Nietzscheren Funtsezko Kontzeptuak

Ona eta Zintzoa

Nietzschek zioen gizakien morala prehistoriatik datorrela, non indartsuenak senek gidatzen zituzten eta ahulenek, elikatze-katean azkenekoak izateaz gain, indartsuenak gertu ez izateko pentsatu behar zuten. Nietzschek ahulen taldeari aszetak deitzen zizkion eta zintzotzat hartzen zituen, eta indartsuei, berriz, gaiztotzat. Norbaitek zintzoa izatea exijitzea krimen bat da.

Supergizakia

Nietzscheren ustez, pertsona bat supergizaki izatera iristeko, bere balio propioak eraiki behar ditu. Horretarako, Nietzschek hiru urrats ezberdin proposatzen ditu:

1. Gamelua: Balio guztiak daramana.
2. Lehoia: Balio horiek suntsitzeaz arduratzen dena.
3. Haurra: Balio berriak eraikitzeaz arduratzen dena.

Umea edo haurra, supergizakia denez, aske da eta gaitasuna du bere balio propioak sortzeko. Horregatik dio Nietzschek Jainkoa hil behar dela. Horrela, Nietzschek azaltzen digu nola gezurra esan diguten urtez urte, platonismoaren edo kristautasunaren bidez.

Sena (Instintua)

Sena gizakiak jaiotzez duen zerbait da, baina urteez erlijioaren tresna bihurtu da, hura zapaltzeko erabilia.

Arima

Nietzschek dio gizakiak arima alde batera utzi behar duela eta bere burua benetan dena izaten utzi: animalia bat. Gizakiak bere arima bere esentziatik kendu behar duela dio, hau da, bere izatearen funtsezko osagai gisa ez ikusi. Bestalde, filosofo honek dio arima ez dela existitzen, dena aldakorra eta ez-perfektua baita, eta ondorioz, arima eta Jainkoa ez direla existitzen.

Jainkoa

Nietzscheren ikuspuntutik, Jainkoak ez du existitu behar. Bera Jainkoa definitzen du, inoiz iritsiko ez garen edo inoiz antzemango ez dugun zerbait bezala. Horrez gain, Jainkoa desagertuko balitz, gizakiak ez luke izango betiereko bizitza honetan eskuraezin den zerbait. Jainkoa desagertzean, dio gizakiak ezin izango duen zerbait bilatzeari utziko diola; modu honetan, bere burua den bezala begiratzera eta onartzera behartuta dago. Nietzschek esaldi hau erabiltzen du: "Jainkoaren heriotza" metafora gisa.

Bekatua

Nietzschek dio, senez, instintuz, sentimenduz, bultzadaz edo lurreko plazerez eramaten uzten bagara, bekatzen ari garela. Bestalde, kristautasuna kritikatzen du, salbazioa lortzeko gizaki zapuztu eta alienatu bihurtzen gaituelako.

Dekadentzia

Nietzscheren ustez, mendebaldeko kulturak egiazko bizitza ukatu digu, bizitza biologikoa, bere aldaketa, zailtasun eta tragediekin, mundu arrazional batean oinarrituz.

Kristautasuna

Nietzscherentzat, kristautasunak gure senak, sentimenduak, zentzumenak eta bizitzak ematen dizkigun lurreko plazerrak deuseztatzen ditu. Kristautasunak gizaki frustratu bihurtzen gaitu, non bizitzako guztia bekatua den, eta bakarrik besteengan pentsa daitekeen. Kristautasunak ez digu uzten garatzen norbere burua gainditzeko beharrezko tresnak, eta ez garen zerbait bihurtzen gaitu: zerbait gaixo, ahul.