A Transición e a Consolidación Internacional de España: Calvo Sotelo e Filipe González (1981-1996)

O Goberno de Leopoldo Calvo Sotelo (1981-1982)

Leopoldo Calvo Sotelo, ministro con Suárez, substituíu a este na presidencia do Goberno. Por non contar a UCD con maioría parlamentaria absoluta, non foi elixido na primeira votación.

O Intento de Golpe de Estado do 23-F

Cando, o 23 de febreiro de 1981, estaba celebrándose a segunda volta da investidura, tivo lugar o intento de golpe de Estado do 23-F.

• O tenente coronel da Garda Civil Antonio Tejero, xunto cuns catrocentos gardas civís, asaltou o Congreso e mantivo como reféns ao Goberno e aos parlamentarios.
• Seguindo o plano previsto, o capitán xeneral Miláns del Bosch sacou os tanques ás rúas de Valencia e declarou o estado de excepción, pero non logrou que o resto dos xefes do Exército das restantes rexións militares secundasen o golpe.
• O Rei púxose en contacto telefónico cos xefes militares esixindo a súa lealdade; convocou a Xunta de Xefes de Estado Maior e gravou unha mensaxe que se emitiu por televisión na madrugada do día 24.

Tras a mensaxe do Rei, os tanques en Valencia regresaron aos cuarteis e Tejero rendeuse.

A Actividade Lexislativa e a OTAN

Os deputados retomaron a votación de investidura de Calvo Sotelo o día 25, iniciando así unha breve etapa de goberno na que se levaron a cabo importantes accións:

• A actividade lexislativa foi intensa, aprobándose diversas Leis Orgánicas: a Lei do Divorcio, a Lei do Defensor do Pobo e varios Estatutos de Autonomía.
• A entrada de España na OTAN.

En xuño de 1982, Calvo Sotelo tomou a medida máis polémica do seu mandato: a incorporación de España á OTAN. A oposición (especialmente o PSOE) utilizou isto como feito central da súa campaña de acoso ao Goberno. Ante o incremento da oposición, as dificultades internas da UCD e a falta de solucións axeitadas para os problemas económicos, Calvo Sotelo disolveu as Cortes e convocou eleccións para outubro de 1982, gañadas polo PSOE.

A Era Socialista: Os Gobernos de Filipe González (1982-1996)

O triunfo en catro eleccións xerais consecutivas permitiu ao PSOE gobernar entre 1982 e 1996 e ao seu secretario xeral, Filipe González, ocupar a presidencia do Goberno co apoio parlamentario de nacionalistas cataláns e vascos entre 1993 e 1996.

Os gobernos socialistas consolidaron definitivamente a presenza de España nos organismos internacionais. O ano 1986 resultou especialmente significativo: España entrou a formar parte da CEE e ratificouse a permanencia na OTAN.

A Consolidación Internacional: CEE e OTAN

A Adhesión á CEE (1986)

En 1979, coa democracia, reiniciouse o proceso de solicitude de España de incorporación na organización europea. As negociacións foron lentas e complexas, especialmente pola oposición de Francia, ata concluír na sinatura do Tratado de Adhesión de España ás Comunidades Europeas en xuño de 1985 e a súa entrada como membro de pleno dereito a partir de xaneiro de 1986.

Entre as melloras que supuxo a entrada de España na Europa comunitaria destacan:

• A modernización do sistema económico.
• A estabilidade macroeconómica.

As esixencias comunitarias obrigaron a realizar numerosos axustes estruturais e impuxeron restricións á produción e cotas que limitaron o desenvolvemento temporal dalgúns sectores de gran potencial económico para España (pesca, leite, viño, aceite...).

A Ratificación da Permanencia na OTAN (1986)

En outubro de 1981, o goberno de Calvo Sotelo solicitara a entrada de España na OTAN, sendo admitida en xuño do ano seguinte. Pero a oposición, especialmente a do PSOE, foi moi crítica coa decisión.

Unha vez no poder, a oposición dos socialistas foi cambiando e, desde a inicial e frontal oposición, pasouse a pedir o voto afirmativo a favor da permanencia de España. O referendo celebrouse o 12 de marzo de 1986 cun triunfo do Si, o que permitiu que España confirmase a súa presenza como membro da organización, aínda que non se integraba na súa estrutura de mandos militares nin se permitían armas nucleares en territorio español.

As negociacións concluíron coa sinatura dun convenio cos EE. UU. en 1988 que permitiu a redución de efectivos e instalacións.