O Sector Secundario: Materias Primas, Enerxía e Industria

O sector secundario e as súas actividades

• Minería
• Fontes de enerxía
• Industria
• Construción

As materias primas

As materias primas son recursos naturais que a industria transforma en produtos elaborados. Hai tres orixes:

1. Animal
2. Vexetal
3. Mineral

Tipos de minerais

Os minerais poden ser:

1. Enerxéticos (ex: carbón)
2. Non enerxéticos
   • Metálicos (ex: ferro)
   • Non metálicos
     • De construción (ex: caliza)
     • Industrial (ex: fosfato)

Fontes de enerxía

As fontes de enerxía son recursos naturais que proporcionan a forza e o transporte que cobren as necesidades cotiás.

Localización dos minerais

Os minerais encóntranse nos xacementos, en minas a ceo aberto ou en minas subterráneas.

Clasificación dos recursos minerais

• Renovables (que non se esgotan). Ex: o vento.
• Non renovables (que se esgotan). Ex: o petróleo.
• Reciclables (que se volven usar). Ex: o papel.
• Non reciclables (que non se volven usar). Ex: o carbón.

Minerais non enerxéticos importantes

• O ferro: emprégase para producir aceiro.
• A bauxita: de onde se extrae aluminio.
• O cobre: que é a base dos cables para conducir electricidade.
• O coltán: que é a base dos móbiles.

A electricidade

A electricidade é a forma de enerxía máis estendida porque se transporta con facilidade, é limpa e convértese noutros tipos de enerxía. Para producila necesítase:

• A enerxía térmica (o carbón)
• A enerxía nuclear (a fisión do uranio)
• A enerxía hidroeléctrica (a auga)

Enerxía eléctrica térmica

A enerxía eléctrica térmica consiste en queimar combustible. A calor quenta a auga e fai vapor, que move turbinas conectadas a xeradores eléctricos. O combustible máis usado é o carbón, pero tamén, e cada vez máis, o gas natural. Os maiores produtores son China e EE. UU.

Enerxía eléctrica nuclear

A enerxía eléctrica nuclear consiste na fisión de minerais radioactivos, principalmente o uranio. Esta fisión desprende calor que quenta a auga que move unhas turbinas xerando electricidade. Ten importancia en EE. UU. e Francia.

Enerxía hidroeléctrica

A enerxía hidroeléctrica consiste en empregar a forza da auga para obter electricidade. A auga acumúlase en encoros e constrúense presas; logo a auga pasa polas turbinas que producen electricidade ao xirar as aspas. É a enerxía renovable máis utilizada. Os grandes produtores son Canadá, EE. UU., Brasil e China.

Problemas ambientais das enerxías

• No uranio: é moi contaminante.
• Na hidroelectricidade: os encoros e presas teñen impacto paisaxístico.
• Nos combustibles fósiles: provocan o cambio climático.

Enerxías alternativas

• Eólica: Consiste na forza do vento que move as aspas do aparello conectado a un xerador eléctrico e require vento constante.
• Solar: Consiste na radiación do sol e produce enerxía eléctrica. Hai dous tipos:
  • Térmica: Consiste nuns paneis solares que quentan tubos polos que hai auga que quenta.
  • Fotovoltaica: Consiste nuns paneis solares que producen enerxía eléctrica directamente.
• Biomasa e biogás: Consiste na queima de residuos orgánicos; os gases e a calor úsanse para mover as aspas e producen electricidade.
• Xeotérmica: Consiste en usar a calor interna da terra e así xera electricidade.
• Mareomotriz: Consiste en aproveitar as mareas da auga.

Problemas e solucións das enerxías alternativas

Os problemas das enerxías alternativas son: dependen da natureza, necesitan elevados investimentos, teñen menor rendemento e é difícil acumular a enerxía que xeran. A súa solución é combinar sistemas de xeración renovables.

Fontes de enerxía en España

España é deficitaria en fontes de enerxía. Por exemplo:

• Co petróleo: dependemos de Rusia, México, Irán, etc.
• Co gas natural: de Alxeria.
• Coa electricidade nuclear: en España hai 7 centrais en funcionamento.
• Coa electricidade mediante carbón: polo seu alto custo.
• Coa electricidade da enerxía hidroeléctrica: os maiores encoros están nas concas dos ríos Douro, Texo e Ebro.
• Coas enerxías alternativas:
  • Da eólica: España é o 3º produtor mundial.
  • Da enerxía solar fotovoltaica: que pode ter bo futuro.
  • Da biomasa.

A actividade industrial

A actividade industrial é calquera proceso que transforma as materias primas en produtos elaborados de maneira masiva.

Os primeiros obradoiros

Os primeiros obradoiros necesitaban poucos traballadores e eran domésticos. Realizaban produtos ata o final con ferramentas simples, por iso o proceso era lento e non había dous artigos iguais.

A industria moderna

A industria moderna apareceu en Inglaterra a finais do S. XVIII. As primeiras fábricas modernas caracterizáronse por:

• Máquinas: Realizan parte do proceso da produción, permitiron reducir o tempo de fabricación, facer produtos iguais pero de máis calidade e menor custo, e esixiron un maior investimento de cartos.
• Novas fontes de enerxía: O carbón, a electricidade e o petróleo.
• A división do traballo: Mellorou o rendemento, pero empeorou as condicións de traballo.

A Revolución Industrial

A Revolución Industrial é o proceso polo que se pasou dunha economía tradicional a outra, apoiada na industria e nas máquinas. Hai tres etapas:

1. Primeira Revolución Industrial: cara a 1780.
2. Segunda Revolución Industrial: cara a 1870.
3. Terceira Revolución Industrial: cara a 1970.

A actual Revolución Industrial

A actual Revolución Industrial utiliza alta tecnoloxía, poucos traballadores pero cualificados e tarefas mecánicas feitas por robots.

A globalización da economía

A globalización da economía maniféstase da seguinte maneira:

• A produción está destinada ao mercado mundial, producindo unha concentración empresarial en grupos industriais.
• As empresas multinacionais están presentes en moitos países.
• Os procesos de produción son globais porque usan a delocalización, que consiste en que cada tarefa para elaborar un produto se desenvolva onde é máis conveniente, grazas á facilidade e inmediatez da comunicación, o abaratamento dos transportes e a mellora da circulación de produtos.
• Algunhas empresas subcontratan servizos e produción.

Tipos de industria

1. Pesada
   • Tipos: Siderúrxica (elabora ferro), Metalúrxica (transforma minerais metálicos), Petroquímica (transforma petróleo) e Cementeira (transforma rochas).
   • Características: Necesitan grandes cantidades de materias primas e enerxía, son contaminantes e localízanse preto dos portos.
2. Lixeira
   • Tipos: Alimentaria, Química lixeira, Electrónica, Automóbil e Textil.
   • Características: Necesitan menos materia prima e enerxía, son menos contaminantes e localízanse en grandes cidades.

A industria nos países desenvolvidos e subdesenvolvidos

Nos países desenvolvidos

• As industrias máis estratéxicas encarécese co transporte ou pola alta tecnoloxía.
• Diminúe a poboación empregada no sector secundario.
• A súa localización é na periferia urbana.
• Comparten servizos reducindo os gastos nos:
  • Polígonos Industriais: espazo destinado á instalación de fábricas e almacéns fóra das cidades, pero ben comunicado.
  • Parques Tecnolóxicos: espazo para fomentar a creación de empresas.

Nos países subdesenvolvidos

• Dependen das multinacionais que quedan cos beneficios, pero impulsan actividades económicas, traen técnicas máis avanzadas e crean postos de traballo, polo que aumenta a poboación.
• Localízanse nas grandes cidades e portos.
• As súas consecuencias son que a ausencia de autoridades que protexan os traballadores e procuren o beneficio empresarial deron lugar á explotación laboral e á economía somerxida.

Nota: Os recursos son todos os bens existentes na terra.

Nota: A OPEP é a Organización de Países Exportadores de Petróleo, formada por 13 estados.