu:

  • Kolokan jarri ziren aurreko fisika eta matematika

  • Eskola neopositibistak sortu

  • Vienako zirkulua→ gerraren gehiegikeriak idealismoaren arrazionaltasun faltsuan oinarritutako ideologien ondorio

→ Filosofo batzuk metodo zientifikoa filosofian aplikatzen saiatu

  • Filosofia analitikoaren sorrera → Hizkuntza idealaren bilaketaz arduratu,arazo filosofiko askoren jatorria hizkuntza arruntean dago

  • Neopositibismoak filosofiaren ezagutzaren teoria hizkuntzaren analisira murriztu. Filosofia positibistak ezautza guztien esparrura mugatuz gertaera nnaturaletik kanpo dagoenaz ezin da azalpen zientifikorik eman.

→ Jarrera antipositibistak (subjetibotasuna): zientziaren eta filosofiaren bestelako oinarriak bilatu→ uko egin lehenengo intelektualismoari

  • HISTORIZISMOA: Natur eta Espiritu zientziak bereizi. Espiritu zientziak ulertzeko berezko metodoa behar da: Gertaeren bilakaera historikoa interpretatzen duena. Bizitza funtzesko errealitatea.

  • BITALISMOA: Egintza objektiboak eta espirituaren fenomenoak bereizi. Bizitza bestelako errealitatea da (denboran zehar dugun esperientzia multzoa)

→ XX. Mendeko geraerek galderak sortu (erantzun txarra) → Jarrera kritikoak:

  • EXISTENTZIALISMOA: Helburua→ giza bizitza era indibidualean aztertu. Askatasuna eta denboraltasuna nabarmendu (ez esentzia abstraktua) → Askatasunari uko egin, era ez egokian bizi. Morala: gizaki bakoitzak bere bide propioari jarraitu, sistema etiko unibertsalen laguntzarik gabe ez baitago erantzun unibertsalik. Askatasunez eta konpromisoz erabakitzea ezinbestekoa da, eta honen aurrean gizakia beldur da

  • FRANKFURTEKO ESKOLA: Egiaren teoria kritikoa

    • Gizarte burgesa eta kapitalista finkatu duten prozesuei buruzko hausnarketa

    • Filosofian berezko rola bueltatu: teoria/praxiari buruzuko analisi kritikoa

    • Teoria marxista eta heterodoxoak: Marx eta Freud nahastu (inkontzienteari garrantzia gehiegi)

    • Helburua: gizarte arazoak → Gizakia askatzea: ilustrazioan jaiotako arrazoia gizakiaren menperatzaile bihurtu, ez du hau askatu. Teoria honek bere buruarekin kritikoa izan nahi du.

    • Batzuk juduak eta marxistak Estatu Batuetara joan

→ Beste pentsamolde batzuk:

Estrukturalismoa eta hermetika


Entradas relacionadas: