¿Qué enseña la fábula del can y la carne?

Enseña que quien codicia lo ajeno pierde lo propio. El can, al ver su imagen reflejada en el agua, soltó la carne que llevaba en la boca y no consiguió nada.

¿Qué moraleja tiene la fábula de la raposa y la uva?

Que quienes rebajan con palabras lo que no pueden conseguir deberían reflexionar sobre ello. La raposa dice que la uva no está madura cuando en realidad no la alcanza.

¿Por qué el hombre no debe ayudar a los malos según la fábula de la serpe?

Porque quien presta ayuda a los malvados acaba lamentándolo. La serpe, recuperada del frío, mató al hombre que la había protegido.

Fábulas de Esopo en gallego: avaricia, alianzas con el poderoso y vanidad

Resumen

Recopilación de fábulas de Esopo en gallego con enseñanzas morales sobre la avaricia, los peligros de aliarse con el poderoso, la credibilidad perdida por el engaño, la vanidad y la utilidad de las acciones. Cada fábula termina con una moraleja que el lector puede identificar y aplicar.

Puntos clave

La avaricia lleva a perder lo propio por querer lo ajeno, como el can que soltó la carne al ver su reflejo en el agua.
Aliarse con un poderoso no es fiable: el león se queda con toda la presa en la fábula del cervo.
Quien se ha dado a conocer por un engaño pierde credibilidad, aunque diga la verdad.
La vanidad y las grandes riquezas exponen al peligro, mientras la modestia resulta más segura.
Ayudar a los malvados puede acabar mal, como ocurre con el hombre y la serpiente.
Despreciar lo que no se puede alcanzar es una forma de disimular la propia incapacidad, como la raposa y la uva.

Ponte a prueba

Fábulas de Esopo en gallego

Perde merecidamente o propio quen cobiza o alleo. Un can mentres, nadando por un río, levaba carne, viu no espello das augas a súa propia imaxe e pensando que outra presa era levada por outro, quixo arrebatarlla. Pero a súa avidez foi burlada e soltou o alimento que sostiña na boca e non puido acadar o que desexaba.

A alianza cun poderoso

Nunca é fiable a alianza cun poderoso: esta fábula testemuña o meu propósito. Unha vaca, unha cabra e unha ovella afeita a sufrir inxurias aliáronse cun león nos bosques. Tendo cazado estes un cervo de gran tamaño, o león falou así despois de feitas as partes: «Eu levo a primeira porque me chamo león; a segunda darédesma a min porque son forte. Como vallo máis, corresponderame a terceira. Se alguén toca a cuarta, recibirá un castigo». Deste xeito a maldade levou, ela soa, a presa enteira.

O lobo, a raposa y el mono

Calquera que unha vez se deu a coñecer por un torpe engano, incluso se di a verdade, perde a súa credibilidade. Isto testemúñao unha breve fábula de Esopo. Un lobo acusaba a unha raposa dun delito de furto; ela negaba ser culpable. Tendo defendido cada un a súa causa, dise que un mono ditou sentenza: «Ti non pareces ter perdido o que reclamas, creo que ti roubaches o que astutamente negas».

Os dous machos porteadores

Dous machos porteadores ían cargados con fardos: un levaba cestos con cartos e o outro sacos cheos de moita cebada. Aquel, rico coa súa carga, ía soberbio coa cerviz erguida e sacudindo no seu pescozo unha choca sonora; o seu compañeiro seguíao con paso tranquilo e plácido. De repente, uns ladróns precipitáronse dende unha emboscada e, no medio da matanza, feriron co ferro o mulo, róubanlle as moedas e desprézan a vil cebada. Así pois, ao chorar a súa desgraza o espoliado, dixo o outro: «Certamente, alégrome de ter sido desprezado, pois non perdín nada nin recibín feridas». Segundo este argumento, a insignificancia dos homes é segura; as grandes riquezas están expostas ao perigo.

As árbores dos deuses

Noutro tempo, os deuses escolleron as árbores que querían ter baixo a súa protección. O carballo agradou a Xúpiter, o mirto a Venus, a Febo o loureiro, o piñeiro a Cibeles e o alto chopo a Hércules. Minerva, sorprendida, preguntou por que as escollían estériles. Xúpiter respondeu: «Para que non pareza que vendemos a honra a cambio do froito». «Por Hércules! Cada quen dirá o que queira, pero para min a oliveira é máis grata polo seu froito». Entón o pai dos deuses e creador dos homes dixo: «Oh Filla, con razón es chamada sabia por todos: se o que facemos non é útil, a gloria é vá». Esta fábula aconsella non facer nada que non sexa proveitoso.

A raposa e a uva

Unha raposa, obrigada pola fame, intentaba alcanzar a uva dunha alta parra, saltando con todas as súas forzas; como non puido alcanzala, ao retirarse, dixo: «Aínda non está madura, non quero collela verde». Os que rebaixan con palabras o que non poden facer deberán aplicarse este exemplo.

As alforxas dos vicios

Xúpiter cargounos con dúas alforxas: na espalda púxonos unha repleta cos nosos vicios e diante do peito colgounos outra cargada cos alleos. Por isto non podemos ver as nosas maldades, tan pronto outros cometen un erro, somos os seus censores.

A serpe e o home

Quen presta a súa axuda aos malos, despois dun tempo laméntao. Un home recolleu unha serpe ríxida polo frío e, compasivo, quentouna no seu peito. Tan pronto se recuperou, matou axiña ao home. Ao preguntarlle outro a causa do seu delito, respondeu: «Para que ninguén aprenda a beneficiar aos malvados».

O calvo e o peite

Un calvo atopou por casualidade nunha encrucillada un peite. Achegouse outro igualmente carente de pelos e dixo: «Veña, o que haxa de ganancia, que sexa en común». Mostroulle aquel o botín e engadiu ao mesmo tempo: «A vontade dos deuses favoreceunos, pero, sendo o destino contrario, como din, atopamos carbón en vez dun tesouro». A quen burlou a esperanza, a ese convén a queixa.

O asno e a lira

Un asno viu unha lira tirada nun prado. Achegouse e tocou as cordas coa pezuña. Ao tocalas, soaron. «Fermosa cousa, pero, por Hércules, caeu en malas mans (acabou mal)», dixo, «porque son descoñecedor desa arte». Se a tivese atopado alguén máis sabio, deleitaría os oídos cos seus divinos sons. Así, a miúdo, os talentos perdéronse por unha desgraza.