Frankismoaren etapak

Enviado por Chuletator online y clasificado en Historia

Escrito el en vasco con un tamaño de 6,82 KB

 

iraingarrietan ··Torturak, jipoiak eta heriotzak maiz izaten Ziren ··Zigorrak kitatzeko lana egitea onartu zutenek (Francoren esklaboak) Antzeko sufrimenduak izan zituzten·
·Horietako 30.000 baino gehiago exekutatu Zituzten, beste batzuk urte askoz egon ziren preso eta beste batzuei askatasuna Eman zieten leku falta zela eta ··Aske geratu zirenak baztertuta geratu ziren Beren ideiengatik (susmagarriak ziren). -Unibertsitateko eta irakaskuntza Ertaineko institutoetako irakasleek eta maisuek garbiketa prozesu zabala eta Sistematikoa pairatu zuten: ··Maisuen % 25 lanetik kendu zituzten ··Institutu Asko itxi zituzten ··Unibertsitateko zenbait errektore fusilatu zituzten ··Nazien Antzera, liburuak publikoki erretzen ziren. -Errepresio bortitz hau zela eta, beldurra Nagusitu zen Espainian eta jendea ikustera, entzutera eta ixiltzera ohitu zen. -Francok nahita eutsi zion bi Espainien arteko zatiketari, leialak saritzeko Eta disidenteei jazartzeko. - Eskualde bakoitzaren berezitasunak debekatu egin Zituzten, batez ere hizkuntza eta folklorea

2.3. Erregimen aurkako oposizioa

-2.3.1. Erresistentzia armatua

··Gerrilla-ekintzak (makia)
: Bigarren Mundu Gerraren Amaiera aldera, faxistak galtzen ari zirela ikusita, anarkistek eta komunistek Espainiako zenbait eremutan ekintza armatuak hasi zituzten, aliatuek erregimena Desegitera lagunduko zietelakoan ··Ekintza bakartuak egin zituzten batez ere Landa eremuetan eta eremu menditsuetan ··Biztanleriak parte-hartze txikia izan Zuen eta erregimenak segimendu zorrotza egin zion (Guardia Zibila eta armada)··Bandidajea Eta Terrorismoa Erreprimitzeko Legea ezarri zuen 1947 an horrekin bukatzeko, Eta 1951-52an bukatutzat eman dezakegu

-2.3.2. Klandestinitatea

··Erbestean zeuden alderdi politikoek barruan jarduteko Sareak sortu zituzten ··Unibertsitate, sindikatu eta lan esparruetan sartu Ziren ··Apurka-apurka protesta-ekintza batzuk egitea lortu zuten (greba zen Modu eraginkorrena)··Erreibindikazioak ugariagoak ziren Madrilen, Euskadin eta Katalunian ··1950eko hamarkadatik aurrera, ikasleen mugimendua frankismoaren Aurkako oposizioaren sinbolo bihurtu zen

3.Ekonomia autarkikoa

Ekonomia hondatuta zegoen gerra amaitzean, eta garraio, Merkataritza eta ekoizpen sarea deseginda. Gobernuak Italiako eredu faxistari Jarraitu zion, autarkia ezarriz 40. Urteetan

3.1. Autarkia ezartzearen arrazoiak

-Autarkiaren helburua kanpoarekiko inolako mendekotasunik Izatea da, hau da, autosufizientea izatea. -Ez zirudien erabaki ona, kontuan Hartuta industriaren atzerapena eta energia-iturrien falta nabarmena. -Oso Politika nazionalista eta interbentzionista izan zen. -Ekonomia bultzatzeko lege Nagusiak: ··Industria Nazionala Babesteko eta Sustatzeko Legea ··Industria Nazionalaren Antolamendurako eta Defentsarako Legea -1941an Industriaren Institutu Nazionala (INI) sortu zuten industria egituratzeko, sustatzeko eta Nazionalizatzeko (batez ere industria militarra) -Sektore batzuk Estrategikotzat hartu zituzten: ··Itsasogintza ··Siderurgia ··Trenbideetako Sektorea  ··Aeronautika eta kamioien Ekoizpena -Zenbait enpresa sortu ziren: IBERIA, ENDESA, ENASA (Empresa Nacional De Autocamiones, Pegaso) eta SEAT (Sociedad Española de Automóviles de Turismo) -Telefonica eta RENFE nazionalizatu zituzten -Kanpo merkataritza oso Arautua zegoen, dibisa-urritasunagatik eta pezetaren gehiegizko balioarengatik (inportazioak garestitzen zituen) eta kontrol zorrotz horrek adiskidekeria, Eraginen-trafikoa eta ustelkeria ekarri zuen  -Autarkiaren kaltetu nagusia nekazaritza izan Zen: ··Nekazaritzek laguntza gutxi jaso zituzten ··Ez zen Nekazaritzarako-erreformarako proiekturik egin ··Errepublikan zehar hartutako Lurrak jabeei itzuli zieten  ··Atzerapen Teknikoak, ongarri gabeziak, langabeziak eta neurri autarkikoek ekoizpenak Behera egitea eragin zuten

