Arnas aparatua: Funtzionamendua eta Anatomia
Enviado por Chuletator online y clasificado en Biología
Escrito el en
vasco con un tamaño de 2,44 KB
Arnas aparatuaren funtzio nagusia airetik oxigenoa hartzea da, zelulek energia lortu dezaten. Aldi berean, prozesu horretan sortzen den karbono dioxidoa kanporatzen du. Aparatu hau bi zatitan banatzen da:
- Arnasbideak: Airea igarotzen den hodiak eta barrunbeak.
- Birikak: Bertan gertatzen da gas-trukea.
Goi-arnasbideak
- Sudurra: Kanpoaldeko bi zuloek sudur-barrunbearekin komunikatzen dute.
- Faringea: Sudur-barrunbea eta ahoa lotzen dituen hodi giharduna da. Digestio- eta arnas-aparatuen parte da. Bertan amigdalak daude, defentsa-funtzioa dutenak.
Behe-arnasbideak
Atal honek airea biriketaraino eramaten duten hodiak deskribatzen ditu:
- Laringea: Hodi labur bat da, eta bertan epiglotisa dago, irentsi bitartean janaria arnasbideetara ez pasatzeko ixten dena. Bertan ahots-kordak ere badaude.
- Trakea: "C" itxurako kartilagoz osatutako hodi malgua da. Partikula kaltegarriak harrapatzeko mukia jariatzen duten zelulak ditu.
- Bronkioak eta bronkio-zuhaitza: Trakeatik sortzen diren bi hodi dira, biriketan sartu eta gero eta meheagoak diren adarretan banatzen direnak.
- Bronkioloak: Bronkioen adarrik txikienak dira.
Arnasketa-mekanismoa
Airea sartu eta ateratzeko prozesua presio-aldaketen bidez gertatzen da:
- Arnasgora: Diafragma uzkurtu eta jaitsi egiten da, eta kanpoko saihetsarteko giharrek toraxa zabaltzen dute. Biriken bolumena handitzean, barneko presioa jaitsi egiten da eta airea sartu egiten da.
- Arnasbehera: Giharrak erlaxatu egiten dira, toraxaren bolumena txikitu eta biriken barneko presioa handitu egiten da, airea kanporatuz.
Gas-trukea
Albeoloetan gertatzen den funtsezko prozesua da:
- Difusioa: Gasek albeoloen eta kapilarren paretak zeharkatzen dituzte difusio bakunaren bidez, alde batean eta bestean dagoen kontzentrazio-desberdintasunaren ondorioz.
- Oxigenoa (O2): Albeoloko aireko kontzentrazioa handiagoa denez, odol-kapilarretara igarotzen da eta hemoglobinari lotzen zaio ehunetara joateko.
- Karbono dioxidoa (CO2): Odoleko kontzentrazioa handiagoa denez, albeolora igarotzen da arnasbeheran kanporatua izateko.