Klase-borroka eta Alienazioa: Marxen Teoriaren Gakoak

1.1. Klase-borroka historian zehar

Pasarteak gizarte-klaseen arteko etengabeko borroka nabarmentzen du historian zehar, antzinako zibilizazioetatik gaur egunera arte. Talde askeen eta esklaboen, patrizioen eta plebeioen arteko norgehiagoka horrek aldaketa iraultzaileak ekarri ditu gizartean, zapaltzaileei zein zapalduei eraginez. Laburbilduz, klaseen arteko gatazka izan da gizarte-aldaketen eragile nagusia, eta eraldaketa esanguratsuak eragin ditu gizarte-egituran.

1.2. Kontzeptu nagusiak: Klase-borroka eta Zapalduak

Klase-borroka

Termino honek gizarte baten barruan maila edo klase sozial desberdinen arteko gatazka deskribatzen du, teoria marxistaren funtsezko kontzeptua izanik. Marxek argudiatzen zuen historian zehar klase-borroka izan dela aldaketa sozialaren eragile nagusia, interes ekonomiko eta politiko kontrajarriak dituzten taldeak botereagatik eta baliabideengatik lehiatzen ari direlako.

Zapalduak

Klase-borrokako posizio ahulean egotea da, non interesak eta botereak beste gizarte-talde batzuen esku dauden. Adibideak:

• Pobreak aberatsen aurrean.
• Enplegatuak enplegatzaileen aurrean.

Menderatuak direnek erronka ekonomiko, sozial eta politikoei egin behar diete aurre, eta baliabide eta aukera gutxi dituzte. Menderatzeak boterearen eta kontrolaren arteko harreman desorekatua adierazten du, berdintasun-posizioa lortzeko oztopoak sortuz.

2.1. Alienazio ekonomikoa sistema kapitalistan

Marxen arabera, alienazio ekonomikoa langileek sistema kapitalistan egiten duten lanari eta produktuei dagokienez jasaten duten kontrol-galera da. Marxen esanetan, lana funtsezkoa da giza errealizaziorako, baina kapitalismoaren azpian, langileak beren lanaz alienatzen dira:

• Produkzio-prozesuaren gaineko kontrolik ez dutelako.
• Produkzio-tresna huts gisa tratatuak direlako.

Alienazio hori langileek beren lan-indarra enplegatzaileei saltzen dietenean eta beren produktuak beraiekin zerikusirik ez dutela ikusten dutenean agertzen da. Beren lanaren eta produktuen gaineko kontrolik eta jabetzarik eza burgesiaren zapalkuntzaren eta esplotazioaren ondorio da, eta horrek klase-gatazkak sortzen ditu gizartean.