3.2. Autarkiaren ondorioak

-Ondorioak negatiboak izan ziren eta 1940ko Hamarkadan ez zen gerra-aurreko bizimaila berreskuratu eta egoerak okerrera Egin zuen: ··Espainiako ekonomiak ez zituen ekonomia-garapenari ekiteko Baliabiderik funtsezkoenak:
Elikagaiak, energia-iturriak, makinak, Teknologia eta lehengaiak ··Lehia-merkaturik ez zegoenez, babestutako Produktuak asko garestitu ziren:
inflazioak gora egin zuen eta hazkundea Geldotu egin zen ··Nekazaritza ekoizpenak behera egitearen ondorioz, gero eta elikagai-eskasia Handiagoa, prezioek gora egiten zuten bitartean (leku batzuetan trukean Oinarritutako ekonomia aurrekapitalista ezarri zen) ··Biztanleria pobretu egin Zen eta pobrezia muturreko mailetara iritsi zen: _Elikagai-eskasiak gaixotasunak Sortu zituen _Gose handia izan zen, gerra garaian baino handiagoa _Erregimenak Gizarte Laguntza erabili zuen (gizarte-jangelak) _Elikagai-eskasiaren Ondorioz, errazionamendu-liburuxkak sortu zituen gobernuak, elikagaiak Kontrolatzeko eta janariak banatzeko biztanleriaren artean ··Hornikuntza Nahikorik ez zegoenez, espekulazioan oinarritutako merkatu beltza sortu Zen:

Estraperloa

4.Erregimenaren irekitze txikia

-Erregimena bakartuta egon zen hamarkadan (40. Urteetan), Francoren boterea sendotu egin zen Espainian  -50. Urteetan, nazioartean erregimenarekiko Harremanak aldatzen hasi ziren -Izan ere, Gerra Hotza eta blokeen banaketaren Ondorioz, Franco aliatu antikomunista garrantzitsu bihurtu zen Mendebaldeko Blokearentzat -Estatu Batuak komunismoren aurka zeuden herrialde askorekin Aritu ziren lankidetzan, kontuan hartu gabe herrialde horien estatu-burua Diktadorea zen ala ez

5. Euskadi 1939tik 1959ra arte

5.1. Barneko erresistentzia


-Euskal lurraldean geratu ziren buruzagi Politikoak  beren alderdien Azpiegiturak berrantolatzen hasi ziren eta komunikazio zubiak ezartzen Erbestearekin -Horretarako Erresistentziarako Junta eta Eusko Jaurlaritzaren Batzorde Delegatu bat sortu zituzten  -1946 arte EAJ eta Eusko Jaurlaritza matxinada Armatu bat antolatzekotan egon ziren baina proiektua alde batera utzi zuten Ikusita  nazioarteko egoera berria -Harrezkeroztik Borroka baketsuaren alde egin zuten -Lan eta ekonomia baldintza gogorrak eta Frankismoaren aurkako oposizio hasiberria zirela-eta, greba orokor baterako Deialdia egin zen 1947ko maiatzaren 1erako -Zortzi egun igaro eta gero, errepresio Gogorra jaso zuten grebalariek (atxilotu eta kaleratu asko, 2.000 eta 4.000 Lagun artean) -1951koak ez zuen hain garrantzi handirik izan -1950eko  

Entradas relacionadas: