A Ruptura Estética: Movementos e Autores Clave da Poesía de Vangarda Galega

Poesía de Vangarda

Serie de movementos artísticos que, no primeiro terzo do s. XX, marcan a ruptura total coa tradición. Alén das diferenzas de escola, todos presentan trazos comúns:

• Antisentimentalismo.
• Uso poético do cotío.
• Deshumanización.
• Renovación da lingua.
• Busca da arte pura.
• Total liberdade creativa.

Tipos de Vangarda

Vangarda Pura

Rompe coa tradición. Obras que non teñen sentido inicial e que hai que llo dar. O pracer estético reside en darlle sentido ás obras.

(Exemplo: Manuel Antonio, asociado ao Ludismo e á Intranscendencia)

Vangarda Suavizada (ou Hilozoísmo)

Concilia a tradición (S. XIX) e as vangardas (S. XX). Escriben textos tradicionais aos que engaden metáforas. (Exemplo: Luís Amado Carballo).

O Hermetismo e as Novas Teorías

Destaca o Hermetismo, que consiste en darlle sentido ás obras. Aparecen novas teorías sobre a natureza humana (psicoanálise, marxismo...). A psicoanálise (ligada á imaxe surrealista) defende que o inconsciente irracional é o encargado de darlle sentido á obra a través do subconsciente.

Ismos da Literatura Occidental

• Dadaísmo: Obras que cambian a realidade co fin de provocar.
• Cubismo: Metáfora cubista, baseada na imaxe xeométrica da realidade.

Ismos Autóctonos da Literatura Galega

• Hilozoísmo: Costumismo con metáfora vangardista.
• Neotrobadorismo: Cantigas de amigo adaptadas ás vangardas.

Grupos Vangardistas Destacados

• Xeración 1936
• Xeración 1925
• Xeración Nós: Intelectuais nacidos entre 1880-1895.

Teñen en común o Partido Galeguista e o Seminario de Estudos Galegos.

Manuel Antonio Pérez Sánchez

• Vangardismo pleno.
• Existencialista (dor, soidade, baleiro existencial).
• Intelectualismo.

O motivo fundamental da súa poesía é o mar, que simboliza a aventura, a busca do ideal e a fuxida da vida burguesa.

A súa obra é debedora do futurismo, do creacionismo e do abismo (representa a realidade mediante figuras xeométricas, fragmentando as liñas e as superficies).

Obras Destacadas

• Máis alá (xunto con Álvaro Cunqueiro): Único manifesto vangardista galego da época, de carácter futurista. É fundamental nas vangardas galegas e ataca a poesía tradicional.
• De catro a catro: É un diario intimista, considerado o libro de vangarda máis importante.

Luís Amado Carballo

• Vangardismo suavizado.
• Creador da corrente hilozoísta (especialmente a partir do seu libro Proel).
• Impresionista intelectual.

Fermín Bouza Brey

• Principal fundador da escola neotrobadoresca.
• Dúas entidades simbólicas relevantes: o barco e o mar.

Como se pasa das Irmandades da Fala ás Vangardas?

Necesidade: Modernizar a literatura galega.

Ampliar a outros xéneros da literatura galega:

• Narrativa: Busca dun público lector (clase media e ilustrada).
• Narrativa breve: Relatos longos (un só tema) ou novelas breves (varios temas).