Giltzadura eta muskulu sistemak: egitura, funtzioa eta patologiak

Resumen

Dokumentu honek giza giltzaduren sailkapena, diartrosi baten egitura eta belaunaren osagaiak azaltzen ditu. Gainera, giltzaduren eta muskuluen ohiko patologiak, muskuluen funtzioak, uzkurdura motak eta muskulu nagusien kokapena laburbiltzen ditu. Eskema labur eta argiak dira, azterketarako egokiak.

Puntos clave

Giltzaduren hiru maila: sinartrosiak (mugimendurik gabe), anfiartrosiak (mugimendu laburrak) eta diartrosiak (mugimendu zabalak).
Diartrosi baten osagaiak: kartilago artikularra, barrunbe artikularra, kapsula artikularra, mintz sinobiala eta likido sinobiala.
Muskuluen funtzioak: mugimendua sortzea, tonu muskularra mantentzea eta beroa sortzea.
Agonista (muskulu nagusia), sinergista (laguntzailea) eta antagonista (kontrakoa) bereizten dira mugimenduan.
Uzkurdura isotonikoak mugimendua sortzen du, isometrikoak ez; artrosia eta artritisa giltzaduren gaixotasun ohikoenak dira.

Ponte a prueba

Giltzadura Sistema

Giltzadura Mailak

Sinartrosiak: Ez dute mugimendurik baimentzen. Adibidez, garezurreko suturak.
Anfiartrosiak: Mugimendu laburrak baimentzen dituzte. Adibidez, ornoen artekoak.
Diartrosiak: Mugimendu zabalak transmititzen dituzte. Adibidez, ukondoa, belauna.

Diartrosi Eredu Baten Egitura

Hezur 1
Periostioa
Odol hodia
Kartilago artikularra
Barrunbe artikularra
Kapsula artikularra
Kartilago artikularra
Mintz sinobiala
Hezur 2
Likido sinobiala

Belaunaren Egitura Aurretik Ikusita

Barneko atzeko lotailu gurutzatua
Barneko aurreko lotailu gurutzatua
Meniskoa: Laterala (peronea), Mediala (tibia)
Tibia
Peronea
Femurra

Giltzaduren Patologiak

Artrosia: Giltzaduren endekapen kronikoa (mina, mugikortasuna galtzen da). Lanbide eta kiroletan asko errepikatzen diren mugimenduek eraginda.
Artritisa: Gaixotasun akutua da, giltzaduraren hantura (inflamazioa). Traumek edo infekzioek eraginda.
Artritis Erreumatoidea (Hezueria, Gota): Azido urikoaren maila altuegia du. Dieta guztiz desegokia. Mugikortasuna galdu egiten da eta mina eragiten du.
Bihurdurak eta Lokadurak: Bihurdura, lokadurak, azpilokadurak.

Muskulu Sistema

Muskuluen Funtzioak

Mugimenduaren elementu aktiboak: Uzkurtzean hezurrak tiratu egiten dira, gorputza mugituz.
Tonu Muskularra eustea: Atalen kokapena eusten laguntzen dute. Muskulua beti apur bat uzkurtuta dago, mugitzeko prest. Tonu muskularra ez badago, pertsona erori egiten da.
Beroa sortzea: Muskuluak uzkurtzean sortzen dugu beroa, lana burutzean.

Mugimenduan Parte Hartzen Duten Muskuluak

Mugimenduaren muskulu nagusia (Agonista): Lan gehiena egiten duena da. Adibidez, besoaren agonista bizeps brakiala da.
Agonistari laguntzen diona (Sinergista): Kasu honetan, brakiala da.
Agonistaren kontrako mugimendua burutzen duena (Antagonista): Trizeps brakiala.

Muskuluen Sailkapena

Mugimenduaren arabera:

Flexoreak, Luzatzaileak, Abduktoreak, Aduktoreak, Errotadoreak, Supinadoreak, Pronatzaileak...

Zonaldearen arabera:

Abdominalak, Lunbarrak, Dortsalak, Bularraldekoak...

Formaren arabera:

Trapezioa, Deltoidesa, Borobilak, Fusiformeak.

Buru 1 / 2 buru (Bizeps) / 3 buru (Trizeps) / 4 buru (Kuadrizeps)

Muskuluen Uzkurdura Motak

Espasmoak: Estimulu baten aurrean bat-bateko uzkurdura bortitza.
Tetanikoak: Bat-bateko uzkurdura bortitzak (30 espasmo segunduko baino gehiago badira).
Uzkurdura Isotonikoa: Mugimendua sortzen da, muskuluaren luzera laburtzen da.
Uzkurdura Isometrikoa: Muskuluaren luzera berdin mantentzen da, baina tentsioa aldatzen zaio. Ez du mugimendurik sortzen.

Muskuluaren Patologiak

Atrofia Muskularra: Masa muskularra galtzen da, ez erabiltzeagatik (oheraturik egoteagatik adibidez), edo goseagatik ere bai.
Karranpak (Kalanbreak): Uzkurdura mingarriak, nekeagatik edo kaltzio faltagatik.
Distrofia Muskularra: Gaixotasun talde bat da (atrofia honen barruan sartzen da). Masa muskularraren endekapen progresiboa. Gaixotasun genetikoak dira, masa muskularra osatzeko proteina gure gorputzak ez du ekoizten.
Fibromialgia: Giharreko zuntzen mina (min muskularra).

Giza Muskulatura Aurretik Ikusita

Esternokleidomastoideoa
Trapezioa
Bularraldeko nagusia
Abdominal zuzena
Saihetsetako abdominalak
Psoas-iliakoa
Kuadrizeps taldea
Tibia
Peronealak
Soleoa
Gastroknemioa
Sartorius
Brakiala
Bizeps brakiala
Deltoidesa
Fazialak edo aurpegikoak

Giza Muskulatura Atzetik Ikusita

Trapezioa
Zeharkako abdominala
Gluteo nagusia
Aduktore nagusia
Soleoa
Peronealak
Gastroknemioa
Iskiotibialak edo iskiotibialen taldea
Dortsalak
Trizeps brakiala
Deltoidesa
Esternokleidomastoideoa

Preguntas frecuentes

Zein dira giltzaduren hiru mailak?

Sinartrosiak ez dute mugimendurik baimentzen, anfiartrosiek mugimendu laburrak baimentzen dituzte eta diartrosiek mugimendu zabalak. Adibidez, garezurreko suturak sinartrosiak dira.

Zein da artrosiaren eta artritisaren arteko ezberdintasuna?

Artrosia giltzaduren endekapen kronikoa da, errepikatutako mugimenduek eragina. Artritisa, berriz, giltzaduraren hantura akutua da, traumek edo infekzioek eragina.

Zer da agonista, sinergista eta antagonista?

Agonista mugimenduaren muskulu nagusia da, sinergista agonistari laguntzen diona eta antagonista agonistaren kontrako mugimendua burutzen duena. Besoaren kasuan, agonista bizeps brakiala da eta antagonista trizeps brakiala.