Faktore biotikoak eta abiotikoak: ekosistemak, maila trofikoak eta piramideak
Resumen
Dokumentu honek ekosistemen oinarrizko kontzeptuak aztertzen ditu: osagai fisiko eta biologikoak, ekosfera eta ekotonoa. Faktore abiotikoak eta biotikoak bereizten ditu, eta maila trofikoen sailkapena (ekoizleak, kontsumitzaileak, deskonposatzaileak eta eraldatzaileak) azaltzen du. Azkenik, piramide trofikoen motak eta ekosistemen eboluzioa aipatzen ditu.
Puntos clave
- Ekosistema ingurune jakin bateko osagai fisiko eta biologikoek osatutako sistema da.
- Ekosferak Lurreko izaki bizidun guztiak biltzen ditu, ingurumenarekin batera.
- Ekotonoa bi ekosistemen arteko trantsizio-eremua da.
- Maila trofikoak bost dira: ekoizleak, kontsumitzaile primarioak, kontsumitzaile sekundarioak, deskonposatzaileak eta eraldatzaileak.
- Faktore abiotikoak inguruneko eragile fisiko eta kimikoak dira (argia, tenperatura, hezetasuna, gazitasuna...).
- Faktore biotikoak elkarri eragiten dioten izaki bizidunak dira.
- Piramide trofikoak kopuruen, biomasaren eta energiaren arabera daude.
Zer dira ekosistemak?
Ekosistema ingurune jakin bateko osagai fisiko eta biologikoek osatzen duten sistema da.
Zeintzuk dira osagaiak?
Ingurune fisikoa, biotopoa eta elementu biotikoak, biozenozia.
Zer da ekosfera?
Ekosfera Lurra osatzen duten izaki bizidun guztien multzoa da, ingurumena osatzen duten beste atal guztiekin batera.
Zer da ekotonoa?
Ekotonoa bi ekosistemen arteko trantsizio zona.
Nola sailkatzen dira ekosistemak?
5 maila trofikoetan sailkatzen dira:
·Ekoizleak: organismo autotrofoak dira, energia hartzen dutenak eta materia inorganikotik abiatuta materia organikoa sintetizatzen dutenak.
·Kontsumitzaile primarioak: organismo heterotrofo belarjaleak dira.
·Kontsumitzaile sekundarioak: organismo heterotrofo haragijaleak dira.
·Deskonposatzaileak: materia organikoaren deskonposizioa egiten dutenak, materia ez organikoa sortuz; bakterioak eta onddoak dira.
·Eraldatzaileak: konposatu inorganikoak organiko bihurtzen dituzte, ekoizleek konposatu organiko horiek gero erabil ditzaten.
Zer dira faktore abiotikoak? Zeintzuk dira?
Faktore abiotikoak inguruneko eragile fisiko eta kimikoak dira. Biotopoan oinarritzen dira.
Zer da organismo baten habitata? Eta txoko ekologikoa? Epini adibideak
Lehorreko inguruneetako faktore abiotikoak:
·Argia
·Hezetasuna
·Tenperatura
Uretako inguruneetako faktore abiotikoak:
Argia
·Gazitasuna
·Uraren mugimendua
·Sakonera
·Tenperatura
·Oxigeno kantitatea
Zer dira faktore biotikoak?
Faktore biotikoak edo osagai biotikoak elkarri eragiten dioten izaki bizidunak dira
Nola sailkatzen dira harremanak. Egin eskema bat.
Izakia, populazioa eta komunitatea
Zer dira piramide trofikoak? Zeintzuk dira motak?
Kopuruen piramideak
Azalera edo bolumen unitateko banako kopurua adierazten da maila bakoitzean
Biomasaren piramideak Azalera edo bolumen unitateko materia organikoaren masa (kg edo g-tan) adierazten da maila bakoitzean
Energiaren piramideak Denbora jakin batean zenbat energia pilatu duen adierazten da maila bakoitzean.
Ekosistema eboluzionatu egiten ahal dute denboran zehar? Nola?
Bai, izaki bizidunen harremanen bidez.
Zure ustez etengabe haz al daiteke populazio bat? Zergatik?
Bai, harremanak izaten izaki bizidun berriak sor daitezke eta horrela populazio hasten da.
Descargar
PDF Word HTMLPreguntas frecuentes
Zer da ekosistema?
Ekosistema ingurune jakin bateko osagai fisiko eta biologikoek osatzen duten sistema da.
Zer da ekotonoa?
Ekotonoa bi ekosistemen arteko trantsizio-zona da.
Zeintzuk dira ekoizleak?
Ekoizleak organismo autotrofoak dira; energia hartzen dute eta materia inorganikotik materia organikoa sintetizatzen dute.
Ponte a prueba
Tarjetas de repaso
Pulsa una tarjeta para ver la respuesta.
Test
Preguntas generadas con IA a partir del documento: comprueba las respuestas con el texto.