Ostendeko ituna

1868ko IRAULTZA. 1869ko KONSTITUZIOA. AMADEO I.Aren MONARKIA

Isabelen erregealdiaren azken epealdian, krisi politiko eta ekonomikoak batu ziren. Gobernuaren politika kontserbadorearen errepresioa pronuntziamendu militarrak erreginaren ospe txarra.

• Egoera honen aurrean, 1866an Primen esanetara Ostendeko hitzarmenena Liberal aurrerakoiak (Prim), demokratak bildurik hitzarmen dute:

  • Borboindarrak kanporatzea, eta sufragio unibertsalaren bidez (gizonezkoek) Konstituzio berria ezartzea.

  • Aurrekoei Serranoren Batasun Liberala atxikituko zaie.

• Arlo ekonomikoan, tentsioak nabariak ziren: burtsaren nazioarteko finantza krisia, Tren bidearen, Bartzelonako oihal industriaren geldiunea, uzta txarrak, 1867ko bizibide krisiak, ondorioz matxinadak biderkatuko ziren ondoeza soziala areagotuz.

• 1868an, Ostendeko partaideak, Topete, Serrano, Prim eta Hiri nagusietako Batzar
  Iraultzaileak, kolpea eman eta Isabel Erregina Frantziarantz kanporatu zuten, “Loriatsua iraultzari” hasiera emanez.

• Seiurteko demokratikoan, Frantziako Iraultzaren faseekin nolabaiteko paralelismoa ikus daiteke hasieran 69ko Konstituzioarekin monarkia demokratikoa, ondoren Errepublika eta berriro borboindarrekin Berrezarkuntzara itzuli.

Behin behineko gobernuaren osaketa

• Garai konstituziogilea, Serranoren erregeordetza eta Primen Goberu burutza.

• Botere bikoitza: Kolpea eman ondoren, hirietako Batzar Iraultzaileak bere programa demokratikoarekin Espainiako hirien mapa bete zuten, Gobernu paraleloa osatuz. Berehala, gobernuak, Batzarrak eta Milizia Nazionalak ezabatzen ditu, argi erakutsiz botere osoa bere eskuetan zegoela.

• Ostendeko itunean, gobernu mota zehaztu gabe gelditu zeneta puntu honek demokraten artean, berizketa ekarriko du, gehienak errepublikarrak ziren eta besteak demokrata izena gordez monarkia onartu eta liberal aurrerakoien goberua koalizioan sartuko dira.

• Arlo ekonomikoan, gobernu iraultzialeak Ogasunaren egoera tamalgarria onbideratu nahi izan zuen eta hartarako neurri hauek onartu zituen:

  • Trenbide-konpainiei dirulaguntzak banatu, atzerriko kapitala eta teknologia erakarri, meatzak nazionalizatu zituen desamortizatzeko, librekanbismoa aplikatu zuen.

• Arlo politikoan bazterrak nahasturik aurkituko ditugu.

• Yarako Oihuan, Kubako 10 urteko gerra hasi zen. Kubako Kapitain Jeneralak, Lersundik, ez zuen Espainiako Gobernu iraultzailea aitortu.

• Behin behineko Goberduna izandatu berriak Gorteak osatzeko hauteskundetara deitzen du,

• Beran hiru joera nabarmentzen dira

  
  

  • Zentroko Ostendeko koalizioak irabazi zuen, koalizioaren barruan liberal aurrerakoiak garaile aterako dira, atzetik Batasun Liberala eta azkenik demokratak.

  • Ezkerretik, Errepublikano Federalak bi adarretan banaturik: