Escola Mallorquina: poesía, noucentisme e identidade literaria

Escola Mallorquina: o termo E. M. pode entenderse, en sentido estrito, como un corrente moi concreto, que abrangue sobre todo a poesía e que recolle a achega de dúas xeracións de escritores: a de 1906 e a de 1917. 1ª Xeración: Maria Antònia Salvà, Llorenç Riber e Miquel Ferrà. 2ª Xeración: Miquel Forteza, Joan Pons i Marquès e Guillem Colom.

Concepción da poesía: coinciden cos plantexamentos noucentistas de obra ben feita (opóñense, por tanto, ás posicións espontaneístas ou maragallianas): vontade de perfección formal e un certo academicismo.

Características da poesía da Escola Mallorquina:

• Vontade de perfección formal; rigor académico da forma.
• Un certo academicismo: nada de violencias nin audacias. Contención, equilibrio, bo gusto, elegancia.
• Dominio da preceptiva métrica (academicismo). Musicalidade do verso.
• Nacionalismo tradicionalista.
• Equilibrio e contención emocional.
• Procura da obra ben feita.
• Arbitrarismo e distanciamento emocional, sen impúdicos lirismos nin sentimentalismos románticos.
• Mediterraneidade.

- Clasicismo (como sinónimo de perfección formal e, a nivel ideolóxico, dunha ética burguesa ou conservadora: orde, seny, harmonía, serenidade, equilibrio, etc.).

- Temática: priorización da paisaxe como tema. Esta é unha diferenza co Noucentismo, que tende a priorizar a Cidade. Esta priorización da paisaxe como tema literario é unha herdanza directa do maxisterio de Costa i Llobera.

A Escola Mallorquina, en realidade, pódese considerar a "versión mallorquina" (por dicilo así) do Noucentismo catalán.

A poesía da Escola coincide cos plantexamentos noucentistas. Pero hai un punto que os separa: o Noucentismo é froito dun determinado contexto histórico. Fundamentalmente, é o resultado da hexemonía política do catalanismo burgués (a Lliga Regionalista de Prat de la Riba), da culminación do proceso de politización da etnia (consecución de institucións políticas de carácter autónomo como a Mancomunitat) e da colaboración (non oposición, como durante o Modernismo) intelectuais–sociedade (burguesía catalanista) nun proxecto común de modernización, europeización e catalanización (= superación do provincianismo e sucursalismo políticos) do país.

Pois ben, de todo isto, en Mallorca, nada de nada: este contexto, en Mallorca, non se dá: nin burguesía, nin mallorquinismo político, nin institucións políticas de carácter autonomista... nada: aquí, provincianismo e sucursalismo políticos.